สระบุรีผงะอีก! พบกากอุตสาหกรรม 5 ตันถูกทิ้งเกลื่อน เศษชิ้นส่วนอุปกรณ์ไฟฟ้าปะปน

สระบุรีพบกากอุตสาหกรรมถูกลักลอบทิ้ง 5 ตัน พบเศษชิ้นส่วนอุปกรณ์ไฟฟ้าปะปน เร่งล่าตัวผู้กระทำผิด

 

เรื่องน้ำดำยังไม่จบ.. ขยะกากอุตสาหกรรมยังตรวจพบอย่างต่อเนื่อง!

 

จังหวัดสระบุรีเร่งตรวจสอบปัญหาการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรม หลังพบสิ่งปฏิกูลหรือวัสดุที่ไม่ใช้แล้วรวม 8 กอง น้ำหนักประมาณ 5 ตัน ในพื้นที่ตำบลพุแค อำเภอเฉลิมพระเกียรติ พบทั้งตะกอนดินปนเศษพลาสติกและเศษพลาสติกที่มีส่วนประกอบของอุปกรณ์ไฟฟ้า

 

ล่าสุดสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสระบุรีเข้าแจ้งความร้องทุกข์กล่าวโทษแล้ว เพื่อเร่งติดตามผู้กระทำผิดมาดำเนินคดี

 

เมื่อวันอาทิตย์ที่ 8 พฤศจิกายน 2569 นายตรีพงษ์ กลันทปุระ อุตสาหกรรมจังหวัดสระบุรี มอบหมายให้นายจตุพล วงษ์มาก วิศวกรชำนาญการ กลุ่มโรงงานอุตสาหกรรม สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสระบุรี ลงพื้นที่ตรวจสอบกรณีการลักลอบนำกากอุตสาหกรรมมาทิ้งโดยไม่ได้รับอนุญาต บริเวณที่ดินโฉนดเลขที่ 9898 หมู่ 11 ตำบลพุแค อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดสระบุรี

 

 

ผลการตรวจสอบพบกองสิ่งปฏิกูลหรือวัสดุที่ไม่ใช้แล้วจำนวน 8 กอง ประกอบด้วย ตะกอนดินปนเศษพลาสติกจำนวน 5 กอง และเศษพลาสติกปนส่วนประกอบของอุปกรณ์ไฟฟ้าอีก 3 กอง ประเมินน้ำหนักรวมประมาณ 5 ตัน

 

ภายหลังการตรวจสอบ สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสระบุรีได้ดำเนินการร้องทุกข์กล่าวโทษต่อสถานีตำรวจภูธรหน้าพระลาน เพื่อให้ติดตามหาตัวผู้กระทำผิดและดำเนินคดีตามกฎหมายต่อไป

 

พบเศษชิ้นส่วนอุปกรณ์ไฟฟ้า ต้องตรวจสอบความเสี่ยงปนเปื้อน

ประเด็นที่ต้องติดตามจากกรณีนี้คือองค์ประกอบของกากอุตสาหกรรมที่ถูกนำมาทิ้ง โดยเฉพาะเศษพลาสติกที่ปะปนกับส่วนประกอบของอุปกรณ์ไฟฟ้า ซึ่งจำเป็นต้องตรวจสอบเพิ่มเติมว่าเป็นวัสดุจากกระบวนการผลิตหรือการคัดแยกอุปกรณ์ไฟฟ้าประเภทใด รวมถึงมีสารอันตรายหรือโลหะหนักปนเปื้อนหรือไม่

 

 

อย่างไรก็ตาม ขณะนี้ยังไม่มีข้อมูลผลวิเคราะห์ทางห้องปฏิบัติการที่ยืนยันว่ากากของเสียทั้ง 8 กองเข้าข่ายของเสียอันตราย จึงต้องรอผลตรวจสอบองค์ประกอบและสภาพแวดล้อมในพื้นที่ก่อนประเมินระดับความเสี่ยงต่อประชาชนและสิ่งแวดล้อม

 

ปัญหากากอุตสาหกรรมผิดกฎหมาย โจทย์ใหญ่การควบคุมมลพิษ

กรณีที่พบในจังหวัดสระบุรีเกิดขึ้นในช่วงที่ภาครัฐกำลังเพิ่มความเข้มข้นในการตรวจสอบโรงงานและสถานประกอบการที่เกี่ยวข้องกับการจัดการกากอุตสาหกรรม โดยเฉพาะโรงงานประเภท 105 และ 106 ซึ่งเกี่ยวข้องกับการคัดแยก ฝังกลบ และนำวัสดุที่ไม่ใช้แล้วกลับมาใช้ประโยชน์หรือผลิตเป็นวัตถุดิบใหม่

 

 

การควบคุมกากอุตสาหกรรมจึงไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการตรวจสอบโรงงานที่ได้รับอนุญาตเท่านั้น แต่ต้องสามารถติดตามการเคลื่อนย้ายของเสียตั้งแต่แหล่งกำเนิด ผู้ขนส่ง ไปจนถึงสถานที่รับกำจัด เพื่อป้องกันการนำกากอุตสาหกรรมไปทิ้งในพื้นที่อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาต

 

และกรณีลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรมในตำบลพุแคครั้งนี้ จึงต้องติดตามผลการสืบสวนเพื่อหาต้นทางของของเสีย ผู้เกี่ยวข้อง และแนวทางจัดการกากที่พบอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ เพื่อป้องกันความเสี่ยงต่อดิน น้ำ และสิ่งแวดล้อมในชุมชนระยะยาว

 

 

กวาดล้างกากอุตสาหกรรมผิดกฎหมายทั่วประเทศ ตรวจแล้ว 337 โรงงาน

กรณีที่จังหวัดสระบุรีเกิดขึ้นในช่วงที่รัฐบาลกำลังยกระดับมาตรการปราบปรามการลักลอบจัดการกากอุตสาหกรรม โดยเมื่อวันที่ 6 พฤศจิกายน 2569 นางสาวลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยผลการตรวจสอบโรงงานประกอบกิจการเกี่ยวกับการจัดการของเสียอุตสาหกรรมประเภท 105 และ 106

 

โดยระหว่างวันที่ 2-5 พฤศจิกายน 2569 ชุดปฏิบัติการเฉพาะกิจของกระทรวงอุตสาหกรรมลงพื้นที่ตรวจสอบโรงงานใน 5 จังหวัด ได้แก่ ฉะเชิงเทรา ชลบุรี ระยอง ปราจีนบุรี และสมุทรปราการ รวม 337 แห่ง จากเป้าหมาย 1,500 แห่ง

 

ผลการตรวจสอบพบการกระทำผิดสำคัญ 3 ประเด็น ได้แก่

1. ติดตั้งหรือใช้เครื่องจักรไม่ตรงตามที่ได้รับอนุญาต
2. ไม่จัดส่งรายงานตามที่กฎหมายกำหนด
3. ระบบบำบัดมลพิษไม่ได้มาตรฐาน

 

กรมโรงงานอุตสาหกรรมได้ดำเนินการตามพระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. 2535 ทั้งมาตรา 37 และมาตรา 39 โดยสามารถออกคำสั่งระงับการกระทำผิด ให้ปรับปรุงแก้ไข หรือสั่งหยุดประกอบกิจการชั่วคราวตามลักษณะความผิด รวมถึงบังคับใช้พระราชบัญญัติวัตถุอันตราย พ.ศ. 2535 ในกรณีที่เกี่ยวข้อง

 

ทั้งนี้ รัฐบาลกำหนดเป้าหมายขยายการตรวจสอบโรงงานประเภท 105 และ 106 ให้ครอบคลุมทั่วประเทศ 76 จังหวัด เพื่อป้องกันการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรมและควบคุมการจัดการของเสียตลอดห่วงโซ่

 

 

กฎหมายควบคุมการจัดการกากอุตสาหกรรม

กรมโรงงานอุตสาหกรรมมีประกาศกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการจัดการสิ่งปฏิกูลหรือวัสดุที่ไม่ใช้แล้ว พ.ศ. 2566 ครอบคลุมทั้งการจัดการภายในบริเวณโรงงานและการนำของเสียออกไปจัดการภายนอกโรงงาน

 

ประกาศดังกล่าวเป็นกรอบกำกับการจัดการของเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม โดยมีหลักเกณฑ์แยกตามลักษณะการจัดการ เพื่อให้การนำของเสียออกจากโรงงานและการส่งต่อไปยังผู้รับดำเนินการเป็นไปตามเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนด

 

ขณะเดียวกัน กรมโรงงานอุตสาหกรรมยังมีฐานข้อมูลโรงงานประเภท 101, 105 และ 106 เปิดเผยผ่านระบบข้อมูลภาครัฐ โดยแบ่งประเภทกิจการ ได้แก่

 

• ประเภท 101 โรงงานปรับคุณภาพของเสียรวม
• ประเภท 105 โรงงานคัดแยกหรือฝังกลบสิ่งปฏิกูลหรือวัสดุที่ไม่ใช้แล้ว
• ประเภท 106 โรงงานประกอบกิจการเกี่ยวกับการนำผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมที่ไม่ใช้แล้วหรือของเสียจากโรงงานมาผลิตเป็นวัตถุดิบหรือผลิตภัณฑ์ใหม่

 

ข้อมูลดังกล่าวเป็นฐานสำคัญสำหรับตรวจสอบสถานประกอบการที่ได้รับอนุญาตและติดตามระบบการจัดการของเสียในแต่ละพื้นที่

 

 

กรณีพบกากอุตสาหกรรม 5 ตันในจังหวัดสระบุรี มีประเด็นสำคัญที่หน่วยงานควรเร่งตรวจสอบเพิ่มเติม ได้แก่

 

1. แหล่งกำเนิดของเสีย ตรวจสอบว่าเศษวัสดุทั้งหมดมาจากโรงงานหรือกิจการใด และมีการขนย้ายผ่านผู้รับกำจัดรายใด
2. องค์ประกอบและความเป็นอันตราย เก็บตัวอย่างตรวจวิเคราะห์ว่ามีโลหะหนักหรือสารอันตรายปะปนหรือไม่
3. ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม ตรวจสอบสภาพดินและแหล่งน้ำบริเวณจุดทิ้ง โดยเฉพาะหากพบร่องรอยการรั่วไหลหรือการปนเปื้อน
4. ความรับผิดชอบของผู้เกี่ยวข้อง ติดตามทั้งผู้ขนส่ง ผู้ว่าจ้าง และผู้รับกำจัด เพื่อหาต้นทางของการลักลอบทิ้ง
5. การฟื้นฟูพื้นที่ หากตรวจพบการปนเปื้อน ต้องกำหนดแนวทางเก็บขนและกำจัดของเสียอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ

 

และการพบกากอุตสาหกรรมในสระบุรีครั้งนี้จึงไม่ใช่เพียงการติดตามหาผู้ลักลอบนำขยะมาทิ้ง แต่ยังเป็นโจทย์สำคัญของการกำกับดูแลของเสียตั้งแต่ต้นทางจนถึงปลายทาง เพื่อไม่ให้พื้นที่ชุมชนกลายเป็นแหล่งรองรับภาระมลพิษจากภาคอุตสาหกรรม

 

ก่อนนี้สระบุรีก็ยังมีปัญหาเรื่อง "น้ำดำ" จากสารเคมีที่รั่วไหลออกมาจากโรงงานขยะ ซึ่งกำลังดำเนินการเคลื่อนไหวตรวจสอบแก้ปัญหาจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่างๆ

 

(อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม: สระบุรีวิกฤต! เปิดผลตรวจน้ำพบโลหะหนัก–สารพิษลึก 100 เมตร จี้รัฐขุดต้นตอโรงงาน / ไทยเร่งตรวจโรงงานกากอุตสาหกรรม 3,049 แห่ง ดันโยงคดีฟอกเงิน)

 

ปัญหามลพิษจากขยะอุตสาหกรรมที่กำลังเกิดขึ้นนี้จึงไม่ใช่เรื่องเล็กแต่กระทบถึงประชาชนทั่วไปทั้งผืนดิน สายน้ำและสรรพชีวิตอย่างไม่อาจหลีกเลี่ยง ซึ่งโพสต์ทูเดย์ Smart City จะติดตามอย่างต่อเนื่อง..

 

แหล่งข้อมูลเพิ่มเติม:

• รัฐบาล – ผลตรวจโรงงานกำจัดกากอุตสาหกรรม 337 แห่ง
• รัฐบาล – ตรวจพบขยะอิเล็กทรอนิกส์กว่า 1,000 ตันในระยอง
• ฐานข้อมูลโรงงานประเภท 101, 105 และ 106
• หลักเกณฑ์การนำกากอุตสาหกรรมออกไปจัดการนอกโรงงาน
• ตรวจสอบโรงงานอุตสาหกรรมประเภท 105 และ 106 ในจังหวัดสระบุรี

 

ภาพข่าว: เพจสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดสระบุรี