ปตท.กับสัมปทานพม่า

โดย...ณ กาฬ เลาหะวิไลย

ปีนี้อาจจะเป็นปีที่กลุ่ม ปตท. มีข่าวใหญ่ไม่ขาดสาย นับตั้งแต่เหตุการณ์น้ำมันรั่ว จนถึงล่าสุดเป็นรายงานข่าวสัมปทานก๊าซที่พม่าของ บริษัท ปตท.สำรวจและผลิตปิโตรเลียม หรือ ปตท.สผ.

เว็บไซต์เมียนมาร์ไทมส์ โยงเอาการให้สัมปทานก๊าซและน้ำมัน 2 แปลง คือ เอ็มดี-7 และ เอ็มดี-8 แก่ ปตท.สผ. คือต้นเหตุทำให้ อูถั่นเต และ อูตินอ่อง รัฐมนตรีว่าการและรัฐมนตรีช่วยกระทรวงพลังงานของพม่า ถูกย้ายจากตำแหน่ง

นี่แหละ คือข่าวที่ออกมา

แต่ถ้าอ่านข่าวให้ดี จะพบสิ่งต่างๆ ที่น่าสังเกตมากมาย

ประการแรก แปลงสัญญาสัมปทานทั้งสองแห่ง เจรจากันอย่างยาวนานตั้งแต่ปี 2553 หรือ 3 ปีที่ผ่านมา ตั้งแต่พม่ายังไม่เปิดประมูลพื้นที่อื่น

แปลงสัมปทานที่ว่าถูกนำไปหารือระดับรัฐมนตรีสองประเทศ หลายครั้ง ถือเป็นเรื่องระดับประเทศ ไม่ใช่หยุดแค่กระทรวงพลังงานพม่า

ที่สำคัญการรับสัมปทาน ต้องเสนอเรื่องเข้าที่ประชุม ครม.ของพม่า ถ้าจะมีการไฟเขียวก็ต้องเปิดให้ตลอดเส้นทาง ไม่ใช่แค่จุดใดจุดหนึ่ง

ประการถัดมา ปตท.สผ. ได้รับสัมปทานตั้งแต่เดือน ม.ค. 2556 แต่ทว่าการปลดรัฐมนตรีทั้งสองคน เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 25 ก.ค.ที่ผ่านมา ห่างจากการได้รับสัมปทานราวครึ่งปี การเปลี่ยนแปลงทางการเมืองที่เกิดขึ้นหากเกิดจากการให้สัมปทานจริง ก็น่าสงสัยอย่างยิ่งทำไมถึงรอมานานเช่นนี้

ในข่าวที่ออกมา ยังอ้างถึงแหล่งข่าวที่ทำธุรกิจพลังงานในพม่ามากว่า 30 ปี ว่า บริษัทพลังงานต่างชาติและท้องถิ่น ผิดหวังเกี่ยวกับการให้สัมปทานสองแปลง แก่ ปตท.สผ. เพราะเป็นแปลงที่ดีที่สุดในอ่าวเมาะตะมะ โดยไม่ได้รวมอยู่ในพื้นที่ 30 แปลงนอกชายฝั่งที่เปิดประมูลไปเมื่อวันที่ 30 เม.ย.

นั่นหมายความว่า แปลงสัมปทานของ ปตท.สผ. ไปเหยียบตาปลา บรรดาบริษัทน้ำมันขนาดยักษ์ที่หมายมั่นปั้นมืออยากได้เช่นกัน

ในข่าวเดียวกันก็อ้างถึงความขัดแย้งในการให้สัมปทานหลายๆ แห่ง เท่ากับว่าหากมีปัญหาในการให้สัมปทานจริงก็คงไม่ใช่จำเพาะเจาะจงมาที่แปลงสองแปลงนี้เท่านั้น แต่เป็นสารพันเรื่องราวในพม่าที่คงนัวเนียไปหมด

และอย่าลืม ปตท.สผ. ไม่มีใครเป็นเจ้าของ เป็นรัฐวิสาหกิจ เป็นกิจการในตลาดหลักทรัพย์ การจ่ายเงินใต้โต๊ะจะทำอย่างไร จะลงค่าใช้จ่ายอย่างไร ใครจะกล้าสั่งให้จ่ายเงินให้กับนักการเมืองพม่า

สัมปทานในพม่ายังถือเป็นยุทธศาสตร์และความมั่นคงทางพลังงานที่สำคัญของไทย ไม่ใช่ของ ปตท.สผ. แต่เพียงบริษัทเดียว

ข่าวจากพม่างวดนี้ที่ออกมาจึงแปลกประหลาดมาก

ตริตรองให้ดี แล้วจะรู้ว่าตั้งหลักกันอย่างไร