M-Commerce โอกาส SME ยุคดิจิทัล (4)

ธุรกิจยุคดิจิทัลต้องปรับตัวให้สอดรับกับ สังคมไทยยุคดิจิทัล = สังคมก้มหน้า (เล่นมือถือ) ตลอดเวลา ซึ่งสังคมไทยและพฤติกรรมผู้บริโภคชาวไทย ณ วันนี้ ก็เป็นไปในทางเดียวกับทั่วโลก คือ เข้าสู่สังคมดิจิทัลแบบเต็มรูปแบบ ที่ทุกอย่างอยู่บนโลกอินเทอร์เน็ต โดยมีศูนย์กลางการเติบโตผ่านอุปกรณ์พกพา โดยเฉพาะอย่างยิ่งโทรศัพท์มือถือ

ปัจจุบันประชากรไทยมีราว 70 ล้านคน แต่มีการจดทะเบียนหมายเลขโทรศัพท์มือถือกว่า 100 ล้านเลขหมาย แสดงว่า ผู้บริโภค 1 คน มีหมายเลขโทรศัพท์มือถือมากกว่า 1 หมายเลข ซึ่งอาจใช้กับอุปกรณ์พกพาอื่นๆ อาทิ โทรศัพท์มือถือ (เครื่องที่สอง) หรือแท็บเล็ต เป็นต้น และกว่าร้อยละ 75 ของหมายเลขที่ลงทะเบียนทั้งหมด เป็นหมายเลขโทรศัพท์ที่รองรับการรับ-ส่งข้อมูลความเร็วสูงในระบบ 3จี และ 4จี

สอดคล้องกับแนวโน้มการใช้อินเทอร์เน็ตผ่านโทรศัพท์มือถือที่ขยายตัวสูงขึ้น และมีสัดส่วนการใช้งานสูงขึ้น เมื่อเทียบกับอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์อื่นๆ โดยในช่วงปีที่ผ่านมา การใช้อินเทอร์เน็ตผ่านโทรศัพท์มือถือมีสัดส่วนถึงร้อยละ 38 เมื่อเทียบกับการใช้อินเทอร์เน็ตผ่านอุปกรณ์ประเภทอื่น และมีอัตราการเติบโต (แบบปีต่อปี) ถึงร้อยละ 52 ในขณะที่อัตราการเติบโตของการใช้อินเทอร์เน็ตผ่านคอมพิวเตอร์ (ทั้งแบบตั้งโต๊ะและแบบพกพา) และแท็บเล็ต กลับลดลงในอัตราร้อยละ 17 และ 14 ตามลำดับ

แล้วส่วนใหญ่คนไทยใช้เวลาบนโทรศัพท์มือถือหมดไปกับอะไร? คำตอบง่ายๆ คือ ทำทุกอย่างตั้งแต่เข้าสู่เครือข่ายสังคมออนไลน์ (Social Media) ดูวิดีโอ เล่นเกม ค้นหาตำแหน่งที่อยู่ ไปจนถึงทำธุรกรรมทางการเงินผ่านระบบ Internet Banking โดยมีสัดส่วนการใช้งานต่างๆ ที่ประมาณร้อยละ 21, 27, 21, 19 และ 20 ตามลำดับ

อย่างไรก็ตาม เชื่อว่าปัจจุบันคนไทยถือครองอุปกรณ์ดิจิทัลมากกว่า 1 เครื่อง/คน ไม่ว่าจะเป็นโทรศัพท์มือถือ คอมพิวเตอร์ ทั้งแบบพกพาและแบบตั้งโต๊ะ แท็บเล็ต หรือแม้กระทั่งอินเทอร์เน็ตทีวีที่มีความละเอียดหน้าจอระดับ HD (Internet High-Definition Televisions-HDTVs) ซึ่งทั้งหมดล้วนแล้วแต่เอื้อให้สามารถเข้าถึงแหล่งข้อมูล ข่าวสาร ความรู้ และอื่นๆ ผ่านอินเทอร์เน็ตทั้งสิ้น

ธุรกิจบนมือถือ (Mobile Commerce) หรือ M-Commerce มีบทบาทมากขึ้นต่อการเติบโตของธุรกิจในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา โดยข้อมูลจากศูนย์วิจัยและภาคธุรกิจ ต่างเห็นไปในทางเดียวกันว่า ธุรกิจ M-Commerce จะเติบโตอย่างก้าวกระโดด จากการศึกษาของ Digi-Capital ซึ่งเป็นบริษัทศึกษาวิจัยที่เชี่ยวชาญด้านธุรกิจสื่อสารและโทรคมนาคมและเทคโนโลยีสารสนเทศ คาดการณ์ว่าการเติบโตของธุรกิจบนมือถือ (Mobile Internet Business) จะมีมูลค่าถึงกว่า 700 พันล้านเหรียญสหรัฐในปี 2017 โดยมีอัตราการขยายตัวสูงกว่าร้อยละ 300 ตลอดช่วง 4 ปี (2014-2017) โดยธุรกิจค้าปลีก หรือ M-Commerce และธุรกิจโฆษณาจะเป็นกลไกขับเคลื่อนหลักในการเติบโตของธุรกิจบนมือถือทั่วโลก

อย่างที่รู้ผู้บริโภคชาวไทยทุกวันนี้มีชีวิตประจำวันอยู่กับอุปกรณ์มือถือ ซึ่งในแง่ของผู้ประกอบการ โดยเฉพาะกลุ่มขนาดกลางและขนาดเล็ก ช่องทางดิจิทัลถือเป็นช่องทางการตลาดที่ต้นทุนน้อยที่สุด และบางทีอาจมีประสิทธิภาพที่สุดในโลกยุคปัจจุบัน ถ้าเข้าถูกทาง ไม่เพียงแต่จะทำให้ธุรกิจเป็นที่รู้จัก และอาจสร้างยอดขายถล่มทลายได้ในช่วงเวลาอันสั้น แล้ว SME ไทยควรจะทำการตลาดในยุคดิจิทัลในรูปแบบไหน?

(อ่านต่อฉบับหน้า)