สัมพัรธ์จีน-ญี่ปุ่นยังระส่ำ นายกฯ จีนกร้าวญี่ปุ่นเร่งปล่อยตัวไต้ก๋ง

การขยายเวลาการควบคุมตัวจานชี่เซียง ไต้ก๋งเรือชาวจีน ผู้ซึ่งถูกกล่าวหาว่าพยายามขับเรือประมงเข้าชนเรือลาดตระเวนของญี่ปุ่นเมื่อช่วงต้นเดือนที่ผ่านมา ออกไปอีกเป็นเวลา 10 วัน จนถึงวันที่ 29 ก.ย. ได้กลายเป็นระเบิดลูกใหม่ที่ฉุดให้ความสัมพันธ์ระหว่าง 2 มหาอำนาจของเอเชียทวีความตึงเครียดขึ้นอีกครั้ง

 

ล่าสุด นายกรัฐมนตรี เวินเจียเป่า ของจีน ได้ออกโรงข่มขู่จะใช้มาตรการตอบโต้ครั้งรุนแรงต่อญี่ปุ่น ถ้าหากญี่ปุ่นยังไม่ปล่อยไต้ก๋งเรือประมงชาวจีนในทันที

ท่าทีของเวินในครั้งนี้ถือเป็นครั้งแรก ที่ผู้นำระดับสูงของจีนออกมาแสดงท่าทีอย่างแข็งกร้าว พร้อมประกาศว่า โตเกียวต้องรับผิดชอบต่อเรื่องที่เกิดขึ้นทั้งหมดและจะต้องรับผลจากการกระทำทุกอย่างด้วย

อย่างไรก็ตาม ท่ามกลางความสัมพันธ์ที่ส่อแววย่ำแย่ลงเรื่อยๆ นี้ เจียงหยู โฆษกกระทรวงการต่างประเทศของจีน กล่าวว่า นายกฯ เวิน จะไม่พบกับนายกรัฐมนตรี นาโอโตะ คัง ในระหว่างการเดินทางเยือนนิวยอร์ก เนื่องจากเห็นว่าบรรยากาศความสัมพันธ์ของ 2 ประเทศในเวลานี้ไม่เหมาะสมที่จะพบปะกัน

ก่อนหน้านี้ กระทรวงการต่างประเทศของจีนได้ออกแถลงการณ์ กล่าวว่า จีนได้ระงับการติดต่อแลกเปลี่ยนในระดับจังหวัด และระดับรัฐมนตรีของทั้งสองประเทศเรียบร้อยแล้ว

ขณะที่สำนักข่าวซินหัว รายงานว่า การประกาศระงับความสัมพันธ์ของจีนในครั้งนี้ ส่งผลให้แผนการเพิ่มจำนวนเที่ยวบินพาณิชย์ระหว่างสองประเทศต้องถูกระงับ ขณะเดียวกันการประชุมว่าด้วยความร่วมมือด้านถ่านหินก็ต้องถูกเลื่อนออกไป

กระนั้นก็ตาม หม่าเจ้าซู่ โฆษกกระทรวงการต่างประเทศของจีน ยังคงย้ำจุดยืนเดิมต่อกรณีพิพาทที่เกิดขึ้นว่า พฤติกรรมการควบคุมตัวไต้ก๋งเรือชาวจีนของญี่ปุ่นเป็นสิ่งที่ผิดกฎหมาย และเรียกร้องให้ญี่ปุ่นปล่อยตัวไต้ก๋งเรือชาวจีนโดยทันทีอย่างไม่มีเงื่อนไข พร้อมกันนี้ยังขู่ด้วยว่าจีนจะใช้มาตรการตอบโต้อย่างแข็งกร้าว หากไต้ก๋งเรือชาวจีนยังไม่ถูกปล่อยตัว

เช่นเดียวกับหวังก้วงหยา ผู้ช่วยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ กล่าวว่า เหตุการณ์ซึ่งฝ่ายญี่ปุ่นสร้างขึ้นนี้ได้ทำลายความสัมพันธ์ระหว่างทั้งสองประเทศให้เลวร้ายลง ซึ่งญี่ปุ่นสมควรเป็นผู้แบกรับผลกระทบที่อาจจะเกิดขึ้น

ทว่า แม้ฝ่ายจีนจะมีท่าทีแข็งกร้าวและพยายามกดดันญี่ปุ่นอย่างหนัก เพื่อให้ทำตามข้อเรียกร้อง

แต่ญี่ปุ่นกลับเริ่มส่งสัญญาณประนีประนอมมากขึ้น โดย โยชิโตะ เซ็งโกกุ หัวหน้าเลขาธิการคณะรัฐมนตรี กล่าวต่อผู้สื่อข่าวที่กรุงโตเกียวว่า หากเป็นไปได้น่าจะเป็นเรื่องดีที่จะเปิดการเจรจาระดับสูงระหว่างจีนและญี่ปุ่น

ประกอบกับท่าทีของโนริยูกิ ชิกาตะ โฆษกของนายกรัฐมนตรีญี่ปุ่น ที่ให้ความเห็นว่าสิ่งที่ญี่ปุ่นสามารถทำได้ขณะนี้ คือการจัดการกับปัญหาอย่างใจเย็นและเป็นไปตามกระบวนการยุติธรรมของญี่ปุ่น ขณะเดียวกันก็เรียกร้องให้รัฐบาลจีนตัดสินใจและดำเนินการกรณีดังกล่าวอย่างสุขุมรอบคอบและระมัดระวัง เพื่อที่จะได้ไม่ส่งผลกระทบต่อความสัมพันธ์ในภาพรวมของทั้งสองประเทศ

 

หยวนแข็งติดต่อ 9 วันกระแสกดดันจากสหรัฐ

ขณะที่จีนกำลังเปิดศึกด้านหนึ่งกับญี่ปุ่นเกี่ยวกับสิทธิในการถือครองพื้นที่พิพาท จีนก็ต้องรับศึกหนักอีกด้านหนึ่งจากมหาอำนาจยักษ์ใหญ่เบอร์หนึ่งของโลก ที่พยายามกดดันให้รัฐบาลปักกิ่งปล่อยให้ค่าเงินหยวนลอยตัว

ทั้งนี้ ในช่วงกลางสัปดาห์ที่ผ่านมา ปรากฏว่าธนาคารกลางของจีนได้ปรับค่าเงินหยวนให้แข็งค่าขึ้นติดต่อกันเป็นวันที่ 9 แตะระดับแข็งค่าสูงสุดเทียบเท่าราคาเมื่อเดือน ม.ค. 2551 อยู่ที่ 6.6997 หยวนต่อเหรียญสหรัฐ ซึ่งค่าเงินหยวนจะสามารถแข็งค่า หรืออ่อนค่าลงได้ที่ 0.5% จากอัตราอ้างอิงดังกล่าว หลังจากที่มีแรงกดดันมาจากประธานาธิบดี บารัก โอบามา ที่ออกโรงวิพากษ์วิจารณ์ว่าค่าเงินหยวนอ่อนค่าเกินไป

ทว่าดีลเลอร์ธนาคารจีนผู้หนึ่งในตลาดเซี่ยงไฮ้ให้ความเห็นว่า ขณะนี้จีนกำลังทำให้ตลาดเชื่อว่าธนาคารกลางจีนกำลังเริ่มใช้มาตรการปรับค่าเงินหยวนใหม่ และนักลงทุนต่างเชื่อว่าค่าเงินหยวนจะแข็งค่าขึ้นต่อไปในอีกหลายสัปดาห์ต่อไปนี้ ซึ่งอาจจะแตะที่ 6.6 หยวนต่อเหรียญหรืออาจจะแข็งมากกว่านั้นอีก

สำหรับปัจจัยสำคัญที่ทำให้จีนกำหนดอัตราอ้างอิงค่าเงินหยวนให้แข็งค่าขึ้นตลอดที่ผ่านมานั้น เป็นผลมาจากท่าทีแข็งกร้าวจากสหรัฐ โดยเฉพาะประธานาธิบดี บารัก โอบามา ที่ออกโรงวิพากษ์วิจารณ์ว่า จีนยังไม่กระทำอย่างเต็มที่นักเพื่อให้เงินหยวนแข็งค่าขึ้นตามความเป็นจริง

เฟดรอดูท่าทีก่อนอัดยากระตุ้นศก.

ข้ามมาที่ความเคลื่อนไหวทางฝั่งสหรัฐ เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา ธนาคารกลางสหรัฐ (เฟด) เปิดเผยผลการประชุมเชิงนโยบายว่า เตรียมพร้อมที่จะใช้มาตรการเข้าช่วยเหลือเศรษฐกิจ แต่ยังไม่มีการออกมาตรการใดๆ ในขณะนี้ โดยที่เฟดขอดูสถานการณ์ต่อไปก่อน เพราะต้องการให้เศรษฐกิจเยียวยาตัวเอง

อย่างไรก็ตาม เฟดได้แสดงความวิตกต่อภาวะเงินเฟ้อของสหรัฐที่อยู่ในระดับที่ต่ำเกินไป พร้อมกันนี้ยังคงยืนดอกเบี้ยธนาคารไว้ที่ระดับ 00.25% ต่อไปอีกด้วย