ผูกขาดกับนวัตกรรม (1)

พสุ ศรีหิรัญ ผู้อำนวยการสำนักนโยบายและวิชาการกระจายเสียงและโทรทัศน์ สำนักงาน กสทช.

ธุรกิจโทรคมนาคมเป็นธุรกิจขนาดใหญ่ มีจำนวนผู้ประกอบการที่แข่งขันในตลาดจำนวนน้อยราย และผู้ประกอบการโทรคมนาคมแต่ละรายล้วนเป็นบริษัทขนาดใหญ่ ดังนั้นกลยุทธ์การแข่งขันระหว่างผู้ประกอบการจึงจำเป็นที่จะต้องสร้างความแตกต่างผ่านนวัตกรรมทางเทคโนโลยี ซึ่งผลลัพธ์ของการแข่งขันมักจะนำมาซึ่งการพัฒนาอย่างก้าวกระโดดของการให้บริการ และสุดท้ายประชาชนก็จะได้รับประโยชน์ในที่สุด

ภายใต้การผูกขาดสถานการณ์กลับตรงข้ามหลายครั้งที่นวัตกรรมที่ถูกสร้างขึ้น โดยเหล่าวิศวกรด้วยเจตนาที่ต้องการให้ประชาชนผู้ใช้งานได้รับประโยชน์สูงสุด แต่นวัตกรรมเหล่านั้นกลับไม่สอดคล้องกับนโยบายของบริษัท ก็ทำให้นวัตกรรมถูกเก็บขึ้นหิ้งไว้อย่างน่าเสียดาย เรื่องที่เล่าต่อไปนี้เป็นเรื่องการคิดค้นนวัตกรรมที่สมควรจะนำมาใช้งานได้ตั้งแต่ปี 1980 แต่ด้วยนโยบายของบริษัท ทำให้มวลมนุษยชาติได้ใช้นวัตกรรมนี้ช้าไปถึง 20-30 ปี

คงมีไม่กี่คนที่รู้จัก Paul Baran แต่ถ้าเป็น Packet Switch คงเป็นคำที่หลายๆ คนคงเคยได้ยิน เพราะเป็นระบบที่เป็นรากฐานของโครงข่ายอินเทอร์เน็ตที่เราใช้กันอยู่ทุกวันนี้ ความเป็นมาของระบบ Packet Switch เป็นตัวอย่างที่สะท้อนให้เห็นถึงนโยบายทางธุรกิจมีผลกระทบอย่างไรกับนวัตกรรมทางเทคโนโลยี

ระบบโครงข่ายโทรคมนาคมเดิมได้รับการพัฒนามาจากระบบ Circuit Switch ซึ่งเป็นสื่อสารแบบรวมศูนย์ โดยผู้ใช้ทุกๆ รายจะเชื่อมต่อเข้าสู่ชุมสายกลาง ดังนั้นทุกการสื่อสารชุมสายกลางเป็นผู้ที่บริหารจัดการทุกๆ อย่าง เช่น หาก A ต้องการที่จะสื่อสารกับ B ชุมสายกลางจะเป็นผู้จัดการเส้นทางการติดต่อสื่อสาร โดยทำการเชื่อมโยงวงจรสื่อสารระหว่าง A กับ B และข้อมูลการสื่อสารจะวิ่งจาก A ต้นทางเข้าสู่ชุมสายกลางก่อนชุมสายจะส่งต่อข้อมูลไปยังปลายทางคือ B ดังนั้นไม่ส่วนใดในโครงข่ายจะติดต่อสื่อสารระหว่างกัน ทุกๆ ข้อมูลจะต้องวิ่งผ่านสู่ชุมสายเสมอ

ด้วยจุดอ่อนของระบบ Circuit Switch ที่เป็นการรวมศูนย์ของการสื่อสาร และในช่วงนั้นเป็นช่วงที่ประเทศสหรัฐอเมริกาเข้าสู่ภาวะสงครามเย็นกับประเทศรัสเซีย จึงมีความเกรงกลัวว่าหากมีการทำลายระบบการสื่อสารกลางหรือชุมสายกลางเพียงจุดเดียว จะทำให้ระบบโทรคมนาคมของประเทศสหรัฐอเมริกามีอันจะต้องล่มสลายไปโดยปริยาย ดังนั้นในช่วงปลายของทศวรรษที่ 1960 Paul Baran วิศวกรประจำสถาบัน RAND ซึ่งเป็นหน่วยงานวิจัยและพัฒนาด้านเทคโนโลยีอิสระ ได้คิดค้นระบบ Packet Switch ขึ้นมาเพื่อแก้จุดอ่อนดังกล่าว

ระบบ Packet Switch คือการนำชุดข้อมูลข่าวสารจากต้นทางมาแบ่งเป็นชุดย่อยๆ และกระจายชุดข้อมูลข่าวสารย่อยๆ เหล่านั้นไปตามเส้นทางที่แตกต่างกัน ตัวอย่างเช่น หาก A ต้องการที่จะส่งคำว่า "Hello" ไปหา B ระบบจะทำการแบ่งข้อมูลออกเป็น "H" "e" "l" "l" "o" และกระจายการส่งไปยังเส้นทางต่างๆ ดังนี้

"H" และ "e" อาจจะส่งตรงไป B "l" อาจจะส่งผ่านไป C ก่อนที่จะวิ่งไปหา B "l" อาจจะส่งผ่านไป D ก่อนที่จะวิ่งไปหา B "o" อาจจะส่งผ่านไป D และไป C ก่อนที่จะวิ่งไปหา B

เมื่อข้อมูลย่อยส่งมาที่ B ครบ ระบบจะทำการรวมข้อมูล "H" "e" "l" "l" "o" เป็นคำว่า "Hello" เพื่อให้ B สามารถรับข้อมูลที่ A ต้องการจะส่งมา ด้วยการส่งแบบ Packet Switch นี้ หากเส้นทางใดเส้นทางหนึ่งถูกทำลายไปการติดต่อสื่อสารก็จะยังคงใช้งานต่อไปได้ เพราะสามารถใช้เส้นทางที่ยังเหลืออยู่ในการติดต่อสื่อสารได้ (โปรดติดตามต่อฉบับหน้า) n