รักหนู ...เลี้ยงหนูด้วยนมแม่
ไทยติดอันดับท็อปเทนเด็กกิน “นมแม่” น้อยสุดในโลก!!! แปลก ...แต่ก็จริง ทั้งยังเป็นความจริงที่ต้องเร่งแก้ไข
โดย...กองบรรณาธิการ
ไทยติดอันดับท็อปเทนเด็กกิน “นมแม่” น้อยสุดในโลก!!!
แปลก ...แต่ก็จริง ทั้งยังเป็นความจริงที่ต้องเร่งแก้ไขเปลี่ยนแปลงอย่างเร่งด่วน เพราะสุขภาพของคนไทย (ในอนาคต) นั้นขึ้นอยู่กับการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่เป็นปฐม
ประสานเสียงหนุน ‘เลี้ยงลูกด้วยนมแม่’
หลายปีที่ผ่านมามีการรณรงค์ “เลี้ยงลูกด้วยนมแม่” อย่างแพร่หลาย แต่ตัวเลขจากองค์การยูนิเซฟ ประเทศไทย ก็ยังพบว่ามีแม่ชาวไทยเพียง 12% เท่านั้น ที่เลี้ยงลูกด้วยน้ำนมตัวเอง
ที่น่าตกใจไปกว่านั้นก็คือ ผลสำรวจการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียว ตั้งแต่แรกเกิดจนถึงอายุ 6 เดือนนั้น ติด 1 ใน 10 ประเทศที่มีอัตราการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่น้อยที่สุดในโลก โดยเป็นผลมาจากการโฆษณาของบริษัทผลิตภัณฑ์นมผง ที่อวดอ้างสรรพคุณว่ามีสารช่วยให้เด็กฉลาด แข็งแรง ทำให้แม่เข้าใจผิด พลาดโอกาสทองเลี้ยงลูกด้วยนมแม่
ขณะที่ พญ.ยุพยง แห่งเชาวนิช ผู้อำนวยการมูลนิธิศูนย์นมแม่แห่งประเทศไทย ให้ข้อมูลว่า นมแม่ช่วยป้องกันกลุ่มโรคเบาหวาน หัวใจ ความดันโลหิตสูง รวมถึงโรคอ้วนได้มากกว่า 12% รวมถึงมีธาตุเหล็กที่ร่างกายดูดซึมได้ดี ย่อยได้ง่าย และไม่ต้องเสี่ยงกับสารอาหารบางอย่างในนมผงที่เด็กหลายคนแพ้
ข้อมูลจาก พญ.ยุพยง ยังพบอีกด้วยว่า การสำรวจภาวะโภชนาการของเด็กนั้น เห็นชัดว่า ระยะเวลาการดื่มนมแม่มีผลต่อระดับคะแนนไอคิวที่สูงขึ้น โดยเด็กที่ดื่มนมแม่นานกว่า 6 เดือน มีระดับคะแนนเฉลี่ยสูงกว่าเด็กที่ดื่มน้อยกว่า 3 เดือน ประมาณ 6 คะแนน และสูงกว่าเด็กที่ไม่ดื่มนมแม่เลยประมาณ 3 จุด ในทารกเกิดครบกำหนด
ส่วนทารกที่เกิดก่อนกำหนดจะได้รับประโยชน์ที่สูงมากขึ้นประมาณ 5 จุด และผลการศึกษาหลายชิ้นยังได้พบอีกว่า การให้นมแม่มีประโยชน์ต่อการพัฒนาสมองของทารก เพราะสารอาหารต่างๆ คือ แหล่งรวมสารส่งเสริมพัฒนาการของสมอง ภูมิคุ้มกัน ฮอร์โมน อนุมูลอิสระที่จำเป็นช่วยป้องกันการเจ็บป่วย ทำให้ทารกเติบโตอย่างสมบูรณ์ ส่งผลโดยตรงต่อการเรียนรู้ของเด็ก เสริมสร้างระดับสติปัญญา (ไอคิว)ในเด็กให้เพิ่มขึ้นได้ จึงเป็นเรื่องเร่งด่วนที่สังคมไทยต้องหันมาใส่ใจและให้ความสำคัญกับการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่
พญ.ศิราภรณ์ สวัสดิวร ผู้อำนวยการ สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติมหาราชินี บอกว่า การดื่มนมแม่ตั้งแต่เกิดยังช่วยป้องกันไม่ให้เกิดอาการแพ้โปรตีนนมวัวซึ่ง อาจนำไปสู่โรคหอบหืดหรือภูมิแพ้อีกด้วย
ทั้งนี้ หลายหน่วยงานได้กำหนดเป้า ไว้ว่า ในอนาคตตัวเลขการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่จะต้องดีขึ้น ซึ่งถ้าอยู่ในระดับ 50% จะได้เห็นเด็กไทยที่มีภูมิคุ้มกันโรคและมีพัฒนาการที่สมบูรณ์กว่าในปัจจุบันแน่นอน
“อุปสรรคสำคัญที่ทำให้แม่ให้นมลูกลำบาก อาจจะเนื่องจากทำงานหนักกว่าจะกลับบ้านมาก็เหนื่อยแล้ว เพราะฉะนั้นอยาก ให้เครือข่ายออฟฟิศเห็นใจคุณแม่ลูกอ่อนมากขึ้น” พญ.ศิราภรณ์ กล่าว
ข้อเท็จจริงที่สำคัญ ที่ นพ.พรเทพ ศิริวนารังสรรค์ อธิบดีกรมอนามัย ให้ไว้ก็คือ การเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ตามที่องค์การอนามัยโลกแนะนำ ก็คือการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่เพียงอย่างเดียวติดต่อกัน 6 เดือนโดยไม่ต้องให้อาหารหรือน้ำอย่างอื่น และหลังจากนั้นให้กินนมแม่ร่วมกับอาหารอื่นจนถึงอายุ 2 ขวบ
“นมแม่มีสารอาหารกว่า 200 ชนิด สำหรับพัฒนาสมอง พัฒนาร่างกาย จอประสาทตา โดยเด็กสามารถเรียนรู้สิ่งต่างๆ ได้เร็วขึ้นเมื่อรับสารอาหารจากนมแม่ และผลวิจัยทั่วโลกยืนยันตรงกันว่าเด็กที่กินนมแม่จะมีไอคิวสูงกว่าเด็กที่ไม่ได้กิน 5-11 จุด” อธิบดีกรมอนามัย ระบุ
ทั้งนี้ กรมอนามัยพยายามดันตัวเลขให้มีการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ให้ได้ถึง 30 ด้วยการให้ความรู้ฝึกทักษะการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ในโรงพยาบาลทุกระดับทั่วประเทศ 10,527 แห่งทั่วประเทศ ขณะเดียวกัน ได้ประสานกับอาสาสมัครสาธารณสุข และทีมหมอครอบครัว ออกเยี่ยมบ้านหญิงหลังคลอด 7 วันทุกคนในชุมชน เพื่อกระตุ้นให้เลี้ยงลูกด้วยนมแม่ได้ประสบความสำเร็จ และทำแผนพัฒนาตำบลโดยชุมชนมีส่วนร่วมสนับสนุนการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียว 6 เดือน เพื่อให้เด็กที่มีพัฒนาการสมวัยเพิ่มขึ้นมากกว่า 85%
นมแม่ดีที่สุดในโลก
คุณแม่ลูกสอง พลอยพรรณ ทวีรัตน์ ภรรยาคนสวยของ ปีเตอร์ คอร์ป ไดเรนดัล บอกว่า ตั้งแต่มีลูกคนแรกคือ น้องแพนเตอร์ ก็ตั้งใจไว้แล้วว่าจะให้ลูกกินนมแม่ เพราะนอกจากนมแม่
จะมีประโยชน์ต่อลูกน้อยแล้ว ช่วงเวลาที่ได้ให้นมลูก ยังเป็นอีกหนึ่งช่วงเวลาดีๆ ที่แม่ลูกได้ทำกิจกรรมร่วมกัน แถมยังช่วยคุณแม่ประหยัดเงินไม่ต้องซื้อนมผง
“พอพลอยเริ่มท้องลูกคนที่ 2 คือ พูม่า เลยให้นมแพนเตอร์ได้แค่ 6 เดือน ทั้งที่พลอยตั้งใจอยากจะให้ลูกกินนมแม่ 1 ปี ถึงตอนนี้พลอยไม่อยากกดดันตัวเองเกินไป จะให้นมลูกถึงเมื่อไหร่ เอาที่ไม่ลำบากทั้งตัวพลอยและลูก”
ระหว่างให้นมลูกพลอยกินอาหารให้มีประโยชน์ โดยเฉพาะอาหารเรียกน้ำนมอย่าง น้ำขิง ซุป แกงเลียง พักผ่อนให้เพียงพอ เพราะถ้าพักผ่อนน้อย น้ำนมจะน้อยลง นอกจากนี้ต้องกินพวกวิตามินซีและแคลเซียมช่วย เพื่อช่วยให้คุณแม่ได้รับสารอาหารเพียงพอไม่มีปัญหากระดูกตอนแก่
“ตอนเลี้ยงแพนเตอร์ พลอยสบายหน่อย มีเวลาปั๊มนมทุก 3-4 ชั่วโมง แล้วฟรีซเก็บไว้ พอตอนที่เริ่มท้องพูม่าไม่ได้ให้นมแล้ว ก็ยังมีนมที่ฟรีซไว้ให้แพนเตอร์กินได้อีก 1 เดือน แต่ช่วงนี้ด้วยความที่เราทำงานมากขึ้น บางทีเหนื่อย ปั๊มนมไม่ตลอดเวลา น้ำนมเลยน้อย แต่ก็ยังมีพอให้พูม่ากิน”
คุณแม่ยุคใหม่อย่างพลอยบอกกับตัวเองว่า จะไม่เครียดเพราะยิ่งเครียดยิ่งกระทบต่อปริมาณน้ำนม ขอให้พักผ่อนให้เพียงพอ ดื่มน้ำมากๆ
“ขอให้คิดว่าเราทำดีที่สุดแล้ว เราไม่จำเป็นต้องสต๊อกน้ำนมเยอะ แค่ลูกพอกินเราก็มีความสุขแล้ว อย่างแพนเตอร์ช่วงที่กินนมแม่ รู้เลยว่าลูกจะแข็งแรงอ้วนท้วน พอช่วงที่หยุดกินนมแม่ เริ่มมีป่วยออดแอดบ้าง แต่ก็ไม่เป็นไร เพราะสุดท้ายถ้าวันหนึ่งเราไม่มีน้ำนมให้ลูก ลูกเราต้องกินนมผงก็ไม่เป็นไร เพราะหลายคนก็โตมาได้ด้วยนมผง และมีสุขภาพแข็งแรงเหมือนกัน”
ขณะที่คุณแม่ลูกดก เฮี้ยง-ณัฐสินี โกศลพิศิษฐ์ คุณแม่ของน้องณัชชา น้องพุฒ น้องพร้อม และน้องเภา บอกว่าตั้งแต่ลูกคนแรก เลี้ยงลูกด้วยนมแม่หมด โดยณัชชากินนมแม่ได้อยู่ 6 เดือน ส่วนน้องพุฒน้องพร้อมได้เกือบๆ 1 ปีเหตุที่ณัชชากินนมแม่ได้แค่นี้ เพราะตอนนั้นเธอต้องออกไปทำงาน ไม่ได้อยู่กับลูกตลอดเวลา
“น้ำนมจึงไม่ได้ถูกกระตุ้นอย่างถูกวิธี ซึ่งการกระตุ้นอย่างถูกวิธีก็คือการให้ลูกดูดนมจากเต้าอยู่ตลอดเวลา น้ำนมจะมาสม่ำเสมอ หมดเกลี้ยงเต้า ถ้าลูกได้ดูดนมของเราตลอดอีกทั้งยังสามารถเพิ่มปริมาณได้ แต่ถ้าเราไม่ได้อยู่กับลูกตลอดเวลา ก็ทำให้เราผลิตน้ำนมได้ไม่เต็มที่ ตอนที่เลี้ยงณัชชาเป็นเต้านมอักเสบด้วย ไข้ขึ้นกว่า 2 อาทิตย์ ทำงานไม่ได้ ให้ลูกดูดนมไม่ได้ เลยทำให้ณัชชาดูดนมแม่ได้แค่ 6 เดือน”
ในส่วนของลูกแฝด น้องพุฒและน้องพร้อม ณัฐสินี มีน้ำนมให้ลูกดูดอย่างเพียงพอ อาจเป็นเพราะทั้งคู่คลอดก่อนกำหนด เกิดมาตัวเล็กมาก เลยกินนมแม่ได้คนละนิดหน่อยทำให้ณัฐสินีมีนมสต๊อกไว้อยู่พอสมควร “ส่วนคนเล็ก น้องเภาก็กินนมแม่ได้อยู่ 7-8 เดือน สำหรับการเลี้ยงลูก คิดว่าให้ลูกกินนมแม่ 5-6 เดือนก็ให้ลูกกินอาหารเสริมอื่นๆ ได้ เช่นไข่ ตับ น้ำผลไม้ ซึ่งต้องดูร่างกายของลูกด้วยว่าพร้อมรับแค่ไหน”
สำหรับคุณแม่ที่เลี้ยงลูกด้วยนมแม่ ด้วยระยะเวลาที่สั้นลงหรือให้นมลูกได้นิดหน่อย การมีเวลาให้กับลูกอย่างเต็มที่คือสิ่งสำคัญ “นอกจากนี้ ความเครียดก็มีผลกับการให้นมลูกไม่อยากให้คุณแม่ทั้งหลายเครียดมากเกินไป เพราะความเครียดมีผลต่อน้ำนมที่มีให้ลูก อยากให้คุณแม่ทำใจให้สบายๆไม่ควรไปฟังคนอื่นมาก ว่าคนนี้มีน้ำนมมาก คนนี้มีน้ำนมน้อยเดี๋ยวจะเครียดไปเปล่าๆ ถ้าเรามีน้ำนมน้อย ก็พักผ่อนให้เพียงพอ ทำใจให้สบายๆ ดื่มน้ำอุ่นมากๆ หาคนมาช่วยเลี้ยงลูกก็ดี เราจะได้ไม่ต้องเครียดหรือทำงานหนักมากจนเกินไป”
ณัฐสินี เน้นย้ำว่า หากเราสามารถให้ลูกดูดนมแม่ให้นานที่สุดได้จะดีที่สุด เพราะน้ำนมที่ลูกดูดจากเต้า สะอาดที่สุด“ในส่วนของการปั๊มนมแม่เก็บไว้ ปั๊มได้ แต่ก็ต้องให้ระมัดระวัง เพราะอาจเกิดการผิดพลาด อาจเกิดการติดเชื้อจากภาชนะที่ล้างไม่สะอาด หรือติดเชื้อจากอากาศได้ค่ะ”
บางเหตุผลที่ให้นมลูกไม่ได้
แม้ว่าแม่จะตระหนักในความสำคัญของการให้นมตัวเองกับลูก แต่ไม่ใช่ว่าทุกคนจะทำได้ อย่างเช่น คุณแม่ลูกสามมิ้ม-จินุชนันท์ สุขสวัสดิ์ ด้วยปัญหาสรีระเต้านม ลูกทุกคนของเธอจึงโตมาด้วยนมผงซึ่งไม่ว่าอย่างไรก็ไม่สามารถทดแทนกันได้ เพราะหัวอกคนเป็นแม่ยังรู้สึกขาดโดยเฉพาะเรื่องความสัมพันธ์แม่ลูก
“แม่คนอื่นเขาให้น้ำนมได้ข้างละ 500 ออนซ์ แต่มิ้มปั๊ม2 ข้างรวมกันได้แค่ออนซ์ครึ่ง” น้ำเสียงของเธอระคนเศร้าแม้ว่าตอนนี้ลูกคนแรกจะอายุ 5 ขวบแล้ว สาเหตุที่ทำให้เธอไม่สามารถให้นมลูกได้เพราะลักษณะหัวนมสั้นกว่าปกติ ลูกจึงไม่สามารถดูดได้จนสุดท้ายก็ไม่รับเต้าแม่ และร่างกายของแม่ก็ไม่ผลิตน้ำนมไปโดยปริยาย
ตามปกติหัวนมที่ดีต้องมีลักษณะเหมือนจุกนมที่ขายกันทั่วไป เธอจึงพยายามทำทุกวิธีทั้งใช้กระเปาะสุญญากาศดึงให้ยาวขึ้น ใช้เครื่องปั๊มน้ำนม และใช้นิ้วบีบแรงๆ จนเป็นแผล“มิ้มคั้นจนเลือดออก” เธอกล่าว “บีบจนหัวนมแตกมีเลือดผสมออกมากับน้ำนม” นมทุกหยดมีค่ามากมายสำหรับเธอและลูกแม้ว่าสุดท้ายแล้วลูกทั้ง 3 คนของเธอต้องดื่มนมผงแทน
“หมอบอกว่านมผงมีสารอาหารเพียงพอแต่ไม่มากเท่านมแม่ แต่ก็พอวางใจได้เพราะเมื่อเด็กอายุ 4 ขวบพัฒนาการของเด็กจะเท่ากัน” เธอศึกษาข้อมูลเกี่ยวกับลูกมาโดยตลอด เพราะลูกๆ ดื่มนมผงตั้งแต่วันแรกที่ออกจากโรงพยาบาล คุณมิ้มมีความพยายามให้นมเองตั้งแต่คนแรกถึงคนที่สาม อาหารเรียกน้ำนมที่เขาว่าดีเธอก็ลองกินมาหมดแล้วไม่ว่าจะเป็นกระเพาะหมูผัดขิง น้ำปลาช่อนตุ๋นสมุนไพร น้ำไก่ดำตุ๋น แกงเลียง และต้มหัวปลี สำหรับคนอื่นอาจได้ผล แต่เธอ “ไม่ช่วยอะไร”
ความเครียดที่ไม่สามารถให้นมลูกได้ทำให้เธอมีอาการ เบบี้บลูส์ (Baby Blues) ภาวะซึมเศร้าหลังคลอดที่มักจะเกิดขึ้นภายใน 2 สัปดาห์หลังคลอด เกิดจากระดับฮอร์โมนเพศตกผสมกับความรู้สึกของคุณแม่ที่เครียด วิตกกังวล เศร้าหมอง
“มิ้มร้องไห้เสียใจมากๆ ที่ไม่สามารถให้นมลูกได้ทั้งที่พยายามทุกทางแล้ว ตั้งคำถามกับตัวเองตลอดเวลาว่าทำไมลูกไม่ดื่มนม ทำไมลูกไม่เอาเต้า ทำไมเราถึงไม่มีน้ำนมให้ลูก” เธอมีอาการเบบี้บลูส์กับลูกคนแรกซึ่งยังจำความรู้สึกได้ดีกระทั่งตอนนี้
“แม่ทุกคนอยากให้นมลูกด้วยตัวเอง” เธอกล่าว “ตอนลูกอยู่ในท้องเราก็มีโมเมนต์ความเป็นแม่ แต่การให้นมลูกจากอกมันเป็นอีกความรู้สึกหนึ่งที่เรียกว่าความผูกพัน ความรัก สายใยระหว่างแม่ลูก ซึ่งมิ้มต้องการความรู้สึกนั้นมาก” คุณมิ้มเรียกความรู้สึกให้นมจากอกนั้นว่า “การเป็นแม่ที่แท้จริง”
ขณะที่ กรกนก เปลี่ยนสกุล คุณแม่ลูกอ่อนพนักงานบริษัทก็พบกับปัญหาที่ให้นมบุตรไม่ได้เช่นกัน เหตุเพราะเธอได้ผ่าตัดคลอดในโรงพยาบาลของรัฐแห่งหนึ่ง หลังคลอดมีอาการเจ็บแผลจึงไม่สามารถให้นมลูกได้ทันที กว่าจะลุกขึ้นนั่งและเดินได้ก็ใช้เวลานานถึง 2 วัน ระหว่างนั้นลูกของเธอถูกเลี้ยงดูด้วยนมขวดที่ห้องเด็กอ่อน เมื่อถึงเวลานำลูกกลับมาเลี้ยงเอง ทารกก็ไม่ยอมดูดนมแม่ เพราะว่าติดขวดไปแล้ว ประกอบกับน้ำนมมีน้อย ทารกจึงกินไม่ทันใจ ทำให้ให้นมบุตรได้แค่ประมาณ 1 สัปดาห์ หลังจากนั้นก็เลี้ยงด้วยนมขวดมาตลอด
“พยาบาลได้สอนวิธีเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ แต่ด้วยอาการเจ็บแผล ทำให้การให้นมลำบาก รวมทั้งลูกก็ดูดนมไม่ถนัดทำให้สุดท้ายก็ไม่ดูด และไปกินนมจากขวดแทน” กรกนกกล่าว
อย่างไรก็ตาม มีคุณแม่หลายคนที่ประสบปัญหาเดียวกับกรกนก สืบเนื่องจากการผ่าคลอด ทำให้การให้นมด้วยตัวเองลำบากมากขึ้น ขณะเดียวกันโรงพยาบาลที่เลี้ยงดูเด็กอ่อนด้วยนมขวด ทำให้เด็กติดจุกนมขวด พอมาดูดนมแม่จึงไม่พยายามดูดนม ทำให้ความพยายามเลี้ยงดูบุตรด้วยนมแม่ต้องจบลงในชั่วระยะเวลาไม่นาน
ข้ามพ้นอุปสรรคการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่
นมแม่จะได้ประโยชน์สูงสุดเมื่อได้ดูดจากเต้า แต่ถึงอย่างนั้นนมแม่แช่แข็งก็ยังดีกว่านมผง ด้วยเหตุผลบางอย่างทำให้แม่มือใหม่หลายๆ คนซึ่งต้องอยู่ห่างจากลูก อาจเพราะทำงานต่างจังหวัด และลูกถูกเลี้ยงดูคนละที่
ด้วยพลังแห่งความรักอันยิ่งใหญ่ บรรดาแม่ๆ ทั้งหลายใช้ความอุตสาหะในการปั๊มน้ำนมเก็บไว้ในถุงซิปล็อก นำไปเก็บในตู้แช่แข็ง ก่อนส่งไปให้ลูกน้อยที่ต่างจังหวัด โดยนมแช่แข็งนี้เก็บได้นานเป็นปี หลายคนอาศัยรถทัวร์บางคนต้องขับรถเป็นระยะทางไกลเพื่อส่งนมให้ลูก
แม้การให้นมทางไกลจะต้องมีค่าใช้จ่ายในการขนส่ง แต่เมื่อเทียบกับการซื้อนมผงให้ลูกดื่มแล้วยังถูกกว่ามาก ด้วยพลังรักของแม่ แม้ว่าทางไกลเท่าไหร่ก็ดูจะไม่เป็นอุปสรรค
หนึ่งในสาเหตุที่แม่คนไทยให้นมลูกน้อยเชื่อว่า เหตุผลหนึ่งมาจากโฆษณาจูงใจที่ทำให้แม่หันไปซื้อนมผงมาเลี้ยงลูกด้วยนมแม่มากขึ้น ซึ่งต้องมีการควบคุมดูแลต่อไป
ด้วยตระหนักถึงปัญหานี้ ทางกระทรวงสาธารณสุขได้จัดโครงการฝากครรภ์ได้ทุกที่ ฟรีทุกสิทธิ์ โดยให้ฝากครรภ์ทันทีที่รู้ว่าตั้งครรภ์เพื่อเด็กจะได้รับการดูแลตั้งแต่เนิ่นๆ รวมถึงการส่งเสริมให้มีการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่อย่างเดียวติดต่อกันนาน 6 เดือน โดยไม่ต้องให้น้ำหรืออาหารอื่น หลังจากนั้นให้กินนมแม่ร่วมกับอาหารอื่นจนเด็กอายุ 2 ขวบ
นอกจากนั้น ยังมี “มิสนมแม่” ให้ความรู้เพื่อฝึกทักษะการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ในโรงพยาบาลทั่วประเทศ ส่งเจ้าหน้าที่ออกเยี่ยมคุณแม่เพิ่งคลอดในชุมชน และให้ข้อความรู้ที่ถูกต้องเกี่ยวกับการเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ อาทิ
- เพื่อให้ได้ประโยชน์สูงสุด ต้องเลี้ยงลูกด้วยนมแม่นาน 6 เดือน
- การให้ลูกดื่มน้ำล้างปากหลังดื่มนมนั้น นักวิชาการเชื่อว่าทำให้สารอาหารจากนมแม่น้อยลง
- นมแม่เป็นอาหารที่ดีที่สุดของลูก เพราะเต็มเปี่ยมด้วยสารอาหารที่มีประโยชน์มากกว่า 200 ชนิด ซึ่งช่วยให้ร่างกายเติบโต รวมทั้งพัฒนาสมอง
- ที่สำคัญคือ นมแม่มีภูมิต้านทานที่นมผงให้ไม่ได้ ภูมิต้านทานนี้จะทำให้เด็กมีภูมิคุ้มกันและสุขภาพแข็งแรง
- ระหว่างการให้นมลูก การสัมผัสโอบกอดและสบตาระหว่างแม่-ลูก ทำให้เด็กมีความสุข มีผลต่อการคิด เรียนรู้ จินตนาการ
- ผลวิจัยทั่วโลกยืนยัน เด็กที่กินนมแม่มีไอคิวสูงกว่า
- ฯลฯ
ด้วยเหตุผลทั้งหมดทั้งมวลทำให้นมแม่เป็นเหมือน “อาหารวิเศษ” ซึ่งเด็กๆ ไม่ควรถูกพรากหรือทำให้หมดโอกาสที่จะได้สัมผัสดูดดื่มนม (จากเต้า) แม่
