หลักการบริหารกิจการที่ดี

โดย...ปริย เตชะมวลไววิทย์

เป็นที่น่าชื่นชมครับที่ในช่วงที่ผ่านมา บริษัทจดทะเบียน (บจ.) ไทยมีพัฒนาการที่สำคัญในเรื่องการกำกับดูแลกิจการที่ดี หรือ CG เป็นอย่างมาก ตัวอย่างเช่น ในระดับเวทีสากลอย่างงาน ASEAN Corporate Governance Conference and Awards ที่ฟิลิปปินส์เมื่อปลายปีที่แล้ว ที่ บจ.ไทยโดดเด่น กวาดรางวัลมาได้มากมาย มี 23 บจ. ติดอันดับ Top 50 ของ บจ.อาเซียนที่มี CG ดีเด่นทีเดียว โดยมี 2 บจ.ที่ติด Top 5 ด้วยนะครับ

ถึงแม้ บจ.โดยรวมทำได้ดีในเรื่อง CG แต่อย่างไรก็ดี โลกใบนี้มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ทั้งด้านสังคม เทคโนโลยี และสิ่งแวดล้อม จึงเป็นประเด็นที่ชวนให้ผู้บริหารต่างๆ ต้องฉุกคิดว่า ทำอย่างไรจะเสริมสร้างหรือรักษาความแข็งแกร่งทางด้าน CG นี้ไว้ได้ ภายใต้สภาพแวดล้อมนิเวศที่เปลี่ยนไปรวดเร็วเช่นนี้

จากการสำรวจที่ผ่านมา พบว่า บจ.บางกลุ่มที่เห็นว่า เรื่อง CG กับเรื่องการประกอบธุรกิจเป็นเรื่องที่แยกจากกัน และบ้างก็เห็นว่า CG เป็นต้นทุนที่เพิ่มขึ้นของธุรกิจ แล้วบางกรณีอาจเห็นว่า บริษัทมีทรัพยากรที่จำกัด จึงควรต้องให้ความสำคัญกับการทำธุรกิจเพื่อผลกำไร มากกว่ามาเน้นเรื่อง CG

แต่หากพิจารณาให้ดีแล้ว เรื่องของ CG มีเป้าหมายเดียวกันกับการดำเนินธุรกิจ กล่าวคือ ต่างก็มีจุดมุ่งหมายเพื่อการสร้างคุณค่าให้กิจการอย่างยั่งยืน เมื่อเป็นเช่นนี้ ทั้งเรื่องของ CG และเรื่องของธุรกิจ จึงสามารถผสมผสานเข้าเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันได้ และส่งผลดีต่อกิจการ

ก.ล.ต.จึงมีแนวคิดที่จะออก “หลักการบริหารกิจการที่ดี” (Corporate Governance Code : CG Code) เพื่อให้เป็นหลักปฏิบัติแก่คณะกรรมการ บจ. โดย CG Code นี้ จะบูรณาการประเด็นทางสังคมและสิ่งแวดล้อมเข้าไปอยู่ในกระบวนการทางธุรกิจ ตั้งแต่การกำหนดทิศทาง กลยุทธ์ กระบวนการดำเนินงาน การติดตามและรายงาน เพื่อให้คณะกรรมการสามารถใช้เป็นกรอบในการกำกับดูแลให้บริษัทจดทะเบียนดำเนินงานอย่างมีความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม และเป็นไปเพื่อการสร้างคุณค่าให้กิจการอย่างยั่งยืน

CG Code นี้ยังเน้นในเรื่องบทบาทของคณะกรรมการในฐานะผู้นำองค์กร ที่ต้องมีความรับผิดชอบในการดูแลกลไกในกระบวนการทางธุรกิจข้างต้น ให้เอื้อต่อการสร้างคุณค่าต่อกิจการในระยะยาว

มาถึงตรงนี้ ท่านอาจสงสัยว่า แล้วอย่างไรคือการบริหารกิจการที่ดี หรืออะไรคือการสร้างคุณค่าให้กิจการอย่างยั่งยืน ในร่าง CG Code ก็ได้ให้ความหมายไว้ว่า

“การบริหารกิจการที่ดี” หมายถึง การบริการกิจการที่เป็นไปเพื่อ “การสร้างคุณค่าให้กิจการอย่างยั่งยืน” ซึ่งรวมถึงการบริหารและการพัฒนาให้กิจการ (1) มีผลประกอบการที่ดี สามารถสร้างคุณค่าให้กิจการได้อย่างเหมาะสมในระยะยาว (2) ประกอบธุรกิจอย่างมีจริยธรรม และรับผิดชอบต่อผู้มีส่วนได้เสีย (3) เป็นไปตามกฎหมาย เป็นประโยชน์หรือลดการสร้างผลกระทบด้านลบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม และ (4) สามารถปรับตัวได้อย่างเหมาะสมภายใต้ปัจจัยความเสี่ยงและการเปลี่ยนแปลงต่างๆ

ในการยกร่าง CG Code นี้ เพื่อให้สามารถบรรลุเป้าประสงค์ที่วางไว้และได้รับการยอมรับจากผู้มีส่วนได้เสียในตลาดทุน จึงมีหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย สมาคมบริษัทจดทะเบียนไทย สมาคมส่งเสริมสถาบันกรรมการบริษัทไทย สมาคมการจัดการธุรกิจแห่งประเทศไทย เป็นต้น มาร่วมกันเป็นคณะทำงานยกร่าง โดยมีคุณชนินท์ ว่องกุศลกิจ ที่มาช่วยรับบทเป็นประธานและทำหน้าที่อย่างแข็งขัน

การสร้าง CG ที่ดีนั้นจำเป็นต้องใช้มาตรการต่างๆ ผสมผสานกัน ตั้งแต่เรื่องของการออกกฎเกณฑ์ การกำกับดูแลและการบังคับใช้กฎหมาย (Regulatory Discipline) ซึ่ง ก.ล.ต.เป็นหน่วยงานหลักที่ใช้เครื่องมือนี้ การปฏิบัติที่เกิดจากทัศนคติ เรื่องของแรงผลักดันจากตลาด (Market Discipline) และแรงผลักของตัว บจ.เอง (Self Discipline) ซึ่ง CG Code ที่ยกร่างใหม่นี้จะสามารถเป็นหลักปฏิบัติแก่คณะกรรมการได้ โดยเนื้อหาส่วนใหญ่ของ CG Code ได้นำมาจากหลักการกำกับดูแลกิจการที่ดีปี 2555

ที่บริษัทจดทะเบียนใช้ในปัจจุบันอยู่ แต่มีการปรับปรุงเพิ่มเติม เช่น การเน้นในเรื่องบทบาทของคณะกรรมการ การ บูรณาการประเด็นสังคมและสิ่งแวดล้อมเข้าไปในการะบวนการทางธุรกิจ เป็นต้น

โดยในช่วง 2 ปีแรก ก.ล.ต.และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะเน้นการสร้างความรู้ความเข้าใจใน CG code ใหม่ เพื่อให้ บจ.ลองนำไปปรับใช้ให้เข้ากับบริบทของตนเอง

ร่าง CG Code เล่มนี้ยังมีรายละเอียดที่น่าสนใจอีกมากครับ โดยเฉพาะในส่วนที่แตกต่างจากหลักการที่ใช้อยู่ในปัจจุบันและการเตรียมความพร้อมของ บจ. ซึ่งผมจะได้นำมาเล่าสู่กันฟังต่อไปในฉบับหน้า สำหรับท่านที่สนใจ สามารถอ่าน CG Code ได้ที่ http://www.sec.or.th/hearing ซึ่ง ก.ล.ต. จะเปิดรับฟังความคิดเห็นจนถึงวันที่ 31 ต.ค.นี้ สามารถให้ความเห็นหรือข้อเสนอแนะในประเด็นที่เกี่ยวข้องเข้ามากันได้ครับ &O5532;

“ก.ล.ต. ดูแลตลาดทุน เพื่อให้คุณมั่นใจ”