ลดโควตาสลากรายย่อย

โดย...กนกวรรณ บุญประเสริฐ

การแก้ไขปัญหาการขายสลากเกินราคาของ พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ที่ตัดสินใจใช้มาตรา 44 ตามคำสั่งคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ส่งคนมาจัดการให้ขายสลากในราคาคู่ละ 80 บาท ตามกฎหมายให้ได้

พล.ต.อภิรัชต์ คงสมพงษ์ รองแม่ทัพภาคที่ 1 ในฐานะประธานคณะกรรมการสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล (สำนักงานสลากฯ) คิดหลายแนวทางที่จะแก้ไขปัญหาให้ได้ หนึ่งในมาตรการคือ จะใช้ระบบโควตามาจัดการให้ราคาสลากลดลงให้ได้

รายงานข่าวจากสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล เปิดเผยว่า ขณะนี้สำนักงานสลากฯ เรียกตัวแทนผู้ค้าสลากรายย่อย สมาคม มูลนิธิ เข้ามาทำสัญญาต่อโควตาสลาก 48 ล้านฉบับใหม่ เนื่องจากโควตาเดิมกำลังจะหมดอายุลงในงวดวันที่ 1 มิ.ย.นี้

สำหรับโควตาที่ต่อให้ใหม่ ได้กำหนดระยะเวลาเริ่มตั้งแต่วันที่ 16 มิ.ย. ถึงงวดวันที่ 1 ธ.ค. 2558 มีระยะเวลา 6 เดือน ตามมติคณะกรรมการสลากฯ ที่มีมติให้ปรับลดระยะเวลาการครอบครองโควตา จากเดิมที่กำหนดว่าจะพิจารณาต่อสัญญาได้ครั้งละ 2 ปี เป็นจะพิจารณาต่อสัญญาได้ 1 ปี

แหล่งข่าวจากผู้ค้าสลาก เปิดเผยอีกว่า จากนี้ไปตลาดสลากจะต้องปั่นป่วน เพราะผู้ค้าถูกบีบทุกทาง ทั้งเรื่องขายตามราคา ห้ามขายรวมชุด รายย่อยได้โควตาคนละ 5 เล่ม และลดสัญญาต่อโควตาได้แค่ 6 เดือน กระทบต่อคนที่มีอาชีพขายสลากเป็นหลัก

“เดิมคนกลุ่มนี้เคยได้โควตา 10 เล่ม ถูกลดเหลือ 5 เล่ม ทำให้รายได้ลดลงเมื่อคิดจากต้นทุนที่รับมาในราคาเล่มละ 7,040 บาท ถ้าขายสลากได้ 8,000 บาท เป็นจำนวน 5 เล่ม จะมีรายได้ 4,800 บาท/งวด หรือ 9,600 บาท/เดือน และการลดระยะเวลาต่อโควตาลงเหลือ 6 เดือน ทำให้คนที่มีอาชีพขายสลากรู้สึกไม่มั่นใจในอาชีพที่ตัวเองทำอยู่” แหล่งข่าวเปิดเผย

อย่างไรก็ดี ขณะนี้ยังไม่สามารถคาดเดาได้ว่าตลาดสลากจากนี้จะปั่นป่วนแค่ไหน ถือว่าเป็นยุคที่ตกต่ำที่สุดของผู้ค้าสลาก เพราะถูกบีบทุกทาง อย่างเลขสวยของหลวงพ่อคูณจะขายเกินราคาก็ไม่ได้ แล้วเลข 000000 ขาย 80 บาท ใครจะซื้อ จากนี้ต้องรอไปก่อนว่าสำนักงานสลากฯ จะมีการปรับเกณฑ์อะไรอีกหรือไม่” ผู้ค้าสลาก กล่าว

สำหรับแนวทางแก้ปัญหาของคณะกรรมการชุดนี้ ทั้งเรื่องคำสั่งให้ขายสลากตามราคา การตั้งชุดเฉพาะกิจ การเพิ่มบทลงโทษ การยกเลิกแจ็กพอต และการต่อสัญญาที่สั้นลง เพราะต้องการจะคัดให้เหลือแต่ผู้ที่ค้าขายสลากตัวจริง

ทั้งนี้ ในสัญญาใหม่ระบุว่า หากตัวแทนทำผิดสัญญา ทางสำนักงานสลากฯ สามารถบอกเลิกสัญญาได้ทันที เช่น ตัวแทนที่รับบัตรไปขายต้องติดบัตรผู้จำหน่ายสลากตลอดเวลาที่จำหน่าย ต้องขายปลีกกับผู้บริโภคคือประชาชน และห้ามรวมชุด ห้ามขายส่งให้ตัวแทนรายอื่นอีกทอดหนึ่ง และต้องมารับสลากด้วยตัวเอง ยกเว้นมีเหตุจำเป็นจะอนุญาตเป็นครั้งคราวเท่านั้น

มาตรการที่จะแก้ไขปัญหาสลากแพงทั้งหมด รวมทั้งการขอลดเงินนำส่งรัฐจาก 28% เหลือ 20% ของมูลค่าสลากที่จำหน่ายได้นำไปเพิ่มเป็นส่วนลดให้ผู้ค้ารายย่อย ซึ่งจะทำให้รัฐเสียรายได้ประมาณ 1,500-2,000 ล้านบาท คณะกรรมการสลากฯ จะต้องรวบรวมนำมาตรการที่คิดได้ไปเสนอต่อนายกฯ เพื่อพิจารณา ซึ่งนายกฯ อาจจะไม่เห็นด้วยกับทุกมาตรการก็เป็นได้