ศึกซักฟอกรัฐบาล ผ่าจุดอ่อนพรรคฝ่ายค้าน ชิงจังหวะแก้เกม

เคาะวันซักฟอก จบข้อถกเถียงเรื่องเวลา

ศึกอภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐบาลได้กรอบเวลาชัดเจนแล้ว หลังวิป 3 ฝ่ายตกลงเปิดเวทีตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 151 ระหว่างวันที่ 7–10 ธันวาคม 2569 รวม 4 วัน และลงมติวันที่ 11 ธันวาคม แต่ข้อยุติเรื่องปฏิทินยังไม่ยุติการแข่งขันชิงจังหวะระหว่างรัฐบาลกับฝ่ายค้าน

เวลาอภิปรายรวม 72 ชั่วโมง แบ่งให้ฝ่ายค้าน 51 ชั่วโมง คณะรัฐมนตรีชี้แจง 17 ชั่วโมง และประธานที่ประชุม 4 ชั่วโมง โดยนายกรัฐมนตรีกำชับรัฐมนตรีที่ถูกยื่นอภิปรายทั้ง 18 คนให้เข้าประชุมและรับฟังด้วยตนเอง

สำหรับฝ่ายค้าน โจทย์ถัดไปคือจัดสรรเวลาให้ครอบคลุมข้อกล่าวหา พร้อมหารือกับพรรคกล้าธรรมว่าการขอแบ่งเวลาอภิปรายจะสอดคล้องกับญัตติอย่างไร การจัดลำดับประเด็นจึงเป็นอีกเงื่อนไขสำคัญของการเตรียมทัพซักฟอก

นายณัฐพงษ์ เรืองปัญญาวุฒิ  ผู้นำฝ่ายค้านระบุว่า ฝ่ายค้านพร้อมอภิปรายตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน ยอมลดวันอภิปรายเหลือ 4 วัน และพร้อมประชุมวันเสาร์–อาทิตย์ แต่เห็นว่านายกรัฐมนตรีและรัฐบาลไม่พร้อม โดยใช้ตารางภารกิจเป็นเหตุให้ขยับไปเดือนธันวาคม

ผ่าจุดอ่อน ยื่นกว้างแต่ต้องเจาะให้ลึก

กฤษฎา บุญเรือง นักวิชาการอิสระ วิเคราะห์ว่า จุดอ่อนของฝ่ายค้านอยู่ที่การยื่นอภิปรายรัฐมนตรีพร้อมกันถึง 18 คน ซึ่งมีลักษณะ “หว่านแห” จนเสี่ยงขาดเป้าหมายหลัก และเปิดช่องให้รัฐบาลต่อรองเรื่องกรอบเวลา

ในมุมมองนี้ จำนวนรัฐมนตรีที่ถูกซักฟอกจึงสัมพันธ์กับภาระในการจัดน้ำหนักข้อกล่าวหา หากกระจายเวลาไปหลายประเด็น ฝ่ายค้านย่อมต้องเผชิญโจทย์ว่าจะทำให้เรื่องใดเป็นแกนหลักของการตรวจสอบ และเชื่อมโยงความรับผิดชอบของรัฐมนตรีแต่ละคนอย่างไร

กฤษฎายังมองว่า ฝ่ายค้านเสียเปรียบด้านความเชี่ยวชาญกลไกสภาและข่าวกรองเชิงลึก เมื่อต้องรับมือกับนักการเมืองที่มีประสบการณ์ต่อรองในระบบมายาวนาน

ข้อประเมินดังกล่าวเป็นมุมมองเชิงยุทธศาสตร์ ไม่ใช่ข้อสรุปผลแพ้ชนะของการอภิปราย แต่สะท้อนแรงกดดันที่ฝ่ายค้านต้องเปลี่ยนเวลา 51 ชั่วโมงให้เป็นการตรวจสอบที่มีทิศทางชัดเจน

รัฐบาลตั้งรับ ชูผลงานชิงพื้นที่ข่าว

อีกด้านหนึ่ง กฤษฎาอธิบายการเมืองของฝ่ายรัฐบาลผ่านแนวคิด “เสถียรภาพต่างตอบแทน” โดยมองว่าความได้เปรียบด้านเสียงและกลไกรัฐสภาช่วยให้รัฐบาลคุมจังหวะทางการเมือง รวมถึงต่อรองวันอภิปรายได้

ระหว่างรอศึกซักฟอก รัฐบาลนำเสนอผลงานปราบปรามทุนเทาและเครือข่ายฟอกเงินข้ามชาติ โดยระบุยอดยึดอายัดทรัพย์สินเครือข่าย เบน สมิธ– ยิม เลี้ยก รวมประมาณ 26,000 ล้านบาท

อย่างไรก็ตาม กรณ์ จาติกวณิช รองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ และฝ่ายตรวจสอบตั้งข้อสังเกตว่า รัฐบาลนำข้อมูลเดิมมาแถลงเพื่อสร้างกระแสข่าวก่อนการอภิปราย ประเด็นนี้จึงเกิดการช่วงชิงคำอธิบายระหว่างฝ่ายที่ชูผลการปราบปรามกับฝ่ายที่ตั้งคำถามต่อจังหวะการนำเสนอ

ส่วนข้อสังเกตว่าข่าวสังคมหรือข้อกล่าวหาที่เกี่ยวข้องกับบุคคลทางการเมืองดึงความสนใจออกจากฝ่ายค้านนั้น ยังไม่ใช่หลักฐานยืนยันว่ารัฐบาลเป็นผู้จัดกระแสข่าวเหล่านั้น

มาตรา 152 ทางออกก่อนถึงเดือนธันวาคม

ฝ่ายค้านเตรียมแก้เกมด้วยการยื่นขออภิปรายทั่วไปโดยไม่ลงมติ ตามรัฐธรรมนูญ มาตรา 152 ภายในเดือนพฤศจิกายน โดยให้เหตุผลว่าปัญหาการบริหารราชการแผ่นดินรอไม่ได้ และต้องใช้สิทธิตรวจสอบในสมัยประชุมนี้

แผนดังกล่าวจึงเป็นความพยายามเปิดพื้นที่ซักถามก่อนถึงเวทีลงมติไม่ไว้วางใจ อย่างไรก็ตาม ข้อมูลที่ให้มายังระบุเพียงขั้นเตรียมยื่น ไม่ใช่ข้อยุติว่าจะเปิดอภิปรายได้วันใด

สิ่งที่ต้องติดตามต่อคือ ฝ่ายค้านจะผลักดันเวทีมาตรา 152 ได้ตามแผนหรือไม่ และจะจัดลำดับข้อกล่าวหาต่อ 18 รัฐมนตรีอย่างไร เมื่อศึกเดือนธันวาคมมีกรอบเวลาชัดเจนแล้ว การชิงไหวชิงพริบจึงขยับจากการต่อรองวัน ไปสู่การช่วงชิงน้ำหนักของข้อมูลและคำชี้แจงในสภา