สวนสุขภาพสราญจิต จากความมั่นคงทางพลังงาน สู่นวัตกรรมสุขภาพบนพื้นที่สีเขียว

ตลอดเวลากว่า 40 ปี เขื่อนวชิราลงกรณ์ จังหวัดกาญจนบุรี ทำหน้าที่เป็นหนึ่งในโครงสร้างพื้นฐานสำคัญด้านความมั่นคงทางพลังงานของประเทศ ท่ามกลางภูมิประเทศของขุนเขาและสายน้ำในอำเภอทองผาภูมิ แต่ในวันนี้ พื้นที่เดียวกันนั้นกำลังก้าวสู่บทบาทใหม่ จากแหล่งผลิตพลังงานไฟฟ้า สู่การเป็นพื้นที่สร้างเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิตของประชาชน ผ่านการพัฒนา “สวนสุขภาพสราญจิต” บนพื้นที่สีเขียวกว่า 72 ไร่

 

สวนสุขภาพสราญจิตไม่ใช่เพียงสวนสาธารณะทั่วไป หากแต่เป็นตัวอย่างของการต่อยอดโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงาน ไปสู่การสร้างคุณค่าทางสังคมและสุขภาวะ โดยอาศัยทั้งองค์ความรู้ด้านวิศวกรรม ความปลอดภัย และการออกแบบพื้นที่สีเขียวอย่างเป็นระบบ

 

สวนสุขภาพใต้แนวคิดเฉลิมพระเกียรติ

สวนสุขภาพสราญจิตเป็นหนึ่งใน 10 โครงการเฉลิมพระเกียรติของการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) เนื่องในโอกาสพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงเจริญพระชนมพรรษา 6 รอบ 72 พรรษา ในวันที่ 28 กรกฎาคม พ.ศ. 2567 โครงการนี้สะท้อนบทบาทของ กฟผ. ในการพัฒนาพื้นที่เพื่อประโยชน์สาธารณะ ควบคู่กับภารกิจด้านพลังงานของประเทศ

 

แนวคิดสำคัญของโครงการได้รับแรงบันดาลใจจากพระราชจริยวัตรด้านการดูแลสุขภาพและการออกกำลังกายของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี ซึ่งเน้นการมีสุขภาพที่แข็งแรงเป็นพื้นฐานของคุณภาพชีวิตที่ดี โดยเฉพาะกิจกรรมการทรงจักรยานที่เป็นต้นแบบของการใช้การออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอในชีวิตประจำวัน

 

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวได้พระราชทานนามสวนแห่งนี้ว่า “สวนสุขภาพสราญจิต” ซึ่งหมายถึงสวนสุขภาพที่สร้างความผ่อนคลายและความเบิกบานใจ ชื่อนี้สะท้อนเป้าหมายของโครงการที่มุ่งดูแลสุขภาพทั้งกายและใจของประชาชนอย่างสมดุล

 

พื้นที่ 72 ไร่ กับการออกแบบเพื่อคนทุกวัย

สวนสุขภาพสราญจิตได้รับการออกแบบให้เป็นพื้นที่สาธารณะที่ตอบโจทย์คนทุกกลุ่มวัย ตั้งแต่เด็ก เยาวชน คนทำงาน ไปจนถึงผู้สูงอายุ โดยเน้นการใช้งานจริง ความปลอดภัย และการเชื่อมโยงกิจกรรมของชุมชน

 

ภายในสวนประกอบด้วยสนาม BMX และสนามจักรยานแบบปั๊มแทร็ก สำหรับผู้ที่สนใจกีฬาจักรยานเชิงทักษะและการแข่งขัน รวมถึงสนามหนูน้อยขาไถที่ออกแบบมาเพื่อเด็กเล็กโดยเฉพาะ เพื่อส่งเสริมพัฒนาการด้านการเคลื่อนไหวอย่างปลอดภัย นอกจากนี้ยังมีลู่เดิน–วิ่งออกกำลังกายท่ามกลางภูมิทัศน์ธรรมชาติ เครื่องออกกำลังกายกลางแจ้งที่ได้มาตรฐาน และพื้นที่กิจกรรมอเนกประสงค์หรือ Community Zone ซึ่งเป็นจุดรวมกิจกรรมของชุมชน

 

สวนแห่งนี้จึงทำหน้าที่มากกว่าพื้นที่พักผ่อน แต่ยังเป็นพื้นที่สร้างโอกาสให้เยาวชนได้พัฒนาทักษะด้านกีฬา และเป็นพื้นที่กลางที่เชื่อมโยงคนในชุมชนเข้าด้วยกัน

 

ความสุขที่ตั้งอยู่บนรากฐานความปลอดภัย

เบื้องหลังพื้นที่สีเขียวและกิจกรรมที่หลากหลาย คือระบบความปลอดภัยทางวิศวกรรมที่สั่งสมมาจากประสบการณ์การดูแลเขื่อนมากว่า 4 ทศวรรษ โครงสร้างพื้นฐานของพื้นที่ได้รับการออกแบบให้รองรับแรงแผ่นดินไหวได้ถึงระดับ 7.0 ตามมาตราริกเตอร์ และมีระบบเฝ้าระวังความปลอดภัยตลอด 24 ชั่วโมง

 

การตรวจสอบความมั่นคงของเขื่อนวชิราลงกรณ์ดำเนินการอย่างต่อเนื่อง ทั้งการตรวจสอบภาคสนามโดยวิศวกรเป็นประจำ และการตรวจวัดจากเซ็นเซอร์ภายในเขื่อนที่ทำงานตลอดเวลา ข้อมูลทั้งหมดเชื่อมต่อกับระบบ DSRMS (Dam Safety Remote Monitoring System) ซึ่งทำหน้าที่ติดตามสถานะของเขื่อนแบบเรียลไทม์ และสามารถแจ้งเตือนทันทีหากพบความผิดปกติ

 

ระบบเหล่านี้ทำให้การใช้งานพื้นที่สวนสุขภาพเกิดขึ้นบนพื้นฐานของความมั่นคงและความเชื่อมั่นด้านความปลอดภัยสูงสุด

จากพลังงาน สู่คุณภาพชีวิตที่ยั่งยืน

สวนสุขภาพสราญจิต ณ เขื่อนวชิราลงกรณ์ เป็นตัวอย่างของการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานที่ก้าวข้ามบทบาทเดิม จากแหล่งผลิตพลังงานไฟฟ้า สู่พื้นที่สร้างสุขภาวะและคุณภาพชีวิตของประชาชน โครงการนี้สะท้อนแนวคิดการพัฒนาที่ยั่งยืน ที่ผสานเทคโนโลยี วิศวกรรม และธรรมชาติเข้าด้วยกันอย่างลงตัว

 

สวนแห่งนี้จึงเป็นทั้งพื้นที่สีเขียว พื้นที่ชุมชน และสัญลักษณ์ของการต่อยอดความมั่นคงทางพลังงาน ไปสู่ความมั่นคงทางสุขภาพอย่างเป็นรูปธรรม