กลับบ้านซะทีนะ ฮัทจิ

โดย...ดร. เพียงออ เลาหะวิไลย [email protected]

ในขณะที่การทำสวนผักบนหลังคาตึกระฟ้ากลางกรุงโซลกลายเป็นเทรนด์ยอดนิยม ที่นับวันจะเพิ่มมากขึ้นจนปัจจุบันมียอดตึกราว 680 ตึก ที่กลายเป็นสวนดอกไม้และสวนผักกินได้จริง และมี
ผู้ลงทะเบียนคนปลูกผักบนดาดฟ้ากับกระทรวงเกษตรฯ เกาหลีแล้ว ถึง 1.3 ล้านคน...ในอีกมุมหนึ่ง สวนผักและแปลงดอกไม้บนหลังคาตึก ได้เอื้อให้เกิดกิจกรรมเล็กๆ อย่างหนึ่งที่ต่อมากลายเป็นธุรกิจที่น่าทึ่งทีเดียว...

ที่ใช้คำว่า “น่าทึ่ง” ตรงนี้ เพราะว่า มนุษย์กับแมลงตัวกระจ้อยร่อยได้มารวมกันสร้างระบบนิเวศเล็กๆ ให้เกิดขึ้นบนตึกระฟ้าในใจกลางกรุง ดูๆ ไปแล้ว เจ้าแมลงออกจะมีบุญคุณต่อมนุษย์มากกว่าด้วยซ้ำ เพราะนอกจากทำธุรกิจให้มนุษย์แล้ว ยังทำให้มนุษย์มีสุขภาพดี...เจ้าแมลงผู้มีบุญคุณไพศาลที่ว่านี้ คือ “ผึ้ง”

ในวัยเยาว์ หลายท่านคงเคยได้ดูหนังการ์ตูนญี่ปุ่นเรื่อง “ฮัทจิ ผึ้งน้อยพเนจร” (เกิดทันกันหรือเปล่าคะ) “ฮัทจิ” เป็นลูกของราชินีผึ้งที่โดนกองทัพผึ้งป่าจอมโหดบุกทำลาย แม่ราชินีผึ้งหนีไปได้ ส่วนฮัทจิที่ยังเป็นไข่ก็รอดตายเพราะผึ้งชิมาโกะเก็บไปเลี้ยง เมื่อฮัทจิโตพอรู้ความจึงได้ออกผจญภัยตามหาแม่ ระหว่างที่ ฮัทจิ พเนจรไปทั่วก็ได้พบกับศัตรูและเพื่อนใหม่หลายชนิด ได้เรียนรู้คุณธรรม ความอดทน และการเสียสละ ในที่สุดก็ได้พบแม่บังเกิดเกล้า

แม้เป็นเรื่องในจินตนาการที่เราอาจเคยสงสัยว่า “ทำไมเจ้าฮัทจิมันเก่งจัง” ที่จริงแล้ว “ผึ้ง” มีความแข็งแกร่งมากค่ะ มันสามารถปรับปีกให้บินได้ในสภาวะที่มีอากาศเบาบางในความสูงระดับ 9,000 เมตร จากน้ำทะเล ซึ่งสูงกว่ายอดเขาเอเวอเรสต์เสียอีก ทั้งยังขยันขันแข็งไม่ต้องให้โบนัสหรือ Incentive ใดๆ ก็ทำงานให้มนุษย์ที่รู้จักวิธีเลี้ยงมัน นอกจากนี้ ปริมาณของผึ้งยังเป็นตัวชี้วัดคุณภาพอากาศชั้นเยี่ยมที่รับรู้ได้ฉับไวมาก ถ้าอัตราการตายของผึ้งมีมากกว่าปกติ อาจหมายถึงระบบนิเวศได้สูญเสียความสมดุลไป ด้วยเหตุผลแหล่านี้จึงทำให้การเลี้ยงผึ้งบนหลังคาตึกในเมืองใหญ่สร้างประโยชน์ให้แก่มนุษย์ได้อย่างน่าทึ่ง...

Urban Bees Seoul เป็นตัวอย่างหนึ่งของ “วิสาหกิจเพื่อสังคม” (Social Enterprise) ที่เปิดให้คนที่สนใจมาร่วมทุนในโครงการ “ธนาคารน้ำผึ้ง” ผ่านระบบออนไลน์ค่ะ โดยที่ผู้ลงทุนจะได้ส่วนแบ่งน้ำผึ้งจากฟาร์มเมืองของสมาชิกไปบริโภค ปัจจุบันนี้ ฟาร์มผึ้งเมือง (บนหลังคาตึก) สามารถผลิตน้ำผึ้งได้เฉลี่ยประมาณ 5-10 กิโลกรัม/รัง และมีการทำตลาดน้ำผึ้งแท้ออกขายได้จริง สมาชิกกลุ่มผู้เลี้ยงผึ้งเมืองของ Urban Bees Seoul จะได้รับการอบรมเรื่องระบบนิเวศและการเลี้ยงผึ้งไปจนถึงการทำตลาดออนไลน์ด้วย

ความดีงามของกิจกรรมนี้ คือ การทำให้ผู้คนตระหนักในการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม ต้นไม้ ดอกไม้ที่อยู่ในรัศมีการบินของผึ้ง ส่งผลให้ ขณะนี้โรงเรียนหลายโรงในกรุงโซลถึงกับสอนวิชาเลี้ยงผึ้งให้แก่เด็กๆ เพื่อสร้างจิตใจนักอนุรักษ์ให้แก่เยาวชนของชาติกันเลยค่ะ...

ในที่สุด ลูกหลานของเจ้าฮัทจิที่ไม่ต้องตามหาแม่กันแล้ว ก็ได้ข้ามทะเลญี่ปุ่นมาทำหน้าที่ผลิตน้ำผึ้งและช่วยผสมเกสรขยายพืชพันธุ์ สร้างความสุขให้แก่มนุษย์ในกรุงโซล ต่อไป ...