จับตาปชต.โลกปีนี้เลือกตั้งชี้ชะตา 40 ชาติ

ทีมข่าวต่างประเทศ

นิโคลัส รีส จากหนังสือพิมพ์ แคนเบอร์รา ไทมส์ ในออสเตรเลีย วิเคราะห์ว่า ปี 2014 นี้ จะเป็นปีที่เปลี่ยนโฉมหน้าประชาธิปไตยโลกอย่างที่ไม่เคยเป็นมาก่อน โดยในปีนี้จะมีการเลือกตั้งในกว่า 40 ประเทศทั่วโลก ซึ่งจะมีคนกว่า 3,000 ล้านคน หรือราว 40% ประชากรโลกได้เลือกตั้ง

รีส วิเคราะห์ว่า การเลือกตั้งมีประสิทธิภาพที่จะเปลี่ยนดุลแห่งอำนาจในการเมืองโลก หรืออาจจุดประกายให้เกิดการนองเลือดในวงกว้าง รวมถึงอาจจะสร้างความคงทนของประชาธิปไตยสมัยใหม่ โดยคาดการณ์ว่า การผลัดเปลี่ยนรัฐบาลในอินเดียและอินโดนีเซีย อาจถึงขั้นมีการเปลี่ยนทิศทางประชาธิปไตยของประเทศ จากประชาธิปไตยแบบนิยมตะวันตก เป็นประชาธิปไตยแบบชาตินิยม

อย่างไรก็ตาม ปี 2014 นี้นับว่าประชาธิปไตยเริ่มต้นไม่ดีนัก หลังจากที่ทั้งไทยและบังกลาเทศไม่ได้บทสรุปจากการเลือกตั้งและยังเสี่ยงต่อจากภาวะสุญญากาศทางการเมือง นอกจากนี้ปี 2014 ยังนับเป็นปีแรกที่จะมีการจัดการเลือกตั้งในอิรักและอัฟกานิสถาน ทว่าการเลือกตั้งในอัฟกานิสถานมีแนวโน้มความรุนแรงและการซื้อเสียง ขณะเดียวกันการแบ่งฝักแบ่งฝ่ายในอิรักทำให้เกรงกันว่าการเลือกตั้งอาจนำไปสู่สงครามกลางเมือง

ในรายงานได้อ้างความคิดเห็นของ ฟราสซิส ฟุกุยามา นักวิชาการเลื่องชื่อชาวสหรัฐผู้สร้างทฤษฎีในหนังสือ “ดิ เอ็นด์ ออฟ ฮิสตอรี่” ว่าหลังสงครามเย็นสิ้นสุดลง ทุกประเทศบนโลกจะเป็นประเทศประชาธิปไตยที่นิยมตะวันตก ใช้เศรษฐกิจแบบทุนนิยมและมีรัฐบาลเสรีนิยม

อย่างไรก็ตาม ทฤษฎีดังกล่าวมีทั้งส่วนถูกและส่วนผิด โดยในปัจจุบันมีทั้งประเทศที่ระบอบเผด็จการยังคงแข็งแกร่งในประเทศอย่างตุรกีและรัสเซีย ขณะที่ชนชั้นกลางในประเทศจีนและอียิปต์สนับสนุนความมีเสถียรภาพมากกว่าประชาธิปไตยเสียอีก

ขณะเดียวกัน ผู้เขียนระบุว่าทฤษฎีดังกล่าวยังมีส่วนถูก โดยอ้างผลสำรวจจาก ฟรีดอม เฮาส์ ที่ว่า ประชาชนในประเทศที่มีความก้าวหน้าในแนวทางประชาธิปไตยยังคงสนับสนุนรัฐบาลที่เป็นประชาธิปไตยอยู่ โดยที่ในปี 1990 มีประเทศประชาธิปไตยเพียง 69 ประเทศ แต่ในปัจจุบันประเทศที่ปกครองด้วยระบอบประชาธิปไตยมีอยู่ถึง 117 ประเทศ

นอกจากนี้ ระบอบประชาธิปไตยยังคงเป็นสิ่งที่บรรดาประเทศกำลังพัฒนาต่างไขว่คว้า โดยได้อ้างถึงปรากฏการณ์ อาหรับสปริง ที่แสดงว่าประชาธิปไตยได้รับการขับเคลื่อนโดยประชาชน แม้แต่ในประเทศ ที่ปกครองตามหลักศาสนา

ขณะที่สำหรับกระบวนการเลือกตั้งนั้น ผู้เขียนเห็นว่ากระบวนการนี้เป็นตัวแทนเสียงของประชาชน ทว่าในบางประเทศ เช่น อียิปต์ และอีกหลายประเทศในโลก การเลือกตั้งกลับไม่ได้นำมาซึ่งรัฐบาลทุนนิยมเสรีอย่างที่มหาอำนาจตะวันตกคาดหวัง ซึ่งจำเป็นที่จะ ต้องการดูแลให้การเลือกตั้งเป็นไปอย่างบริสุทธิ์ยุติธรรมเท่านั้น แต่จะต้องให้การสนับสนุนสถาบันต่างๆ อย่างเป็นรูปธรรม เช่น อิสรภาพของกระบวนการยุติธรรม ไม่ครอบงำสื่อ รวมถึงการตั้งกลุ่มเพื่อเป็นกระบอกเสียงสะท้อนผลประโยชน์ของสังคมที่มีความหลากหลาย

บทความได้สรุปในตอนท้ายว่า ปี 2014 นี้จะเป็นปีที่ระบอบประชาธิปไตยถูกท้าทายอย่างที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน ในหลายกรณีอาจมีความผิดพลาด แต่อีกหลายกรณีจะควรค่าแก่คำกล่าวของ วินส์ตัน เชอร์ชิล อดีตนายกรัฐมนตรีอังกฤษ ที่ระบุว่า ไม่มีใครเสแสร้งว่าประชาธิปไตยสมบูรณ์แบบ ในทางตรงกันข้ามประชาธิปไตยกลับเป็นรูปแบบการปกครองที่แย่ที่สุด นอกเสียจากระบอบอื่นจะพิสูจน์ว่าแย่กว่า