วิสัชนาธรรมทั่วไปตอนต้น สู่ปัญหาธรรมปฏิบัติในตอนสุดท้าย (ตอน๓)

ปุจฉา : นมัสการท่านพระอาจารย์ที่เคารพอย่างยิ่ง

โดย....พระอาจารย์อารยะวังโส

ปุจฉา : นมัสการท่านพระอาจารย์ที่เคารพอย่างยิ่ง

ดิฉันได้อ่านบทนำของหลวงพ่อ ทำให้เข้าใจการตอบปัญหาของหลวงพ่อค่ะ เพราะที่ทำงานเพิ่งเปลี่ยนมารับโพสต์ทูเดย์ได้ไม่นาน และรับเฉพาะวันทำงานตอนอ่านครั้งแรกแล้วงง!! ว่าหลวงพ่อตอบไม่ตรงคำถาม ต้องตามอ่าน

ขออภัยที่แจ้งให้ทราบล่าช้า

นริสา ติลกากร

๒๔ ถนนไทยสมุทร อ.หาดใหญ่ จ.สงขลา

วิสัชนา : ทั้งๆ ที่แนวคำตอบกับการถามที่มีเข้ามา หากพิจารณาดูแล้วบางครั้งจะออกเป็นคนละเรื่องเดียวกัน!! จนผู้อ่านใหม่ๆ หรือผู้อ่านแบบแสวงหาคำตอบแบบหวังพึ่ง...มักจะงง! ว่า “เอ๊ะ! แล้วคำตอบเรื่องนี้เป็นอย่างไร!? ทำไมไม่เห็นตอบสักที!” แต่เมื่อติดตามอ่านไปได้สักระยะตามที่กล่าว ก็จะเริ่มรู้สึกว่า “ข้อเขียนที่วิสัชนามานั้น ได้สร้างความคิดให้เกิดขึ้นแล้วในจิตตนเอง ที่สามารถเทียบเคียงและตอบปัญหาดังกล่าวได้ด้วยตัวผู้อ่านเอง!” ที่สำคัญ เมื่ออ่านจนจบก็จะพบคำตอบอยู่ใน ๒๓ บรรทัดสุดท้ายที่ง่ายๆ ธรรมดาๆ อย่างไม่ควรจะถามมาเลย ถ้าเราคิดเป็น... ซึ่งหมายถึง มีกระบวนการคิดพิจารณาอย่างเป็นแบบโดยแยบคาย... การตอบปัญหาหรือการวิสัชนาธรรมในพระพุทธศาสนานั้น แท้จริงแล้ว เป็นกระบวนการดำเนินอยู่ตรงจุดนี้ คือการสอนให้สาธุชนคิดเป็น!! รู้จักคิด!!...พึ่งตนเองในการคิด โดยมีกระบวนการคิดพิจารณาที่ถูกต้องตรงธรรม โดยต้องพึ่งตนเอง ตามหลักพึ่งตน พึ่งธรรม หมายถึง สั่งสอนให้ตนเองรู้จักคิดพิจารณา จนเกิดความรู้ ความเข้าใจ อย่างแจ่มแจ้งในปัญหาเหล่านั้น เรียกว่า รู้จักการวิจัยธรรม หรือมี ธัมมวิจยะ เพื่อนำไปสู่ ความรู้ ความเข้าใจ ในขั้นปัญญา อันจะนำไปสู่การรู้แจ้งในธรรมที่ปรากฏมีอยู่จริงในธรรมชาติ

การสอนในพระพุทธศาสนา จึงเป็นการสอนเพื่อเพิ่มพื้นที่สมอง สร้างรอยหยักให้มากขึ้น รู้จักยกระดับจิต เพื่อนำไปสู่การเพิ่มพูนสติปัญญาให้ได้รู้เท่าทันสภาวะธรรม หรือสังขารธรรมทั้งหลาย ไม่ได้มุ่งให้รู้แคบๆ คิดสั้นๆ แต่มุ่งสร้างความคิดให้กว้าง คือ ต้องสั่งสมความรู้ มีเนื้อหาสาระข้อมูลเพียงพอที่จะประกอบในการคิดพิจารณา เพื่อการตัดสินใจ เพื่อนำไปสู่การสร้างอุดมคติด้วยความรู้จริง ที่ตกผลึกอยู่ในความคิดหรือในจิตนั้นๆ

อ่านต่อฉบับพรุ่งนี้