ตลาดข้าวเอเชียส่อแววฟื้น

ไคลด์ รัสเซลล์ คอลัมนิสต์ของสำนักข่าวรอยเตอร์สแสดงทัศนะว่า ตลาดข้าวเอเชียมีแนวโน้มปรับตัวดีขึ้น โดยการซื้อขายจะเริ่มเป็นไปตามกลไกอุปสงค์และอุปทานของตลาดมากขึ้น เนื่องจากตลาดข้าวไทยเริ่มที่จะกลับเข้าสู่ภาวะปกติ หลังโครงการรับจำนำข้าวของอดีตนายกรัฐมนตรี ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร ส่งผลกระทบให้ตลาดข้าวเกิดความปั่นป่วนไปก่อนหน้านี้

รัสเซลล์อ้างสภาธัญพืชนานาชาติว่า ผลผลิตข้าวทั่วโลกสำหรับปี 2016-2017 จะอยู่ที่ 484 ล้านตัน ลดลงจากคาดการณ์ในเดือนก่อนหน้านี้ที่ 487 ล้านตัน ซึ่งปริมาณข้าวดังกล่าวถือว่ามีความเหมาะสม ในขณะที่อินเดียและไทยกำลังเร่งระบายสต๊อกข้าวที่อยู่ในระดับสูง

รอยเตอร์สมองว่า สถานการณ์ตลาดข้าวกำลังเริ่มที่จะกลับสู่ภาวะสมดุล เนื่องจากรัฐบาลไทยชุดปัจจุบันยุติโครงการรับจำนำข้าว และเริ่มระบายข้าวที่อยู่ในสต๊อกจากโครงการดังกล่าว ซึ่งรายงานระบุว่ามีปริมาณสูงกว่า 20 ล้านตัน

ทั้งนี้ กระบวนการระบายข้าว คาดว่าจะต้องใช้เวลาอีกระยะ โดยไทยวางแผนระบายข้าวอีก 1 ล้านตันในเดือน ส.ค. ซึ่งน่าจะลดปริมาณข้าวในสต๊อกลงเหลือราว 8 ล้านตัน

แม้ว่าเมื่อเดือนที่ผ่านมา ราคาข้าวขาว 5% ของไทยจะลดลงถึง 15% อยู่ที่ 376.50 เหรียญสหรัฐ/ตัน (ราว 1.3 หมื่นบาท) แต่การปรับตัวลงดังกล่าวคาดว่าเป็นไปตามกลไกตลาดมากกว่า

ด้านสมาคมผู้ส่งออกข้าวไทย คาดการณ์ว่า ยอดการส่งออกข้าวไทยจะอยู่ที่ 9.5 ล้านตัน ในปี 2016 โดยตัวเลขการส่งออกช่วง 6 เดือนแรกของปีเพิ่มขึ้น 12% เมื่อเทียบรายปี

ขณะเดียวกัน เมื่อพิจารณาจากความต้องการซื้อข้าว จีนซึ่งเป็นผู้นำเข้าข้าวรายใหญ่ได้เพิ่มสัดส่วนการซื้อเกือบ 23% จากปีก่อนหน้านี้ อยู่ที่ 2.141 ล้านตัน ในช่วง 7 เดือนแรกของปี 2016 ขณะที่ผลผลิตข้าวของจีนช่วงต้นปี 2016 ลดลง 2.7% อยู่ที่ 32.8 ล้านตัน ซึ่งมีแนวโน้มว่าจีนจะนำเข้าข้าวเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องในอีกไม่กี่เดือนข้างหน้านี้ ขณะที่ไทยเป็นประเทศที่ได้รับประโยชน์มากที่สุด หลังจากในช่วงเดือน ม.ค.-ก.ค. ไทยส่งออกข้าวไปจีนเพิ่มขึ้น 31% อยู่ที่ 5.5 แสนตัน 

ด้านฟิลิปปินส์ ซึ่งเป็นผู้นำเข้าข้าวรายใหญ่อีกรายนำเข้าข้าวเพิ่มเช่นกัน โดยรัฐบาลฟิลิปปินส์วางแผนซื้อข้าว 1 ล้านตัน จนถึงปีหน้า ขณะที่ราคาข้าวอยู่ในระดับที่ไม่สูงมาก นอกจากนี้ ราคาข้าวในระดับปัจจุบันของไทยยังดึงดูดผู้ซื้อในตะวันออกกลางและแอฟริกาด้วย