30 ก.ย. สหรัฐถอนกำลังทหารออกจากอิรัก ปิดฉากสงคราม 2 ทศวรรษ
สหรัฐฯ เตรียมถอนกำลังจากฐานทัพแห่งสุดท้ายในอิรักภายใน 30 ก.ย. ท่ามกลางความกังวลว่าอิหร่านจะมีอิทธิพลเพิ่มขึ้น ขณะที่กลุ่มไอเอสอาจฉวยโอกาสกลับมาก่อเหตุ
กองกำลังสหรัฐฯ เตรียมถอนกำลังออกจากฐานทัพแห่งสุดท้ายในอิรักภายในวันที่ 30 กันยายน ถือเป็นการยุติบทบาททางทหารของสหรัฐฯ ในประเทศหลังสงครามยาวนานกว่า 2 ทศวรรษ โดยอิหร่านและกลุ่มพันธมิตรในอิรักมองว่าเป็นชัยชนะครั้งสำคัญ
การถอนกำลังดังกล่าวเป็นไปตามข้อตกลงที่จัดทำขึ้นในปี 2567 สมัยประธานาธิบดีโจ ไบเดน และดำเนินการต่อภายใต้รัฐบาลประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แม้สหรัฐฯ กำลังทำสงครามกับอิหร่านในเวลานี้
ผู้เชี่ยวชาญด้านความมั่นคงของอิรักเตือนว่า การถอนกำลังอาจเปิดทางให้อิหร่านและกลุ่มติดอาวุธที่สนับสนุนอิหร่านเพิ่มบทบาทด้านความมั่นคงและการเมืองในอิรัก ขณะเดียวกันยังมีความเสี่ยงที่กลุ่มศัตรูของสหรัฐฯ โดยเฉพาะกลุ่มรัฐอิสลาม หรือไอเอส (Islamic State) จะกลับมาเคลื่อนไหวมากขึ้น
Jasim al-Bahadli นักวิเคราะห์ความมั่นคงของอิรัก ระบุว่า การถอนกำลังของกองกำลังพันธมิตรจะลดบทบาททางทหารที่เคยเป็นแรงถ่วงดุลอิทธิพลของอิหร่านในอิรัก และอาจทำให้กลุ่มติดอาวุธที่สนับสนุนอิหร่านพยายามขยายอิทธิพลต่อการตัดสินใจด้านความมั่นคงและการเมือง
ขณะที่ผู้นำชนเผ่าสุหนี่ในเมืองฟัลลูจาห์เตือนว่า แม้ชาวอิรักส่วนใหญ่ต้องการอธิปไตยอย่างเต็มรูปแบบ แต่การถอนกำลังในช่วงที่กองกำลังความมั่นคงของประเทศยังไม่พร้อม อาจสร้างสุญญากาศด้านความมั่นคง
สหรัฐฯ บุกอิรักในปี 2546 เพื่อโค่นอำนาจซัดดัม ฮุสเซน ก่อนถอนกำลังในปี 2554 แต่กลับเข้ามาอีกครั้งในปี 2557 เพื่อสนับสนุนกองทัพอิรักต่อสู้กับไอเอส ซึ่งยึดครองพื้นที่ขนาดใหญ่ของประเทศ ก่อนพ่ายแพ้ในสงครามระหว่างปี 2557-2560
ตลอดช่วงหลายปีที่ผ่านมา อิรักเป็นหนึ่งในประเทศที่รักษาความสัมพันธ์ทั้งกับสหรัฐฯ และอิหร่าน ขณะที่ดินแดนอิรักเคยถูกใช้เป็นพื้นที่ปะทะระหว่างมหาอำนาจทั้งสอง โดยในปี 2563 สหรัฐฯ สังหารนายพลกาเซม โซไลมานี ผู้บัญชาการระดับสูงของอิหร่าน ด้วยการโจมตีบริเวณสนามบินกรุงแบกแดด
อิหร่านมองเป็นชัยชนะ
อิหร่านระบุว่า การถอนกำลังสหรัฐฯ เป็นชัยชนะของเครือข่ายพันธมิตรติดอาวุธ หรือ “แกนแห่งการต่อต้าน” ในภูมิภาค และจะช่วยให้เกิดความมั่นคงที่ยั่งยืนในอิรักหลังสหรัฐฯ ถอนกำลังออกจากประเทศและภูมิภาค
อย่างไรก็ตาม สหรัฐฯ กล่าวหากลุ่มติดอาวุธที่ได้รับการสนับสนุนจากอิหร่านในอิรักว่า มีส่วนเกี่ยวข้องกับความขัดแย้งในตะวันออกกลาง และโจมตีเป้าหมายในประเทศเพื่อนบ้านตามแนวทางของเตหะราน ขณะที่รัฐบาลอิรักระบุว่ากำลังพยายามควบคุมอิทธิพลของกลุ่มเหล่านี้
หวั่นไอเอสใช้ช่องว่างความมั่นคง
เจ้าหน้าที่ความมั่นคงอิรักและกองกำลังเคิร์ดเตือนอีกด้านว่า การถอนกำลังสหรัฐฯ อาจกระทบการข่าว การสนับสนุนด้านโลจิสติกส์ และการใช้โดรน ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญในการติดตามกลุ่มไอเอส
แม้ไอเอสสูญเสียพื้นที่และ “รัฐคอลิฟะห์” ที่เคยประกาศไว้เมื่อเกือบ 10 ปีก่อน แต่ยังมีเครือข่ายนักรบแบบหลับรอ หรือ sleeper cells อยู่ในอิรัก
เจ้าหน้าที่ความมั่นคงอิรักระบุด้วยว่า พบความเคลื่อนไหวของเครือข่ายไอเอสเพิ่มขึ้นในช่วงหลายสัปดาห์ที่ผ่านมา และมีการตรวจพบแผนก่อเหตุโจมตีด้วยระเบิดฆ่าตัวตายที่อาจเชื่อมโยงกับช่วงเวลาที่กองกำลังสหรัฐฯ ถอนตัว สะท้อนความกังวลว่าไอเอสอาจใช้ช่องว่างด้านความมั่นคงกลับมาก่อเหตุอีกครั้ง
