นำเสนอแผนธุรกิจอย่างไรให้ได้เงินนำเสนอแผนธุรกิจอย่างไรให้ได้เงิน

โดย...ริต้า ทัพภมาน

ฝ่ายส่งเสริมวิสาหกิจเพื่อตลาดทุน ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย

หากธุรกิจมีแผนจะขยายกิจการเพื่อสร้างโอกาสการเติบโตให้กับธุรกิจ เงินทุนถือเป็นปัจจัยสำคัญเพื่อใช้ในการขับเคลื่อนแผนงานต่างๆ ให้เป็นไปตามเป้าหมายที่วางไว้ หากกิจการมีเงินทุนเพียงพอ การจัดทำแผนธุรกิจก็อาจไม่ใช่สิ่งที่ให้ความสำคัญในลำดับแรกๆ แต่หากกิจการจำเป็นต้องใช้แหล่งเงินทุนจากแหล่งอื่นๆ การจัดทำหรือเขียนแผนธุรกิจ เป็นสิ่งที่กิจการควรให้น้ำหนักความสำคัญเพิ่มขึ้น

การเขียนแผนธุรกิจถือเป็นเครื่องมือแรกๆ เพื่อช่วยให้เราสามารถได้รับเงินทุนมาต่อยอดกิจการ แต่การนำเสนอแผนธุรกิจก็เป็นสิ่งที่ไม่ควรมองข้ามเพราะหากเรามีแผนธุรกิจที่ดีเลิศ แต่นำเสนอแผนธุรกิจต่อนักลงทุน แบบงงๆ ไม่กระจ่าง แผนการขยายกิจการของเราอาจจะพังอย่างไม่เป็นท่า

วันนี้ขอเสนอเคล็ดลับ “การนำเสนอแผนธุรกิจอย่างไรให้ได้เงิน” เพื่อใช้เป็นแนวทางหากกิจการหรือธุรกิจของท่านกำลังมีแผนดังกล่าว และถึงเวลาที่จะต้องนำเสนอแผนธุรกิจต่อนักลงทุนจริงๆ

การเตรียมตัวก่อนการนำเสนอ ความสำเร็จในการนำเสนอแผนธุรกิจขึ้นอยู่กับปัจจัยประกอบหลายประการที่ผู้นำเสนอควรต้องมีการเตรียมตัวล่วงหน้า ปัจจัยเหล่านี้ได้แก่ ผู้ฟัง การที่ได้รู้ว่าผู้ฟังคือใคร จะทำให้การนำเสนอตรงกับสิ่งที่ผู้ฟังต้องการฟังได้อย่างชัดเจน รูปแบบและวิธีการนำเสนอ ผู้ร่วมคณะในการนำเสนอ สถานที่ อุปกรณ์และเครื่องมือการนำเสนอ และเอกสารประกอบการนำเสนอ

เนื้อหาของการนำเสนอ ได้แก่ รายละเอียดของธุรกิจ เป้าหมายและระยะเวลาที่จะบรรลุเป้าหมาย ฐานลูกค้าและวิธีการเพิ่มฐานลูกค้า โอกาสทางการตลาดและมูลค่าตลาด ทีมงานและประสบการณ์ความชำนาญพิเศษของทีมงาน ทางออกสำหรับ VC และประมาณผลตอบแทน VC

น้ำหนักของเนื้อหาในการนำเสนอ ลักษณะของสินค้าหรือบริการ ใช้เวลาประมาณ 10–15% ของเวลาการนำเสนอทั้งหมด โดยอธิบายสั้นๆ ให้เห็นภาพลักษณ์ว่าสินค้าหรือบริการมีลักษณะอย่างไร หลีกเลี่ยงการใช้ศัพท์เทคนิคหรือศัพท์เฉพาะ

ทีมงาน ใช้เวลา 5–10% เพื่ออธิบายถึงคุณสมบัติ ประสบการณ์ หรือความชำนาญพิเศษในส่วนที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจที่จะนำเสนอหรือประสบการณ์และความสำเร็จทางด้านธุรกิจที่ผ่านมา

การวิเคราะห์ตลาดและกลุ่มลูกค้าเป้าหมาย ใช้เวลา 10–15% เน้นไปที่สถิติและตัวเลขทางการตลาด และการกำหนดกลุ่มลูกค้าเป้าหมาย ควรอ้างอิงสถิติและตัวเลขจากแหล่งข้อมูลที่มีความน่าเชื่อถือสูงหรือแหล่งข้อมูลที่เป็นที่ยอมรับในวงการ หรือแหล่งข้อมูลที่เป็นกลาง

การวิเคราะห์คู่แข่งและนำเสนอสิ่งที่เหนือกว่าคู่แข่ง ใช้เวลา 10–15% อธิบายถึงพฤติกรรมการแข่งขันในตลาด การวิเคราะห์จุดแข็ง จุดอ่อน โอกาส อุปสรรค (SWOT) ของคู่แข่งหลักและของธุรกิจของเราเอง ส่วนแบ่งตลาดและกลยุทธ์การแย่งชิงส่วนแบ่งตลาด ใช้แหล่งข้อมูลอ้างอิงที่น่าเชื่อถือ

รูปแบบหรือโมเดลธุรกิจ ใช้เวลาประมาณ 5% อธิบายวิธีการสร้างรายได้ โดยเฉพาะในเรื่องที่เกี่ยวกับวิธีการกระจายสินค้า กลยุทธ์การกำหนดราคา การส่งมอบสินค้าและวิธีการเก็บเงิน เป็นต้น

แผนการเงิน ใช้เวลา 5–10% เนื่องจากเป็นเนื้อหาที่ต้องใช้รายละเอียดมาก ดังนั้นควรเตรียมเอกสารรายละเอียดแจกให้กับผู้รับฟัง และเน้นเฉพาะตัวเลขส่วนสำคัญในการนำเสนอเท่านั้น

เงินร่วมลงทุนที่ต้องการ ใช้เวลาประมาณ 10% นำเสนอจำนวนเงินร่วมลงทุนที่ต้องการ อธิบายให้เห็นโครงสร้างเงินทุนของธุรกิจก่อนและหลังการเข้าร่วมลงทุน แผนการระดมเงินลงทุนเพิ่มในรอบต่อๆ ไป ที่มาและแผนการนำเงินลงทุนไปใช้

แผนดำเนินงาน ใช้เวลา 5% แสดงแผนภาพของกรอบเวลาหรือระยะเวลาของกิจกรรมต่างๆ ที่จะเกิดขึ้น หากเป็นกิจกรรมเกี่ยวกับตัวเงินทั้งด้านรับหรือด้านจ่าย ควรแสดงตัวเลขประกอบให้ชัดเจน

ความเสี่ยงและการวิเคราะห์ความเสี่ยง ใช้เวลาไม่เกิน 5% พูดถึงความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นและวิธีแก้ไขหรือลดความเสี่ยง รวมถึงวิธีการที่จะใช้บรรเทาผลกระทบหากเกิดความเสี่ยงขึ้น ผลตอบแทนจากการลงทุน ใช้เวลา 5–10% นำเสนอกลยุทธ์ Exit สำหรับ VC ผลตอบแทนที่คาดหวังหรือศักยภาพสูงสุดในการทำกำไรของธุรกิจตามกรอบเวลาที่นำเสนอในแผน