ไอโอดีชี้ธุจริตไทนหนักข้อขึ้นกลุ่มโทรคมฯเสี่ยงโกงสุด

หลายคนมักพูดว่า การทุจริตคอร์รัปชัน ติดสินบนเป็นเรื่องปกติของเมืองไทย ใครๆ ก็ทำกัน แต่หากสังคมไทยปล่อยให้คำว่า “ทุจริตฉ้อราษฎร์บังหลวง” เป็นเรื่องปกติ ระยะยาวสังคมไทยจะยิ่งอ่อนแอ ประเทศจะหยุดอยู่กับที่ ไม่อาจก้าวหน้าได้ เพราะคนจะคำนึงแต่ผลประโยชน์ส่วนตนก่อนส่วนรวม และภาษีที่ประชาชนจ่ายจากหยาดเหงื่อแรงงานที่ทำมาทั้งปี อาจถูกจ่ายโดยไร้ค่า เพียงเพราะบริษัทที่เสนอโครงการกับภาครัฐต้องคิดค่าโครงการแพงเกินกว่าเหตุ เพืยงเพื่อจ่ายส่วนต่างเพิ่มเติมให้บุคคลมีอำนาจในภาครัฐเพื่อแลกกับงานที่ได้มา

จากเหตุผลนี้เอง ทำให้สมาคมส่งเสริมสถาบันกรรมการบริษัทไทย หรือไอโอดี จับมือกับเอกชนจัดทำผลสำรวจความคิดเห็นของผู้นำภาคธุรกิจเกี่ยวกับการแก้ปัญหาคอร์รัปชันในไทย เพื่อหาแนวทางขจัดปัญหานี้ให้ราบคาบจากเมืองไทยในอนาคต โดยเริ่มทำผลสำรวจปี 2553 และตั้งเป้าจัดทำทุก 2 ปี

สำหรับครั้งล่าสุดได้ทำเมื่อเดือน ม.ค.-เม.ย.ที่ผ่านมา โดยสำรวจผู้บริหาร กรรมการ ประธานกรรมการบริษัท 1,066 คน จากบริษัทขนาดเล็กไปถึงใหญ่ ครอบคลุมทุกธุรกิจ พบว่า 93% ของผู้นำภาคธุรกิจมองปัญหาการทุจริตในไทยรุนแรงระดับสูงถึงสูงมาก และเมื่อให้มองปัญหาการทุจริตเทียบกับ 2 ปีที่ผ่านมา 75% เห็นว่าปัญหาการทุจริตของไทยเพิ่มขึ้น

กลุ่มอุตสาหกรรมที่มีแนวโน้มเกิดการทุจริต 5 อันดับแรก ได้แก่ โทรคมนาคม 15% รองลงมาคือ พลังงานและสาธารณูปโภค 14% การเกษตร 11% พัฒนาอสังหาริมทรัพย์ 10% และวัสดุก่อสร้าง 9%

เมื่อเป็นเช่นนี้จึงเป็นเรื่องน่าห่วง เพราะโครงการลงทุนขนาดใหญ่ที่ภาครัฐวางแผนไว้ว่าจะทำหลังจากนี้ ล้วนแต่มีความเกี่ยวโยงกับอุตสาหกรรมอันดับต้นๆ ที่มีความเสี่ยงต่อการทุจริตสูงทั้งสิ้น

อย่างไรก็ตาม ทางไอโอดีเชื่อว่า การที่ผู้บริหารให้คำตอบว่าอุตสาหกรรมเหล่านี้มีแนวโน้มเกิดการทุจริตสูง แสดงว่าเอกชนเป็นห่วงการทุจริตในโครงการลงทุนขนาดใหญ่ของภาครัฐ ดังนั้น แนวทางการป้องกันการทุจริตในอนาคตก็ควรให้น้ำหนักกับอุตสาหกรรมเหล่านี้เป็นอันดับต้นๆ เพื่อลดความเสี่ยงปัญหาทุจริต ซึ่งที่ผ่านมาเริ่มมีความพยายามแก้ปัญหาโดยผลักดันการทำข้อตกลงด้านจริยธรรมการทำโครงการขนาดใหญ่ของประเทศแล้ว

ทั้งนี้ เมื่อพิจารณาว่าการทุจริตมีผลอะไรกับประเทศมากที่สุด 3 อันดับ พบว่า อันดับแรกคือ ลดทอนประสิทธิภาพการแข่งขันในภูมิภาค 21% รองลงมาคือ นำประเทศไปสู่ความตกต่ำทางจริยธรรมของสังคม 20% และชื่อเสียงที่ไม่ดีของประเทศ 14% ซึ่งไอโอดีเห็นว่าผล 3 ข้อนี้นำไปสู่ความไม่น่าเชื่อถือในการทำธุรกิจในไทยในอนาคต ส่วนผลกระทบการทุจริตต่อการดำเนินธุรกิจนั้น 63% มองว่าอยู่ในระดับสูง เพิ่มจาก 2 ปีก่อนอยู่ที่ 42% โดยผลแง่หนึ่งที่พบคือ ต้องจ่ายต้นทุนธุรกิจเพิ่ม มีมากถึง 54% ระบุว่าจ่ายต้นทุนเพิ่มไม่ต่ำกว่า 10% บางรายจ่ายมากกว่า 30%

ขณะที่กระบวนการที่มีโอกาสเกิดการทุจริตสูงสุด 3 อันดับ เกี่ยวข้องกับภาครัฐ 49% ได้แก่ การจัดซื้อจัดจ้างกับภาครัฐ 22% การจดทะเบียนขออนุญาตต่างๆ 14% การจัดการประมูลโครงการของรัฐ 13% โดยรูปแบบการทุจริตมากที่สุด 3 อันดับ คิดเป็น 52% ได้แก่ การใช้ตำแหน่งทางการเมืองเพื่อเอื้อประโยชน์พรรคพวกของตนเอง 20% การให้ของขวัญหรือติดสินบน 17% และการทุจริตเชิงนโยบายโดยผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง 15%

นอกจากนั้น ผู้นำธุรกิจ 74% ยังเชื่อมั่นต่อการแก้ปัญหาทุจริตต่ำ แต่ยังมี 26% ที่เชื่อมั่นว่าปัญหาคอร์รัปชันแก้ไขได้ และเป็นสัญญาณที่ดีที่มีผู้บริหาร 72% เห็นว่าเอกชนมีบทบาทสำคัญสูงที่จะแก้ปัญหาทุจริตได้ สูงกว่าการสำรวจครั้งก่อนอยู่ที่ 68% และ 97% พร้อมมีส่วนร่วมแก้ปัญหา สูงกว่าครั้งก่อนซึ่งพร้อมร่วมแก้ปัญหาเพียง 69%

คุณหญิงชฎา วัฒนศิริธรรม ประธานกรรมการไอโอดี กล่าวว่า การสำรวจครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าเอกชนตระหนักถึงปัญหาการทุจริตคอร์รัปชันในไทยมากขึ้น และมีทิศทางที่ดีที่เอกชนอยากมีส่วนร่วมแก้ปัญหามากขึ้น ที่ผ่านมาเริ่มเห็นความพยายามแก้ปัญหาแล้ว ในรูปแบบการปลูกฝังจิตสำนึกคนในองค์กร และป้องกันปัญหา โดยมีหลักสูตรให้ผู้บริหารใช้จัดทำนโยบายป้องกันการทุจริต

นับว่าเป็นสัญญาณดีที่เอกชนไทยตื่นตัวไม่เห็นการทุจริตเป็นเรื่องปกติในสังคม และหากความตื่นตัวนี้นำไปสู่การวางแนวทางแก้ปัญหาร่วมกัน ไทยคงหลุดพ้นสถานะประเทศหนึ่งในโลกที่มีชื่อเสียงเรื่องการทุจริตคอร์รัปชันได้