มะกันห่างเหินไทยกระชับสัมพันธ์ตากาล็อก

การขยายอิทธิพลของจีนในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (อาเซียน) ทำสหรัฐซึ่งเป็นประเทศคู่แข่งจำเป็นต้องทบทวนยุทธศาสตร์ทางการทหารใหม่ โดย มิโนรุ ซาตาเกะ และ ทามากิ เคียวซุกะ สองนักข่าวจากสำนักข่าวนิกเกอิ ร่วมกันเขียนบทความแสดงความเห็นว่า ความเคลื่อนไหวดังกล่าวทำให้สหรัฐหันไปกระชับความสัมพันธ์กับฟิลิปปินส์มากขึ้น และชะลอความร่วมมือกับไทย

ความเคลื่อนไหวดังกล่าวยืนยันได้จากการจัดการซ้อมรบประจำปี “บาลิกาตัน” ร่วมกันระหว่างสหรัฐกับฟิลิปปินส์ สหรัฐได้ส่งเครื่องบินรบ 76 ลำ เรือรบ 3 ลำ อีกทั้งยังเพิ่มบุคลากรทางกองทัพที่ร่วมซ้อมรบเป็น 6,000 คน ซึ่งสูงขึ้นจากปีก่อนเป็น 2 เท่า โดยมีกำหนดการซ้อมรบที่ฟิลิปปินส์อย่างต่อเนื่องตลอด 10 วัน

แม้ทางการฟิลิปปินส์จะระบุว่า การขยายอิทธิพลของจีนไม่ใช่เหตุผลหลัก แต่การซ้อมรบได้มีการจัดขึ้นบริเวณเกาะปาลาวัน ซึ่งเป็นเกาะที่หันหน้าเข้าหาหมู่เกาะสแปรตลี ซึ่งเป็นสถานที่ที่จีนพยายามเข้าไปสร้างเกาะเทียมบนแนวปะการัง ทั้งๆ ที่ฟิลิปปินส์ก็อ้างสิทธิเหนือหมู่เกาะดังกล่าวเช่นกัน

อย่างไรก็ตาม การกระชับความสัมพันธ์ระหว่างฟิลิปปินส์กับสหรัฐมีขึ้นหลังจากความพยายามของจีนในการขยายอิทธิพลเหนือทะเลจีนใต้มีความชัดเจนมากขึ้น แม้ทางการฟิลิปปินส์จะระบุว่า การซ้อมรบครั้งนี้ไม่ได้มีเหตุผลหลักมาจากความเคลื่อนไหวของจีน ทว่าการกระทำของฟิลิปปินส์นั้นเสี่ยงกว่าคำพูดมาก

ในทางกลับกันความร่วมมือทางการทหารระหว่างไทยกับสหรัฐกลับอ่อนแอลงหลังจากการรัฐประหารเมื่อเดือน พ.ค. ปีที่แล้ว เห็นได้จากการซ้อมรบคอบร้าโกลด์เมื่อเดือน ก.พ.ที่ผ่านมา สหรัฐส่งทหารร่วมซ้อมรบเพียง 4,000 นายเท่านั้น น้อยกว่าปีก่อนหน้าถึง 20% นอกจากนี้ยังมีการลดสัดส่วนการซ้อมรบและไม่มีการจัดแถลงข่าวร่วมกัน

นอกจากนี้ การถอยห่างของสหรัฐยังเกิดขึ้นพร้อมกับการกระชับสัมพันธ์ระหว่างจีนกับไทย โดยจีนไม่ได้วิจารณ์การรัฐประหารของไทย อีกทั้งยังให้ความช่วยเหลือในการสร้างทางรถไฟความเร็วสูงอีกด้วย

ไทยยังเป็นประเทศเดียวในอาเซียนที่มีข้อตกลงการซ้อมรบร่วมกับจีน โดยก่อนหน้านี้มีกำหนดปีละ 1 ครั้ง แต่หลังจากนั้นมีแนวโน้มที่ทั้งสองฝ่ายจะซ้อมรบร่วมกันบ่อยขึ้น และเริ่มมีการพูดถึงการยกระดับการซ้อมรบร่วมกันเป็น “ดราก้อน โกลด์”

ทั้งนี้ สหรัฐเป็นหนึ่งในชาติที่ต่อต้านกิจกรรมในการผนวกทะเลจีนใต้ของจีน โดย แฮร์รี ฮาร์รีส ผู้บัญชาการกองทัพเรือแปซิฟิกของสหรัฐ กล่าวว่า การสร้างเกาะเทียมบริเวณหมู่เกาะสแปรตลีย์ เป็นการสร้างกำแพงเมืองจีนทางใต้ด้วยทรายและรถขุดดิน

ทั้งนี้ ฟิลิปปินส์กับสหรัฐได้ลงนามในข้อตกลงซ้อมรบร่วมกันระหว่างที่ประธานาธิบดี บารัก โอบามา เดินทางเยือนฟิลิปปินส์เมื่อเดือน เม.ย.ที่ผ่านมา ซึ่งเป็นช่วงเดียวกับที่จีนเริ่มขยายอิทธิพลในทะเลจีนใต้พอดี