กะเทาะแก่นอาเซียน

อยากรู้จักประเทศเพื่อนบ้านในมุมสังคมวัฒนธรรม แนะนำอย่าพลาดอ่านเล่มนี้ กะเทาะแก่นอาเซียน เรียนรู้วัฒนธรรมร่วมสมัย

“POP Culture” กลั่นกรองจากประสบการณ์และความรู้ของ ดร. อัมพร จิรัฐติกร อาจารย์ประจำภาควิชาสังคมศาสตร์กับการพัฒนา คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

หนังสือเล่มนี้ รวบรวมบทความที่เคยตีพิมพ์มาแล้วในนิตยสารสารคดี ในคอลัมน์ “เสียงจากอุษาคเนย์” แถมเคยรวมเล่มโดยสำนักพิมพ์มติชนในชื่อ เปิดม่านมายา...อุษาคเนย์ ว่าด้วยดนตรี หนัง ศาสนา การเมือง และเรื่องเพศ มาแล้ว

แต่การรวมเล่มครั้งนี้ ได้เพิ่มข้อเขียนใหม่มาจำนวนหนึ่ง ส่วนใหญ่เป็นเรื่องเกี่ยวกับประเทศเมียนมาร์

กะเทาะแก่นอาเซียนทำให้ผู้อ่านได้เพลิดเพลินกับวิถีชีวิต เรื่องราวด้านศิลปะ วัฒนธรรม และสังคม ของคนในประเทศเพื่อนบ้านอาเซียน บางเรื่องแม้ว่าจะเขียนมานานแล้ว แต่ก็เป็นวัฒนธรรมร่วมสมัย ที่อาจนำมาเทียบเคียงกับสิ่งที่เกิดขึ้นในปัจจุบันได้ อีกทั้งยังทำให้รู้ซึ้งว่า อาเซียนเป็นภูมิภาคแห่งความหลากหลายอย่างแท้จริง เพราะแม้แต่ประเทศเดียวกันก็ยังมีความแตกต่างที่ต้องให้ความสนใจ

เช่น เรื่อง เมื่อ “คนสองคนรักกัน” ที่อินโดนีเซีย ซึ่งบอกเล่าพิธีกรรมการแต่งงานของชาวอิเหนาต่างศาสนา โดยทั่วไปในอินโดนีเซีย การแต่งงานจะประกอบด้วยพิธีการสองส่วน คือ พิธีกรรมทางศาสนา และงานเลี้ยงต้อนรับแขก และถ้าไม่อ่านหนังสือเล่มนี้ ก็จะไม่รู้เลยว่า การแต่งงานของชาวอินโดนีเซียจะสมบูรณ์ตามกฎหมายก็ต่อเมื่อ คู่บ่าวสาว เลือกแต่งงานภายใต้พิธีการของศาสนาใดศาสนาหนึ่งเท่านั้น ต่างจากคนไทยแบบเราๆ ที่ฟรีสไตล์ทำพิธีสารพัด ไม่ว่าจะเป็นเช้าไหว้เจ้าแบบจีน สายรดน้ำสังข์แบบไทย บ่ายเข้าโบสถ์ ตกเย็นก็เลี้ยงแบบฝรั่ง

ท่ามกลางความแตกต่าง อาเซียนก็มีจุดร่วมกันหลายอย่าง เช่น ศาสนาพุทธของไทยและเมียนมาร์ หรือความนิยมเรื่องผิวขาวของชาวไทยและกัมพูชา ตลอดการรุกคืบของวิถีชีวิตคนไทยเข้าไปในสังคมกัมพูชาและลาว

ส่วนใครที่ชอบอะไรฮาๆ อ่านเรื่อง อารมณ์ขันของ “เอสตราดา” รับรองกลั้นหัวเราะไม่อยู่ เรื่องนี้เกี่ยวกับการใช้ภาษาอังกฤษแบบงูๆ ปลาๆ ของอดีตประธานาธิบดีโจเซฟ เอสตราดา ที่แซวกันสุดเจ็บแสบชนิดคนถูกล้อถ้าไม่ขำ ก็คงโกรธไปจนตาย

ความเปิ่นของท่านประธานาธิบดีมีมาก ขนาดที่ทำให้เกิดการ์ตูนล้อเลียนเล่มหนึ่ง ชื่อ Eraption : How to speak English without really trial ซึ่งท่านประธานาธิบดียังลงมือเขียนคำนำให้การ์ตูนเล่มนี้เสียด้วย

เรียกได้ว่า ชาวฟิลิปปินส์ช่างกล้าออกหนังสือแซวผู้นำ แถมผู้นำก็ใจกว้างยิ่งกว่าแม่น้ำเสียอีก

ขอยกตัวอย่างความฮาเรียกน้ำย่อยสักหน่อย เป็นเรื่องที่เอสตราดาไปเจอหญิงสาวทอดสะพานให้

เธอพูดว่า “Nice meeting you, sir. Will you give me a ring soon?”

ยินดีที่ได้พบท่านค่ะ ท่านจะโทรหาหนูเร็วๆ นี้ใช่ไหมคะ

ท่านประธานาธิบดียิ้ม แล้วมองที่นิ้วมือข้างขวาของเขาที่มีแหวนติดนิ้วก้อยอยู่ แล้วบอกว่า

“Aba, even now, I can give you one.” ให้แหวนตอนนี้เลยก็ได้นะหนู!!!