ระเบิดลง

โดย...ณ กาฬ เลาหะวิไลย

กรณีที่สร้างแรงสั่นสะเทือนและความเชื่อมั่นต่อวงการสื่อมวลชนของประเทศในปัจจุบัน ก็คือข้อกล่าวหาการซื้อสื่อของบริษัท เจริญโภคภัณฑ์อาหาร หรือ ซีพีเอฟ โดยมีชื่อสื่อหลายสำนัก ชื่อสื่อหลายคนปรากฏอยู่ในเอกสารที่หลุดออกมา และระบุว่าเป็นเอกสารภายในของซีพีเอฟ

จากข้อมูลอย่างไม่เป็นทางการที่ตรวจสอบได้ ผมเองก็มีชื่ออยู่ในเอกสารของซีพีเอฟด้วย ซึ่งเป็นเรื่องที่พร้อมจะเข้าไปชี้แจงกับคณะกรรมการอิสระของสภาการหนังสือพิมพ์แห่งชาติ

และเป็นเรื่องดีอย่างยิ่งกับทุกฝ่ายที่จะมีการตรวจสอบทุกอย่างให้โปร่งใส ปฏิรูปกันทุกด้าน

แต่สิ่งที่อยากจะพูดถึงก็คือความสัมพันธ์ระหว่างสื่อ บริษัทธุรกิจ และการประชาสัมพันธ์

ปกติแล้ว สื่อ กับการโฆษณาและประชาสัมพันธ์ เหมือนกับน้ำพึ่งเรือ เสือพึ่งป่า ในแง่ธุรกิจ สื่อต้องการโฆษณา ขณะที่บริษัทต่างๆ ก็ต้องการลงโฆษณาสินค้า ผลิตภัณฑ์ รวมถึงต้องการประชาสัมพันธ์ภาพพจน์

ความสัมพันธ์ในสภาพปกติจึงเกิดขึ้นแบบเกื้อกูล แต่ต้องอยู่ภายใต้เงื่อนไขการเคารพในวิชาชีพ จริยธรรม จรรยาบรรณของทุกฝ่าย ไม่ว่าจะเป็นสื่อ บริษัทธุรกิจ หรือการทำประชาสัมพันธ์

และที่เป็นประเด็นก็คือถ้าทุกอย่างเป็นจริงอย่างที่ปรากฏในเอกสาร งานด้านสื่อมวลชนสัมพันธ์ของซีพีเอฟจะแบ่งสื่อเป็น 3 กลุ่ม คือ กลุ่มเห็นหน้ารู้จักกัน (ฝากข่าวไม่ได้) กลุ่มคุ้นเคย (ฝากข่าวได้) และ กลุ่มสนิทสนม (คุมได้)

นี่แหละเรื่องใหญ่

เพราะถ้าใช้คำถึงขั้นว่า สนิทสนม (คุมได้) ก็ย่อมข้ามเส้นแห่งจรรยาบรรณเป็นที่เรียบร้อย ไม่ว่าจะเป็นของบริษัทธุรกิจหรือสื่อเอง

มันแปลความเป็นอย่างอื่นไม่ได้ นอกเสียจากบริษัทธุรกิจใช้กระบวนการประชาสัมพันธ์คุมสื่อ

ส่วนถ้าจะอธิบายอีกแง่ว่าเป็นเอกสารภายในไม่ได้มีเจตนา มันก็ยิ่งสะท้อนให้เห็นการปฏิบัติที่แตกต่างระหว่างต่อหน้ากับลับหลัง

เพราะเมื่ออยู่ในห้องประชุม ก็ใช้คำที่บอกตรงๆ ถึงการคุมได้ เป็นการละเมิด ไม่เคารพในวิชาชีพ ทำลายจรรยาบรรณของแต่ละฝ่ายอย่างสิ้นเชิง

ปัญหาทั้งมวลยังจะส่งผลถึงบริษัท ซีพีเอฟ และกลุ่มซีพีด้วย

อย่าลืม กลุ่มซีพีถูกโจมตีมาตลอดว่าเป็นธุรกิจผูกขาด เมื่อมีเอกสารประชาสัมพันธ์พูดถึงการคุมสื่อ ก็ยิ่งสะท้อนข้อกล่าวหาที่มีอยู่ให้เห็นอย่างชัดเจนยิ่งขึ้นมิใช่หรือ

แนวคิด รูปแบบเช่นนี้จึงอันตรายอย่างยิ่ง

และผลที่ตามมาจะรุนแรงยิ่งกว่าโดนระเบิดนาปาล์ม