วัดใจปลดล็อกเคลื่อนไหวก่อนเชื้อไฟการเมืองปะทุ

โดย...ทีมข่าวการเมืองโพสต์ทูเดย์

เครือข่ายคณาจารย์ผู้ห่วงใยศิษย์ที่ถูกคุมขัง​ออกแถลงการณ์ ฉบับที่ 6 เรื่อง “มหาวิทยาลัยไม่ใช่ค่ายทหาร ประเทศไทยไม่ใช่ค่ายกักกัน” โดยมีอาจารย์และนักวิชาการจากทั่วประเทศร่วมลงชื่อ 315 คน​

เป้าหมายสำคัญอยู่ที่การเรียกร้องให้ทหารหยุดลิดรอนเสรีภาพทางวิชาการ รวมถึงหยุดห้ามนักศึกษาทำกิจกรรมภายในมหาวิทยาลัย ตลอดจนมีการจับกุมนักศึกษาและออกหมายเรียกอาจารย์บางคนที่เคลื่อนไหวแสดงความเห็น

การเคลื่อนไหวรอบนี้ถูกมองว่าเป็นอาการ “ปะทุ” หลังจากถูกปิดกั้นไม่ให้แสดงออกทั้งความคิดความเห็นในเรื่องต่างๆ ด้วยข้ออ้างเรื่อง “ความมั่นคง” มายาวนาน ทั้งที่เรื่องนี้ถือเป็นสิทธิขั้นพื้นฐานที่ถูกรับรองไว้ด้วยรัฐธรรมนูญชั่วคราว 2557

ในมุมของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) จำเป็นต้องสกัด ไม่ให้กลุ่มต้าน กลุ่มป่วน ออกมาเคลื่อนไหวใดๆ ที่อาจจะส่งผลกระทบต่อกระบวนการการทำงานตามโรดแมป​ จนไปไม่ถึงเป้าหมาย

บทเรียนจากรัฐประหารที่ผ่านมาทำให้ คสช.พยายามตีกรอบจำกัดการเคลื่อนไหว ไม่ว่าจะเป็น ด้านวิชาการ เกษตรกรที่ได้รับความเดือดร้อน เพื่อป้องกันไม่ให้กลุ่มการเมือง หรือมือที่สามเข้ามาผสมโรงสร้างความปั่นป่วน

แต่การควบคุมการเคลื่อนไหวไม่ว่าจะเป็นด้วยอำนาจตาม พ.ร.ก.ฉุกเฉิน หรือประกาศ คสช.ได้ผลเพียงแค่ชั่วครู่ชั่วคราว แต่หากปล่อยให้ทอดเวลานานออกไปเท่าไหร่ นอกจากจะเกิดอาการดื้อยาแล้ว ​ยังสะสมความอัดอั้นและแรงกดดันที่รอวันระเบิดและอาจย้อนกลับมาสร้างปัญหาให้ คสช.รุนแรงในอนาคต

ที่ผ่านมา กลุ่มนักวิชาการ นิสิตนักศึกษา พยายามออกมาเคลื่อนไหวอยู่หลายรอบ สำเร็จบ้างไม่สำเร็จบ้าง แกนนำจากกลุ่มประชาธิปไตยใหม่และกลุ่มดาวดินหลายรายถูกเจ้าหน้าที่คุมตัว เพื่อเป็นการเชือดไก่ให้ลิงดู สกัดไม่ให้กลุ่มอื่นๆ ยกมาเป็นเหตุผลทำตามจนบานปลายคุมไม่อยู่

แต่อีกด้านหนึ่งการปิดกั้นไม่ให้มีการแสดงในการแสดงความคิดเห็นโดยเฉพาะเชิงวิชาการ ย่อมค่อยๆ กัดกร่อนความน่าเชื่อถือของ คสช.​ โดยเฉพาะในสายตาต่างชาติที่ให้ความสำคัญกับสิทธิการแสดงความเห็นและเสรีภาพทางวิชาการ

หากพิจารณาเนื้อหาแถลงการณ์เครือข่ายคณาจารย์ที่ส่งถึงนายกฯ ในฐานะหัวหน้า คสช.หยุดข่มขู่ คุกคามคณาจารย์ที่แสดงความคิดเห็นทางการเมืองโดยบริสุทธิ์ใจ หยุดสั่งห้ามและคุกคามนักศึกษา รวมทั้งประชาชนที่จัดกิจกรรมทางการเมือง และหยุดแทรกแซงการเรียนการสอนในมหาวิทยาลัยให้มีแนวทางหรือเนื้อหาวิชาการตามที่ คสช.ต้องการ

​เหตุผลในแถลงการณ์ชัดเจนว่า การตั้งข้อหาจำคุกกับกับคณาจารย์เพื่อให้ยุติการแสดงความเห็นต่างจาก คสช.โดยที่เป็นไปด้วยความบริสุทธิ์ใจและเปิดเผย ถือเป็นการคุกคามและละเมิดสิทธิเสรีภาพ ซึ่งเป็นหน้าที่ของอาจารย์ในการให้ความรู้กับสังคม และอาจารย์ที่เรียกร้องให้ปล่อยตัวนักศึกษาและแสดงความเห็นทางการเมืองยังถูกข่มขู่อย่างต่อเนื่อง

“หากยังมีการคุกคามและข่มขู่ทางเครือข่ายคณาจารย์จะพิจารณาการเคลื่อนไหวในระดับที่เข้มข้นต่อไป”

สถานการณ์ช่วงนี้จึงค่อนข้างเปราะบางอย่างยิ่ง และเป็นโจทย์ที่ คสช.จะต้องพิจารณาอย่างรอบคอบว่าจะยอมผ่อนปรนให้กลุ่มวิชาการรวมทั้งกลุ่มอื่นๆ ออกมาเคลื่อนไหวเสนอความคิดความอ่านต่อทั้งเรื่องปฏิรูปและรัฐธรรมนูญ ในช่วงอีกไม่กี่เดือนก่อนที่จะมีการทำประชามติหรือไม่

อย่าลืมว่ากลุ่มวิชาการเป็นกลุ่มที่ไม่มีเบื้องหน้าเบื้องหลังหรือเชื่อมโยงกับกลุ่มการเมือง หากยังคงปิดกั้นการแสดงออกต่อไปย่อมไม่เป็นผลดีกับ คสช.​ที่กำลังเผชิญปัญหาหนักหน่วงทั้งเรื่องเศรษฐกิจ ทั้งเรื่องรัฐธรรมนูญ และแรงเสียดทานเรื่องอุทยานราชภักดิ์

แต่อีกด้านหนึ่งกลุ่มอื่นๆ ก็ต้องการอาศัยจังหวะนี้ออกมาเคลื่อนไหวแสดงจุดยืนของตัวเอง

เริ่มตั้งแต่กลุ่มการเมืองที่ กษิต ภิรมย์​ สมาชิกสภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ (สปท.) อดีต สส.ประชาธิปัตย์​ ที่เรียกร้องให้ คสช.เปิดให้พรรคการเมืองสามารถประชุมเพื่อหาจุดยืนต่อการปฏิรูปและรัฐธรรมนูญได้ รวมทั้งจะได้คิดอ่านวางแผนเพื่อเตรียมการเลือกตั้งในอนาคต

อีกด้านยังมีกลุ่มเกษตรกรที่ประสบปัญหาน้ำท่วม ภัยแล้ง ตลอดจนราคาพืชผลเกษตรตกต่ำ ที่ต้องอัดอั้นเก็บความเดือดร้อนไว้ไม่สามารถออกมาเคลื่อนไหวให้รัฐบาลช่วยเหลือได้ เนื่องจากเกรงจะผิดประกาศ คสช. จนม็อบเกษตรกร ทั้งม็อบปาล์ม ยางพารา ต้องยอมถอยและเงียบหายไปในที่สุด

ดังนั้น การเปิดให้กลุ่มหนึ่งเคลื่อนไหวแสดงสิทธิเสรีภาพได้ แต่ปิดกั้นไม่ให้อีกกลุ่มแสดงออกได้ย่อมถูกครหาว่ามีหลายมาตรฐานและเลือกปฏิบัติจนทำให้ปัญหารุนแรงขึ้น

​การเปิดรูระบายเพื่อคลายความอัดอั้นให้แต่ละกลุ่มแต่ละฝ่ายได้เคลื่อนไหวแสดงความคิดเห็นจึงเป็นสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ ​ขึ้นอยู่กับรายละเอียดของขั้นตอนและวิธีว่าจะดำเนินการอย่างไร เพื่อสกัดไม่ให้ทุกอย่างปะทุรุนแรง​ในอนาคต