เอสเอ็มอี..หนีน้ำย้ายสำนักงานชั่วคราว

สัปดาห์นี้ยังคงเกาะติดปัญหาวิกฤตอุทกภัยที่ส่งผลกระทบต่อภาคธุรกิจทั้งขนาดเล็กขนาดใหญ่

โดย...ชนิกา สุขสมจิตร

สัปดาห์นี้ยังคงเกาะติดปัญหาวิกฤตอุทกภัยที่ส่งผลกระทบต่อภาคธุรกิจทั้งขนาดเล็กขนาดใหญ่ แต่ที่น่าเป็นห่วงที่สุดเห็นจะเป็นผู้ประกอบการขนาดเล็กถึงขนาดกลาง ที่ยังมีฐานธุรกิจที่เล็กกว่ารายใหญ่ การป้องกันหรือฟื้นฟูอาจจะดำเนินการได้ไม่ดีเท่าใดนัก แต่จากการสอบถามบรรดาเจ้าของธุรกิจเอสเอ็มอีหลายรายสะท้อนให้เห็นว่า มีการตั้งรับกับปัญหาที่เกิดขึ้นได้เป็นอย่างดี

ส่วนใหญ่ใช้วิธีย้ายแหล่งผลิตสินค้าชั่วคราว พร้อมกับมองหาแหล่งวัตถุดิบอื่นทดแทน รวมทั้งปรับลดปริมาณแต่ไม่ปรับราคาสินค้า เพื่อให้สอดคล้องกับต้นทุนการผลิตที่สูงขึ้น จากปัญหาสินค้าขาดแคลน แต่ยังไม่ถึงกับหยุดหรือต้องเลิกกิจการไป เนื่องจากมองว่าปัญหาน้ำท่วมที่เกิดขึ้นเป็นแค่ระยะชั่วคราวเท่านั้น

ธนาชัย ไชยบูรณพินิจ เจ้าของร้านพริกไทย แกงเห็ด แกงเลียง ผู้บุกเบิกนำเมนูบ้านๆ ขึ้นไป ขายกลางห้างสรรพสินค้ามาแล้ว วันนี้ถึงคราวต้องปรับตัวทำใจและสู้กับน้ำท่วม เพราะสำนักงานที่สายไหมและร้านปิดไปแล้ว 3 สาขา คือ ฟิวเจอร์พาร์ค รังสิต หลักสี่พลาซ่า และเซ็นทรัล ลาดพร้าว ต้องย้ายสำนักงานไปอยู่ที่ จ.ราชบุรี ชั่วคราว พร้อมบริหารร้านที่ยังเปิดอยู่ 4 สาขาต่อไป

ธนาชัย กล่าวว่า สาเหตุที่เลือก จ.ราชบุรี เป็นที่ตั้งสำนักงานชั่วคราว เพราะใกล้ตลาดศรีเมือง แหล่งจำหน่ายพืชผักขนาดใหญ่ หากจะเช่าบ้านหรืออาคารพาณิชย์ที่กรุงเทพมหานคร (กทม.) ต่อไป แม้จะเป็นพื้นที่น้ำไม่ท่วมก็จะเกิดปัญหาขนส่งวัตถุดิบที่ใช้ในการปรุงอาหาร เนื่องจากตลาดสี่มุมเมืองก็ถูกน้ำท่วม

ในทางกลับกันเมื่อมาเช่าบ้านที่ จ.ราชบุรี มีค่าใช้จ่ายเพิ่มเฉพาะการเดินทางใช้เวลามากขึ้น 12 ชม.เท่านั้น แต่ถ้าเทียบกับต้นทุนอื่นๆ ก็ถือว่าคุ้ม

นอกจากนี้ ร้านที่เปิดอยู่ 4 สาขา ได้แก่ เซ็นทรัล บางนา สยามพารากอน เดอะมอลล์ บางกะปิ และเดอะมอลล์ รามคำแหง กลับมียอดขายที่เพิ่มขึ้นในช่วงที่เกิดน้ำท่วม เพราะผู้บริโภคหาซื้อกับข้าวที่อื่นได้ลำบากยังมีปัญหาขาดแคลน ร้านพริกไทยจึงเป็นทางเลือกที่ลงตัว

อย่างไรก็ตาม วิกฤตน้ำท่วมครั้งนี้ส่งผลให้รายได้ของร้านพริกไทยที่ปิดสาขาไปโดยรวมลดลงไป 50% รายได้หายไปถึงเดือนละ 78 แสนบาท แต่ก็พยายามปรับตัวและต้องอยู่ให้ได้ แม้ขณะนี้ห้างฟิวเจอร์ฯ และเซ็นทรัล ลาดพร้าว จะเปิดให้บริการแล้ว แต่ร้านพริกไทยยังไม่ได้เปิดตามไปด้วย เนื่องจากพนักงานยังไม่สามารถมาทำงานได้ เชื่อว่าเหตุการณ์ต่างๆ จะเริ่มดีขึ้นประมาณต้นปีหน้า ระหว่างนี้ก็ดูแล 4 สาขาที่เปิดต่อไป

ด้าน ธีศิษฏ์ รัตนาโภ หนุ่มวัย 27 ปี เจ้าของร้านชานมไข่มุก Bubble Boy หรือบับเบิล บอย ที่เพิ่งเปิดกิจการมาได้ 1 ปีกว่า ก็มาเจอกับประสบการณ์น้ำท่วมในปีนี้ กล่าวว่า ช่วงแรกต้องย้ายออฟฟิศจากพงษ์เพชรที่อยู่ในบริเวณน้ำท่วมไปอยู่เมืองทองธานีชั่วคราว เนื่องจากยังต้องใช้เป็นสถานที่ผลิตชาประเภทต่างๆ และเม็ดไข่มุก ก่อนส่งไปยังสาขาที่เปิดให้บริการอยู่ เนื่องจากพื้นที่เดิมจะมีปัญหาเรื่องการเดินทาง

ในภาพรวมกิจการร้านชานมแม้ได้รับผลกระทบบ้างแต่ไม่ถึงขั้นรุนแรง เพราะตัวร้านไม่ได้รับความเสียหายอะไร ยกเว้นรายได้ที่หายไปจากการปิดสาขาชั่วคราว โดยส่วนใหญ่เป็นร้านอยู่ในห้าง ช่วงแรกๆ ปิดไป 4 สาขา คือ เซ็นทรัล ลาดพร้าว เมเจอร์ รัชโยธิน รถไฟฟ้าบีทีเอส หมอชิต และเดอะมอลล์ บางแค ปิดไปได้ 23 สัปดาห์ ตอนนี้เริ่มกลับมาทยอยเปิดบ้างแล้ว ยกเว้นที่เดอะมอลล์ บางแค คงต้องปิดอีกระยะหนึ่ง เนื่องจากปริมาณน้ำลดลงได้ช้ามาก

ปัญหาที่พบอีกอย่าง คือ แพ็กเกจจิงขาดแคลน เพราะโรงงานผลิตเจอปัญหาน้ำท่วม ทั้งปลอกครอบแก้ว ฝากริล วัสดุอื่นๆ ทำให้ตอนนี้ต้องชะลอการขยายสาขาใหม่ออกไปก่อน เนื่องจากยังไม่พร้อม เดิมมีแผนต้องเปิดเพิ่มอีก 4 สาขาบนสถานีรถไฟฟ้าบีทีเอส แต่เมื่อเจอกับปัญหาแบบนี้ก็เจรจาขอเลื่อนออกไปก่อน

สาขาที่เปิดอยู่ก็พยายามดูแลไม่ให้เกิดปัญหาอุปสรรค เพราะสาขาที่อยู่ในห้างก็เป็นทำเลที่สร้างรายได้ได้ดี เพียงแต่ตอนนี้ลูกค้าบางส่วนก็ยังมีปัญหาเรื่องการเดินทาง จากน้ำท่วมในหลายจุดเกิดความไม่สะดวก ซึ่งปัญหาน้ำท่วมที่เกิดขึ้นรอบนี้ ทำให้ผู้ประกอบการทุกคนมีบทเรียนและต้องมีการปรับตัวไปพร้อมๆ กันด้วย

ประสงค์ ศรีพุก เจ้าของโรงงานผลิตชุดแมสคอต บริษัท ไทยมาสคอต ย่านรังสิตคลอง 5 ซึ่งเป็นพื้นที่ที่ถูกน้ำท่วมระดับสูง กล่าวว่า หยุดงานมากว่า 2 เดือนแล้ว และอพยพครอบครัวไปอยู่ที่ จ.ชลบุรี ชั่วคราว เพราะโรงงานตั้งอยู่ในจุดที่น้ำท่วมสูง แม้ตัวโรงงานด้านในจะไม่ได้รับความเสียหายอะไรเพราะอยู่สูงจากถนน แต่ไม่สามารถเข้าออกได้สะดวก ในขณะที่คนงานบางส่วนก็ให้กลับไปบ้านไปก่อน เพราะไม่แน่ใจว่าระดับน้ำจะสูงนานแค่ไหน

ความเสียหายที่เกิดขึ้นครั้งนี้ ทำให้รายได้หายไปร่วม 1 ล้านบาท เพราะไม่สามารถจัดส่งงานตามคำสั่งลูกค้าได้ มีทั้งลูกค้าต่างประเทศและในประเทศกว่า 10 ราย ก็พยายามเจรจาขอเลื่อนการส่งมอบงาน ลูกค้าส่วนใหญ่เข้าใจกับปัญหาที่เกิดขึ้น ขณะเดียวกันงานบางส่วนก็ให้คนงานเอากลับไปทำที่บ้าน ด้วยเป็นงานปักที่ใช้ฝีมือ อะไรที่ทำได้ก็ทำไปก่อน

ปัญหาอีกด้านก็ คือ วัตถุดิบที่ใช้ในการตกแต่งชุดแมสคอต ไม่มีโรงงานทอขนสัตว์เกรดเอ ที่บางขุนเทียนก็เจอปัญหาน้ำท่วมเช่นกัน ดังนั้นระหว่างนี้ก็ต้องรออย่างเดียว ซึ่งทราบว่าขณะนี้ปริมาณน้ำบริเวณโรงงานเริ่มลดลงบ้างแล้ว คาดว่าสิ้นเดือน พ.ย.นี้น่าจะดีขึ้น

ปัญหาน้ำท่วมที่เกิดขึ้นก็ทำให้การจัดงานต่างๆ ก็เลื่อนไปด้วย ซึ่งมองอีกด้านก็เป็นผลดีกับโรงงาน เพราะมีเวลาในการผลิตชุดแมสคอตได้อีก ล่าสุดลูกค้ารายใหญ่ ผู้จัดงานบีโอไอแฟร์และพืชสวนโลกก็เรียกไปคุยแล้ว ถึงกำหนดการวันจัดงานที่ชัดเจน หลังจากมีการเลื่อนวันจัดงานออกไป

หากมองในภาพรวมของธุรกิจได้รับผลกระทบในระดับที่พอรับได้ ยังเสียหายน้อยกว่าธุรกิจคนอื่นอีกมาก เพียงแต่รายได้หายไป โชคดีที่ไม่ได้มีหนี้สินตกค้าง ทำให้ไม่มีภาระเพิ่ม ระหว่างนี้ก็ใช้เงินที่เก็บสะสมมาดูแลครอบครัวและลูกน้อง เพราะช่วงที่หยุดไป 2 เดือนยังไม่ได้ไปเก็บเงินลูกค้าอีกหลายราย คาดว่าสิ้นเดือน พ.ย. เมื่อน้ำลดลงก็จะเริ่มเดินสายไปพบลูกค้าแล้ว

ปิดท้ายด้วย รัตติยา อยู่ประเทศ เจ้าของบริษัท Doggethome (ด็อกเก็ตโฮม) ดำเนินธุรกิจบริษัทรับสร้างบ้านให้น้องหมาและน้องแมว กล่าวว่า การผลิตบ้านน้องหมาน้องแมวเป็นการผลิตตามคำสั่งลูกค้า ดังนั้นจะมีลูกค้าส่วนหนึ่งที่อยู่ในโซนบ้านน้ำท่วม เช่น ถนนราชพฤกษ์ รังสิต ก็ยังไม่ได้มีการส่งมอบสินค้าให้ ทำให้รายได้หายไปพอสมควร เพราะการเดินทางไม่สะดวก ในขณะที่ลูกค้าใหม่ก็ไม่ถึงกับหายไป เพราะบริษัทตั้งอยู่ย่านสุขุมวิท ยังคงมีคำสั่งซื่อเข้ามาเป็นระยะ

ลูกค้าเก่าที่บ้านน้องหมาเจอปัญหาน้ำท่วมจนพังเสียหาย ก็รับปรึกษาในการแก้ไข หากหลังไหนซ่อมได้ก็พร้อมจะซ่อม อาจจะมีค่าใช้จ่ายในเรื่องของค่าเดินทาง หรือค่าอุปกรณ์ตามความเหมาะสม

อย่างไรก็ตาม ถือเป็นความโชคดีอย่างหนึ่งของธุรกิจที่ไม่ได้ใหญ่โตมากนัก ขณะเดียวกันเป็นลักษณะผลิตตามคำสั่งลูกค้า เมื่อเจอน้ำท่วมในพื้นที่อื่นๆ ก็ไม่ได้รับผลกระทบโดยตรง ดังนั้นในเรื่องของการปรับตัวคงไม่ต้องทำอะไรบ้างธุรกิจยังพอไปได้ แต่ก็หวังว่าปัญหาน้ำท่วมจะบรรเทาลงโดยเร็ว

“รู้สึกเห็นใจคนที่บ้านน้ำท่วม โดยเฉพาะบ้านที่มีสัตว์เลี้ยง หรือสุนัขที่ถูกเจ้าของบ้านทอดทิ้งให้อยู่ภายในบ้าน ที่ผ่านมาก็มีสอบถามมาที่บริษัทว่ามีสถานที่ไหนรับฝากเลี้ยงน้องหมาน้องแมวบ้าง ก็พยายามประสานบอกข้อมูลไปให้” รัตติยา กล่าว