คมนาคมชง ครม.รวมศูนย์ "รถไฟฟ้า 4 สาย" ดันตั๋วร่วม 40 บาทปี 2570

กระทรวงคมนาคมเตรียมเสนอที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) วันที่ 2 มิถุนายน 2569 รับทราบแนวทางการบริหารจัดการรถไฟฟ้าแบบ “Single Ownership” หรือการรวมศูนย์การบริหารรถไฟฟ้าทุกสายไว้ภายใต้การกำกับดูแลของการรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนแห่งประเทศไทย (รฟม.) เพื่อปูทางสู่การดำเนินนโยบายตั๋วร่วมและการกำหนดอัตราค่าโดยสารร่วมในอนาค

 

นายสิริพงศ์ อังคสกุลเกียรติ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม เปิดเผยว่า ขณะนี้กระทรวงอยู่ระหว่างหารือแนวทางการโอนสิทธิ์และอำนาจการบริหารจัดการโครงการรถไฟฟ้าบางส่วนจากกรุงเทพมหานคร (กทม.) มาให้ รฟม. ทำหน้าที่บริหารในภาพรวม เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการจัดการระบบรถไฟฟ้าทั้งเครือข่าย และเป็นจุดเริ่มต้นสำคัญของการจัดทำโครงสร้างค่าโดยสารร่วม โดยจะต้องเสนอให้ ครม. เห็นชอบในหลักการก่อน เพื่อกำหนดกรอบการดำเนินงานร่วมกันของทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

 

แหล่งข่าวจากกระทรวงคมนาคมระบุว่า แนวคิดดังกล่าวจะครอบคลุมการโอนสิทธิ์การบริหารโครงการรถไฟฟ้าบางส่วนของ กทม. รวมถึงการปรับแก้สัญญาสัมปทานกับภาคเอกชน เพื่อให้ รฟม. เป็นผู้ถือสิทธิ์และเป็นคู่สัญญาแทน หาก ครม. รับทราบหลักการ กระทรวงจะเริ่มกระบวนการเจรจากับเอกชนคู่สัญญาและ กทม. เพื่อถ่ายโอนสิทธิ์การบริหารมายัง รฟม. ทั้งหมด โดยยืนยันว่าแนวทางดังกล่าวจะไม่ใช้งบประมาณแผ่นดินและไม่ส่งผลกระทบต่อหนี้สาธารณะ เนื่องจากเป็นเพียงการปรับเปลี่ยนโครงสร้างสัญญาสัมปทานเท่านั้น

 

ทั้งนี้ กระทรวงคมนาคมมองว่า การรวมศูนย์การบริหารรถไฟฟ้าจะเป็นก้าวสำคัญในการผลักดันระบบตั๋วร่วม ซึ่งรัฐบาลตั้งเป้าหมายให้แล้วเสร็จภายในปีนี้ และเตรียมประกาศใช้อัตราค่าโดยสารใหม่ในรูปแบบ “40 บาทตลอดวัน” ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2570 เพื่อเป็นของขวัญปีใหม่แก่ประชาชน

 

สำหรับโครงการรถไฟฟ้าที่อยู่ในข่ายการปรับรูปแบบสัมปทานจาก PPP Net Cost เป็น PPP Gross Cost มีจำนวน 4 โครงการ ได้แก่ รถไฟฟ้าสายสีเขียว สายสีน้ำเงิน สายสีชมพู และสายสีเหลือง

 

รถไฟฟ้าสายสีเขียว ซึ่ง กทม. ทำสัญญาสัมปทานกับบริษัท ระบบขนส่งมวลชนกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) หรือ BTSC ครอบคลุมช่วงหมอชิต–อ่อนนุช และสนามกีฬาแห่งชาติ–สะพานตากสิน มีกำหนดสิ้นสุดสัมปทานในปี 2572 ขณะที่สัญญาจ้างเดินรถและซ่อมบำรุงครอบคลุมทั้งเส้นทางหลักและส่วนต่อขยาย จะสิ้นสุดในปี 2585

 

รถไฟฟ้าสายสีน้ำเงิน รฟม. ทำสัญญาสัมปทานกับบริษัท ทางด่วนและรถไฟฟ้ากรุงเทพ จำกัด (มหาชน) หรือ BEM ครอบคลุมการเดินรถ การจัดเก็บรายได้ค่าโดยสาร และการพัฒนาเชิงพาณิชย์ โดยสัมปทานจะสิ้นสุดในปี 2592 และสิทธิการดำเนินงานทั้งหมดจะสิ้นสุดในปี 2593

 

รถไฟฟ้าสายสีชมพู ช่วงแคราย–มีนบุรี และรถไฟฟ้าสายสีเหลือง ช่วงลาดพร้าว–สำโรง เป็นโครงการในรูปแบบ PPP Net Cost โดยเอกชนเป็นผู้ลงทุนก่อสร้างงานโยธา งานระบบ จัดหาขบวนรถ รวมถึงดำเนินการเดินรถและบำรุงรักษาเป็นเวลา 30 ปี หลังเปิดให้บริการ ซึ่งทั้งสองโครงการจะสิ้นสุดระยะเวลาสัมปทานในปี 2596

 

หากแนวทาง Single Ownership ได้รับการผลักดันจนเกิดขึ้นจริง จะถือเป็นการปรับโครงสร้างการบริหารระบบรถไฟฟ้าครั้งสำคัญของประเทศ และเป็นกลไกหลักในการขับเคลื่อนนโยบายค่าโดยสารร่วมที่รัฐบาลต้องการให้ประชาชนสามารถเดินทางด้วยระบบรางในราคาที่เข้าถึงได้มากขึ้น