โค้งสุดท้ายเลือกตั้ง! ชวนดูนโยบายพรรคฯ แก้ “ประกันสังคม” พาไทยปฏิรูปในรอบ 3 ทศวรรษ

เจาะนโยบายประกันสังคมและสาธารณสุขของ 5 พรรคการเมืองใหญ่ ได้แก่ พรรคประชาชน, เพื่อไทย, ภูมิใจไทย, ประชาธิปัตย์, และกล้าธรรมในการเลือกตั้ง 2569 พบฉันทามติครั้งประวัติศาสตร์ในการเสนอ "แยกสำนักงานประกันสังคมออกจากระบบราชการ" เพื่อเพิ่มธรรมาภิบาล ความโปร่งใส และความยั่งยืนของกองทุนบำนาญชราภาพ ท่ามกลางวิกฤตสังคมสูงวัยและความเหลื่อมล้ำในระบบสวัสดิการ

 

......

 

เข้าสู่โค้งสุดท้ายแล้ว กับการเลือกตั้งในวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 ซึ่งก่อนเลือกตั้งในปีนี้ ก็ต้องบอกว่าเป็นปีที่มีสีสรร และเห็นการออกมาดีเบตของพรรคต่างๆ แบบหมัดต่อหมัด

 

รวมไปถึงประเด็น "ประกันสังคม" และ "สวัสดิการสุขภาพ" ที่ได้กลายเป็นสมรภูมิหลักที่พรรคการเมืองใช้ในช่วงโค้งสุดท้าย เพราะเอาเข้าจริง นี่คือฐานคะแนนเสียงสำคัญ เพราะมีผู้ประกันตนกว่า 24 ล้านคน ที่ประสบปัญหาร่วมกัน!

 

ในช่วงที่ผ่านมา จึงเห็นได้ว่ากองทุนประกันสังคมซึ่งมีมูลค่าสะสมเกือบ 3 ล้านล้านบาท กำลังถูกตั้งคำถามถึงประสิทธิภาพและความยั่งยืน เนื่องจากต้องเผชิญกับวิกฤตเชิงซ้อน ทั้งการเข้าสู่สังคมสูงวัยระดับสุดยอด (Super-Aged Society) และโครงสร้างการบริหารที่ติดหล่มระบบราชการ

 

จากการรวบรวมนโยบายของ 5 พรรคการเมืองหลัก ได้แก่ พรรคประชาชน, พรรคเพื่อไทย, พรรคภูมิใจไทย, พรรคประชาธิปัตย์ และพรรคกล้าธรรม พบปรากฏการณ์ที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน นั่นคือ "ฉันทามติ" ในการเสนอให้ปฏิรูปสำนักงานประกันสังคม (สปส.) ครั้งใหญ่ โดยการแยกออกจากระบบราชการเพื่อความเป็นอิสระและโปร่งใส โดยมีรายละเอียดดังนี้

 

 

 

พรรคประชาชน

 

เน้นปฏิรูประบบถอนรากถอนโคน สู่รัฐสวัสดิการที่เท่าเทียม

 

พรรคประชาชนนำเสนอนโยบายที่มุ่งเน้นการรื้อโครงสร้างสาธารณสุขและประกันสังคมภายใต้หลักการ "ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง หมอ-คนไข้รอดไปด้วยกัน" หัวใจสำคัญคือการสร้าง "ชุดสิทธิประโยชน์สุขภาพขั้นพื้นฐาน" (Core Package) มาตรฐานเดียวกันทุกกองทุน เพื่อทำลายกำแพงความเหลื่อมล้ำระหว่างบัตรทอง ประกันสังคม และข้าราชการ โดยที่

 

ประกันสังคมต้องพ้นมือราชการ  

พรรคเสนอให้แยก สปส. ออกจากการเป็นส่วนราชการในกระทรวงแรงงาน โดยให้เป็นนิติบุคคลที่เป็นอิสระ

 

คืนอำนาจให้ผู้ประกันตน

คณะกรรมการประกันสังคม (บอร์ด) และคณะกรรมการลงทุนต้องมาจากการเลือกตั้งหรือยึดโยงกับผู้ประกันตนและนายจ้างอย่างแท้จริง เพื่อป้องกันการแทรกแซงทางการเมือง

 

ระบบบริหารจัดการกลาง

จัดตั้ง National Clearing House (NCH) เป็นหน่วยงานกลางจัดการข้อมูลการเบิกจ่ายและราคาค่าบริการที่เป็นธรรมสอดคล้องกับต้นทุนจริง

 

สิทธิรักษาพยาบาล 

ผู้ประกันตนสามารถใช้ "สิทธิส่วนเสริม" (Top-up) จากนายจ้างหรือประกันเอกชนเพิ่มเติมจากชุดสิทธิพื้นฐาน เพื่อตอบโจทย์ความต้องการที่หลากหลาย

 

 

พรรคเพื่อไทย

 

ยกเครื่องปฏิรูปโครงสร้าง - ดิจิทัลประกันสังคม

 

พรรคเพื่อไทยสานต่อนโยบายเรือธงด้วยแนวคิด "30 บาทรักษาทุกที่ ด้วย AI" และแผนปฏิรูปประกันสังคม 7 ด้าน เพื่อยกระดับสู่การบริหารแบบมืออาชีพ

 

การปฏิรูปโครงสร้างอำนาจและบอร์ดจากการเลือกตั้ง

พรรคเพื่อไทยเสนอให้คณะกรรมการประกันสังคม (บอร์ดประกันสังคม) ต้องมาจากการเลือกตั้งอย่างแท้จริง เพื่อเสริมสร้างอำนาจให้กับผู้ประกันตนซึ่งเป็นเจ้าของเงินตัวจริงในการกำหนดทิศทางของกองทุน

 

การบริหารจัดการโดยมืออาชีพตามมาตรฐานสากล

 มุ่งเน้นการดึงการบริหารกองทุนออกจากการครอบงำของฝ่ายราชการและการเมือง โดยใช้ผู้บริหารกองทุนมืออาชีพที่มีความเชี่ยวชาญตามมาตรฐานสากลเข้ามาดำเนินการ

 

การใช้โมเดล กบข. ในการลงทุน

พรรคเสนอให้มีคณะผู้เชี่ยวชาญด้านการลงทุนเข้ามาดูแลกองทุนในลักษณะเดียวกับกองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ (กบข.) เพื่อเพิ่มผลตอบแทนจากการลงทุนและสร้างความมั่นคงให้กับเงินบำนาญชราภาพ

 

ความโปร่งใสและการเปิดเผยข้อมูล

กำหนดให้มีการเปิดเผยข้อมูลการดำเนินงานและการลงทุนอย่างเป็นระบบและโปร่งใส เพื่อให้ผู้ประกันตนสามารถตรวจสอบสถานะและการใช้จ่ายเงินกองทุนได้อย่างชัดเจน

 

การแยกภารกิจด้านการรักษาพยาบาล

พรรคมีแผนที่จะแยกสิทธิประโยชน์ทางการรักษาพยาบาลออกจากสิทธิประโยชน์ด้านอื่นๆ (เช่น บำนาญชราภาพ หรือการว่างงาน) เพื่อให้การบริหารจัดการงบประมาณในแต่ละส่วนมีความชัดเจนและคล่องตัวมากขึ้น

 

การบูรณาการสิทธิเพื่อมาตรฐานเดียว (One Standard)

นำสิทธิประโยชน์การรักษาพยาบาลไปร่วมบริหารกับกองทุนหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า (บัตรทอง) เพื่อให้เกิดมาตรฐานการรักษาที่เท่าเทียมกันทุกกองทุน โดยมุ่งสู่แนวคิด "1 มาตรฐาน 1 บริษัทประกันสุขภาพ"

 

 การยกระดับสิทธิประโยชน์เพื่อความหลากหลาย

ขยายขอบเขตการดูแลให้ครอบคลุมความต้องการเฉพาะด้าน เช่น บริการยาฮอร์โมนบำบัดและการดูแลสุขภาพจิต เพื่อสนับสนุนความเท่าเทียมทางเพศและคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นของผู้ประกันตน

 

 

 

พรรคภูมิใจไทย

 

ยุทธศาสตร์ "พูดแล้วทำ พลัส" เท่ากันทุกกองทุน!

 

พรรคภูมิใจไทยวางน้ำหนักไปที่การรับมือสังคมสูงวัยและความเข้มข้นของสาธารณสุขระดับฐานราก โดยเห็นพ้องกับแนวคิดการแยกประกันสังคมออกจากภาพราชการ

 

อิสระเพื่อความคล่องตัว

สนับสนุนการปรับโครงสร้าง สปส. ให้เป็นองค์กรอิสระที่ใช้ระบบสรรหาผู้บริหารมืออาชีพแทนการโยกย้ายข้าราชการ เพื่อเพิ่มธรรมาภิบาลและการลงทุนที่โปร่งใส

 

สูงวัยพลัส 

จัดตั้งกองทุนประกันชีวิตสำหรับผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป ให้กรมธรรม์ฟรีเพื่อเป็นหลักประกันทางเศรษฐกิจ

 

สิทธิเท่าเทียม

ปรับสิทธิประโยชน์ให้เท่ากันทุกกองทุน โดยให้ สปสช. เจรจากับกองทุนประกันสังคมและกรมบัญชีกลางตามกฎหมาย

 

 

 

 

พรรคประชาธิปัตย์

 

"ผ่าตัดใหญ่" แยกองค์กรอิสระและประกันรายได้แรงงาน

 

พรรคประชาธิปัตย์นำเสนอนโยบายภายใต้แคมเปญ "ไทยหายจน" โดยเน้นการปฏิรูปโครงสร้างรัฐที่ล้าหลังและเพิ่มความโปร่งใสในกองทุนขนาดใหญ่

 

องค์กรอิสระถาวร

เสนอแยกสำนักงานประกันสังคมออกมาเป็นองค์กรอิสระจากการควบคุมของกระทรวงแรงงาน เพื่อสร้างความเชื่อมั่นและลดความเหลื่อมล้ำในการบริหารเงินสมทบ

 

ประกันรายได้ผู้ใช้แรงงาน 

รัฐจ่ายเงินส่วนต่างระหว่างค่าแรงขั้นต่ำกับดัชนีค่าครองชีพรายจังหวัด เพื่อให้แรงงานมีรายได้เพียงพอโดยไม่ผลักภาระให้นายจ้าง

 

กองทุนสุขภาพที่ 4

นวัตกรรมระบบสมัครใจร่วมจ่ายสำหรับประชาชนที่ต้องการความรวดเร็วและทางเลือกในการรักษาพยาบาลเพิ่มเติม

 

 

 

พรรคกล้าธรรม

 

"ทำจริง" แยกทันทีด้วยเทคโนโลยี AI

 

พรรคกล้าธรรมภายใต้การนำของ ร.อ.ธรรมนัส พรหมเผ่า ชูจุดยืนความพร้อมด้านกฎหมายและการลงมือทำทันที

 

แยก สปส. ทันที

ยืนยันว่าโครงสร้างและกฎหมายพร้อมแล้ว สามารถแยกประกันสังคมออกจากระบบราชการได้ทันที เพื่อให้เงินของผู้ประกันตนเพื่อผู้ประกันตนอย่างแท้จริง

 

AI Monitoring

นำ AI มาใช้ตรวจสอบการลงทุนของกองทุนประกันสังคมย้อนหลังและกำกับดูแลธรรมาภิบาลเพื่อให้เกิดความโปร่งใสต่อสาธารณะ

 

คุ้มครองแรงงานอิสระ

ผลักดันกฎหมายคุ้มครองแรงงานแพลตฟอร์มให้ได้รับสวัสดิการที่ใกล้เคียงกับลูกจ้างในระบบ

 

 

......

 

หากพรรคการเมืองทำตามที่หาเสียงจริง!

การเลือกตั้ง 69 จะไม่ได้เป็นเพียงการตัดสินใจทางการเมือง แต่เป็นการเลือกระหว่าง "การรักษาระบบเดิมที่ปลอดภัยแต่เสี่ยงต่อความยั่งยืน" กับ "การรื้อสร้างใหม่สู่องค์กรอิสระมืออาชีพ"

หากนโยบายแยกประกันสังคมออกจากระบบราชการเกิดขึ้นได้จริงตามฉันทามติของทุกพรรค จะถือเป็นการปฏิรูปโครงสร้างสวัสดิการครั้งใหญ่ที่สุดในรอบ 3 ทศวรรษ เลยทีเดียว!