ครูอาสาสมัครจุฬาฯ ได้รับความนิยมในสหรัฐ

โครงการสอนภาษาไทยและวัฒนธรรมไทยในต่างประเทศ โดยครูอาสาสมัคร ที่ดำเนินการโดยคณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้รับความนิยมจากวัดไทยและคนไทยในต่างประเทศ จนต้องขยายไปยังประเทศนิวซีแลนด์ ในปี 2557 จากที่เคยจัดส่งไปประเทศสหรัฐและออสเตรเลียเท่านั้น

ตามโครงการนี้แบ่งเป็น 2 กิจกรรม คือ ครูอาสาสมัครภาคฤดูร้อน สอนที่ประเทศสหรัฐระหว่างเดือน มิ.ย.-ก.ย. 2557 โดยมีครูอาสา 28 คน สอนที่ประเทศออสเตรเลีย 6 คน

ครูอาสาสมัครประจำการ 1 ปี สอนที่ประเทศสหรัฐ ตั้งแต่เดือน ก.ค. 2557ก.ค. 2558 จำนวน 30 คน สอน ณ วัดไทยในประเทศนิวซีแลนด์ ระหว่างเดือน ก.ค. 2557ก.ค. 2558 จำนวน 2 คน

ประวัติความเป็นมาของโครงการนี้ หนังสือคู่มืออบรมครูอาสาและครูประจำการ คณะครุศาสตร์ ว่าเริ่มจากคนไทยที่อยู่ในประเทศสหรัฐ และพระสงฆ์คณะหนึ่งได้ตั้งศูนย์พระพุทธศาสนา ในเมืองลอสแองเจลิส วอชิงตัน ดี.ซี. นิวยอร์ก และชิคาโก เพื่อให้คนไทยได้มีโอกาสบำเพ็ญกุศลและใกล้ชิดกับพระพุทธศาสนา

 

ต่อมาเมื่อปี 2517 เปลี่ยนจากศูนย์เป็นวัด เริ่มที่วัดธัมมาราม ชิคาโก โดยพระราชรัตนาภรณ์ (ปัจจุบันคือพระพรหมวชิรญาณ เจ้าอาวาสวัดยานนาวา) เป็นเจ้าอาวาสวัดไทยในต่างประเทศรูปแรก

ปี 2527 คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้จัดตั้งโครงการสอนภาษาไทยและวัฒนธรรมไทยต่างประเทศ ตามที่พระเทพโสภณ (หลวงเตี่ย ต่อมาเป็นพระธรรมราชานุวัตร) เจ้าอาวาสวัดไทยแอลเอ ในขณะนั้น ได้ขอความร่วมมือให้หาครูไปสอนที่วัดไทยแอลเอ ที่ได้เปิดโรงเรียนสอนพุทธศาสนาและภาษาไทยวันอาทิตย์

ลำดับแรกนั้นรองศาสตราจารย์ประภาศรี สีหอำไพ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ไขสิริ ปราโมช ณ อยุธยา จากคณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้จดหมายมาอาสาสมัครมาศึกษาและทำการสอน

เมื่อพระเทพโสภณ (หลวงเตี่ย) ลงมากรุงเทพฯ นอกจากพบกับอาจารย์ทั้งสองท่านที่กล่าว ได้พบกับศาสตราจารย์สุมน อมรวิวัฒน์ จากนั้นอาจารย์สุมนเป็นหัวหน้าคณะครูอาสาสมัครไปปฏิบัติงานสอน และทำวิจัยเรื่อง รูปแบบหลักสูตรระยะสั้นและการจัดกิจกรรมบูรณาการเพื่อการสอนภาษาไทยและวัฒนธรรมไทย แก่นักเรียนโรงเรียนไทยลอสแองเจลิส โดยได้รับทุนจาก พล.อ.ชวลิต ยงใจยุทธ ซึ่งผู้ร่วมการศึกษาวิจัยมี 6 คน นำโดยศาสตราจารย์สุมน อมรวิวัฒน์

โครงการสอนและวิจัยนี้ประสบความสำเร็จอย่างดียิ่ง มีวัดไทยในต่างประเทศ โดยเฉพาะวัดไทยในประเทศสหรัฐแสดงความจำนงขอเข้าร่วมโครงการจำนวนมาก

 

ต้องขยาย

ผู้ช่วยศาสตราจารย์พงษ์ลดา ธรรมพิทักษ์กุล ผู้อำนวยการศูนย์ส่งเสริมการสอนภาษาไทยและวัฒนธรรมไทย แห่งคณะครุศาสตร์ กล่าวว่า วัดที่จัดสอนและอบรมภาษาไทย วัฒนธรรมไทย ที่ประเทศนิวซีแลนด์ ได้แก่ วัดญาณประทีป เป็นวัดคณะธรรมยุต มีพระราชวรญาณมุนี เป็นเจ้าอาวาส ส่วนครูอาสาที่จะไปสอนตามหนังสือคู่มือการอบรมระบุว่าเป็นครูประจำการ 1 ปีมี 2 คนด้วยกัน คือ นายสรเดช เลิศวัฒนาวนิช และนายสุวัชชัย แก้วนุช

ในขณะที่วัดในประเทศสหรัฐและออสเตรเลียที่จะมีครูอาสาสมัครไปสอนในภาคฤดูร้อน 3 เดือน มีทั้งหมด 13 วัด

1.วัดไทยลอสแองเจลิส (เริ่มปี 2527-ปัจจุบัน)

2.วัดไทยกรุงวอชิงตัน ดี.ซี. (เริ่มปี 2532-ปัจจุบัน)

3.วัดวชิรธรรมปทีป นิวยอร์ก (เริ่มปี 2530-ปัจจุบัน)

4.วัดธัมมาราม ชิคาโก (เริ่มปี 2530-ปัจจุบัน)

5.วัดพุทธานุสรณ์ ฟรีมอนต์ (เริ่มปี 2531-ปัจจุบัน)

6.วัดพุทธดัลลัส เท็กซัส (เริ่มปี 2534-ปัจจุบัน)

7.วัดพุทธาวาส ฮิวส์ตัน (เริ่มปี 2537-ปัจจุบัน)

8.วัดพุทธวราราม เดนเวอร์ (เริ่มปี 2532-2538, 2543-ปัจจุบัน)

9.วัดมงคลรัตนาราม แทมป้า (เริ่มปี 2532-2538, 2542-ปัจจุบัน)

10.วัดนวมินทรราชูทิศ บอสตัน

11.วัดซานฟรานธัมมาราม

12.วัดวอชิงตัน พุทธวราราม

13.วัดพุทธรังษี ซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย

การอบรม

การอบรมครูอาสาสมัคร ประจำปี 2557 เริ่มลงทะเบียน วันที่ 10 มี.ค. 2557 สิ้นสุดโครงการวันที่ 6 เม.ย. 2557 โดยมีพระพรหมวชิรญาณ กรรมการมหาเถรสมาคม เจ้าอาวาสวัดยานนาวา ซึ่งเป็นผู้บุกเบิกรูปหนึ่งในโครงการครูอาสา เป็นประธานการเปิดอบรม และกล่าวสัมโมทนียกถา ต่อมาวันที่ 14 มี.ค. 2557 พระราชพุทธิวิเทศ ประธานสมัชชาสงฆ์ไทยในประเทศสหรัฐ พระราชธรรมวิเทศ และพระวิเทศธรรมกวี รองประธานสมัชชาสงฆ์ไทยในประเทศสหรัฐ ได้ให้ทัศนะในการเป็นครูอาสาสมัครและการใช้ชีวิตในประเทศสหรัฐ

สมัชชาสงฆ์อนุโมทนา

พระราชพุทธิวิเทศ ประธานสมัชชาสงฆ์ไทยในประเทศสหรัฐ และเจ้าอาวาสวัดพุทธาวาส ฮิวส์ตัน ได้กล่าวต่อที่ประชุมครูอาสาว่า งานอาสาที่เดินหน้าและยั่งยืนมาตลอด เพราะได้รับการสนับสนุนจากทุกฝ่าย โดยเฉพาะที่น่าอนุโมทนาคือความที่ผู้เกี่ยวข้องทำด้วยจิตอาสา

ส่วนวัดในประเทศสหรัฐก็มีจิตอาสาต้องการลูกหลานไทยในประเทศสหรัฐให้รู้จักวัดศาสนาและรากเหง้าความเป็นไทย

ท่านบอกครูอาสาว่าไปเห็นวัดเห็นโรงเรียนจะไม่ตรงกับที่เราคิด เพราะคำว่าโรงเรียน เป็นเพียงห้องๆ หนึ่งในวัด วัดบางแห่งมีที่จำกัด เช่น วัดที่นิวยอร์ก วันอาทิตย์คือห้องเรียน วันอื่นๆ คือที่อยู่อาศัยของพระสงฆ์

สภาพแวดล้อมที่ต้องรู้ และสำคัญคือเด็ก ลูกหลานไทยที่เกิดที่นั่น ทำให้การสื่อสารมีปัญหา เพราะเด็กพูดภาษาอังกฤษ แต่ครูพูดภาษาไทย ความซนของเด็กก็ต่างจากที่เราเห็น ครูอาสา (ผู้ชาย) บางคนรับไม่ได้ ถึงกับร้องไห้ก็มี

พระวิเทศธรรมกวี รองประธานสมัชชาสงฆ์ไทยในประเทศสหรัฐ เจ้าอาวาสวัดพุทธานุสรณ์ ให้พระมหาสิงโห ปุณฺณเมโธ วัดลานนาบุญ จ.นนทบุรี ที่เป็นพระธรรมทูตและดูแลครูอาสาสมัครที่วัดพุทธานุสรณ์ ฟรีมอนต์ ซานฟรานซิสโก หลายปี เล่าประสบการณ์ให้ที่ประชุมฟัง

พระมหาสิงโห ซึ่งมีความเชี่ยวชาญการแสดงธรรม ปาฐกถาธรรม และการสอนกรรมฐาน ได้เตือนครูอาสาว่าต้องมีจิตอาสาอย่าวอกแวก ถ้าเกิดไม่อาสาขึ้นมาหรือไม่พร้อม จะลำบาก งานแค่ 3 เดือน ดูเหมือนว่านานมาก

ท่านมหาสิงโห ที่มีประสบการณ์กับครูอาสามาเป็นเวลานาน ได้เตือนเรื่องการปฏิบัติ เมื่ออยู่รวมกันในต่างประเทศว่า หากมีปัญหาทั้งเล็กทั้งใหญ่ ให้นึกถึงหลวงพ่อ หลวงพี่ ก่อนคนอื่น เพราะท่านช่วยได้แน่นอน เนื่องจากมีความเป็นกลาง

สุดท้ายท่านย้ำว่าต้องอยู่แบบผู้มีจิตอาสา อยู่แบบคนเตรียมพร้อมตลอด จบแล้วกลับไทยด้วยความสุข

ไฟในอย่านำออก

พระราชพุทธิวิเทศ ได้ขอโอกาสย้ำให้ที่ประชุมครูอาสาทราบถึงความจำเป็นในการแจ้งปัญหาแก่พระสงฆ์ในวัดก่อนว่าจะทำให้แก้ปัญหาได้ เพราะคนที่ควรรู้ปัญหาก่อนคนอื่นคือพระสงฆ์ หากไปบอกคนข้างนอกก่อน ปัญหาเล็กๆ อาจเป็นปัญหาใหญ่ก็ได้ ตรงกับที่โบราณเตือนไว้ ไฟในอย่านำออก ไฟนอกอย่านำเข้า

พร้อมกับบอกกฎเกณฑ์ ที่วัดพุทธาวาสกำหนดให้ปฏิบัติเพื่อความสามัคคีว่า ครูอาสาจะไปไหน หรือใครจะพาครูอาสาไปเที่ยวที่ไหน ต้องพาไปพร้อมกันทุกคน

จบแล้วพาเที่ยว

ที่วัดจะให้รางวัลครูอาสาหลังจบการสอน โดยจะพาไปเที่ยวชมประเทศสหรัฐ เพื่อดูสภาพสังคมและความเป็นอยู่ของเขา เพราะตามที่เรารู้กันนั้น ประเทศสหรัฐเป็นประเทศเสรีภาพ เมื่อดูแล้วให้เอามาเปรียบเทียบกับเมืองไทยว่าต่างกันอย่างไร

โครงการครูอาสาพาคนเข้าวัด

พระวิเทศธรรมกวี กล่าวเพิ่มเติมว่า วัดไทยในประเทศสหรัฐมีสีสันขึ้นมาเพราะโครงการสอนภาษาไทยและวัฒนธรรมไทย ตั้งแต่ปี 2528 ซึ่งต้องอนุโมทนาโครงการครูอาสาที่ดำเนินการโดยคณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย นำโดยศาสตราจารย์กิตติคุณ สุมน อมรวิวัฒน์ ศาสตราจารย์ประภาศรี สีหอำไพ รองศาสตราจารย์ไขสิริ ปราโมช ณ อยุธยา

ปัจจุบันมีคนเข้าวัดสม่ำเสมอ วันอาทิตย์มากที่สุด หากนับจำนวนรถก็ไม่น้อยกว่า 40 คัน

พระวิเทศธรรมกวี สรุปว่า หากสร้างวัดเพื่อให้คนไทยทำบุญ คนคงเข้าวัดไม่มาก แต่เมื่อทำวัดให้เป็นศูนย์กลางการสอน การศึกษาศิลปวัฒนธรรมไทย ภาษาไทย และพระพุทธศาสนา สังคมไทยก็เกิดขึ้นในต่างประเทศอย่างน่าอนุโมทนายิ่ง

จึงหวังว่าโครงการครูอาสาสมัครสอนภาษาและวัฒนธรรมไทยที่ดำเนินการโดยคณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จะพัฒนาและยั่งยืนตลอดไป