ใช้พร้อมเพย์แก้ทุจริต

ปัญหาการทุจริตเงินสงเคราะห์ของศูนย์คุ้มครองคนไร้ที่พึ่ง นับว่าเป็นเรื่องสะเทือนใจและได้รับความสนใจมากจากคนในสังคม เนื่องจากเป็นการฉ้อโกงเงินจากคนจน คนยากไร้ คนป่วยเป็นโรคร้าย และไม่มีโอกาสที่จะลืมตาอ้าปากได้ จึงต้องมาขอรับความช่วยเหลือจากรัฐ

เรื่องนี้นำไปสู่การโยกย้ายผู้อำนวยการศูนย์คุ้มครองคนไร้ที่พึ่ง จ.ขอนแก่น และล่าสุดคือนายพุฒิพัฒน์ เลิศเชาวสิทธิ์ ปลัดกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) และนายณรงค์ คงคำ รองปลัด พม. ไปปฏิบัติราชการที่สำนักนายกฯ เพื่อให้การสืบสวนข้อเท็จจริง ดังกล่าวมีความถูกต้องและเป็นธรรม เนื่องจากอาจมีความเกี่ยวข้องกับข้าราชการของ พม.ในหลายระดับ จึงจะมีการแต่งตั้งคณะกรรมการสืบสวนข้อเท็จจริงต่อไป

ในส่วนของการสืบสวนข้อเท็จจริงของหน่วยงานตรวจสอบก็ดำเนินการต่อไป แต่ในส่วนของการจัดการป้องกันไม่ให้เกิดการทุจริตคอร์รัปชั่นเงินคนจนได้อีกก็จะต้องดำเนินการต่อไป แม้จะเป็นวัวหายล้อมคอกก็จะต้องปรับกระบวนการบริหารจัดการการจ่ายเงินเสียใหม่ให้เป็นระบบระเบียบและป้องกันการโกงให้ได้

สิ่งที่รัฐบาลจะต้องพิจารณาคือระบบการจ่ายเงินสงเคราะห์คนจนของ พม. ในปัจจุบันนั้นไร้ประสิทธิภาพ ไม่มีการตรวจสอบหรือไม่ว่าคนที่มาขอความช่วยเหลือมีตัวตน มีความเดือดร้อนจริง เงินที่รัฐบาลช่วยเหลือนั้นได้ไปถึงมือคนเดือดร้อนจริงหรือไม่

การจ่ายเงินช่วยเหลือคนยากจนของ พม.นั้น ดำเนินการตามระเบียบของกรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการรองรับเป็นระเบียบว่าด้วยการสงเคราะห์ครอบครัวผู้มีรายได้น้อยและผู้ไร้ที่พึ่ง พ.ศ. 2552

ระเบียบดังกล่าวให้นิยามผู้ไร้ที่พึ่งคือ บุคคลผู้ปราศจากทรัพย์สิ่งของ รายได้สำหรับยังชีพ และไม่มีผู้ให้พึ่งพาอาศัย รวมถึงให้นิยาม "ครอบครัวที่ประสบปัญหาความเดือดร้อน" คือครอบครัวผู้มีรายได้น้อยที่ประสบความเดือดร้อน เพราะสาเหตุหัวหน้าครอบครัวตาย ทอดทิ้ง สาบสูญ ต้องโทษจำคุก เจ็บป่วยร้ายแรง พิการ จนไม่สามารถประกอบอาชีพได้ ประสบภาวะยากลำบากในการดำรงชีพ ไม่สามารถดูแลครอบครัวได้ด้วยเหตุอื่น

ขั้นตอนการช่วยเหลือคือ ให้เจ้าหน้าที่ศูนย์คุ้มครองคนไร้ที่พึ่งที่มีอยู่ 154 แห่งทั่วประเทศ หรือเจ้าหน้าที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องลงพื้นที่ไปเจอเคสที่เข้าข่ายว่าเป็นคนไร้ที่พึ่ง และครอบครัวที่ประสบปัญหาความเดือดร้อน หรือพวกเขาเหล่านั้นเข้ามาขอความช่วยเหลือเองที่ศูนย์ ศูนย์ที่กระจายอยู่ทั่วประเทศทุกจังหวัดก็จะส่งนักสังคมสงเคราะห์ลงพื้นที่ไปสอบข้อเท็จจริง ตรวจสอบเอกสาร อาทิ ทะเบียนบ้าน บัตรประจำตัวประชาชน ใบรับรองแพทย์ ใบมรณบัตร หนังสือรับรองต่างๆ จากบุคคลที่น่าเชื่อถือได้ กรอกแบบฟอร์ม ก่อนวินิจฉัยแนวทางการช่วยเหลือที่เหมาะสมกับสภาพปัญหา และเสนอให้ผู้อำนวยการศูนย์พิจารณาอนุมัติ

จะเห็นได้ว่าทุกขั้นตอนสามารถเกิดการรั่วไหลได้ทั้งหมด และคนจนของ พม.นั้น แตกต่างจากคนจนที่กระทรวงการคลังเปิดให้ลงทะเบียนอย่างไร เป็นไปได้หรือไม่ว่าจะเปิดลงทะเบียนผู้เดือดร้อนเหมือนที่กระทรวงการคลังเปิดให้ลงทะเบียนคนจน และโอนเงินโดยตรงผ่านระบบพร้อมเพย์ไปที่ประชาชนผู้ได้รับความช่วยเหลือจากรัฐโดยไม่ต้องผ่านคนกลางให้เกิดปัญหาทุจริตคอร์รัปชั่นได้อีก รัฐสามารถนำเอาเทคโนโลยีมาใช้แก้ไขปัญหาได้หากต้องการจะแก้ไขปัญหาอย่างจริงจัง n