ที่มาจำนำข้าว

โดย...ณ กาฬ เลาหะวิไลย

ดูเหมือนว่า แม้จะเกิดเสียงค้าน ถึงขั้นฟ้องศาลรัฐธรรมนูญ รัฐบาลก็ยังเดินหน้ารับจำนำข้าวฤดูการผลิตใหม่ต่อไปอีก

เหตุผลที่ยกขึ้นมาเดินหน้าโครงการรับจำนำข้าว ฟังไม่ขึ้น ไปแบบข้างๆ คูๆ จะเจ๊งฉิบหาย โกงสารพัดก็ยังไม่รามือ

ความจริงการจำนำข้าวมีที่มาที่ไป ไม่ใช่สิ่งที่เลวร้าย เพียงแต่หลังๆ มาทำกันแบบผิดๆ

ปกติแล้วผลผลิตข้าวในช่วงต้นฤดูการผลิต จะมีปริมาณมาก เนื่องจากชาวนาต้องเร่งเก็บเกี่ยว ขายข้าวเอาเงินไปใช้จ่ายทั้งเงินกู้ ดอกเบี้ย งานบุญ งานกุศล ฯลฯ

เมื่อข้าวมีปริมาณมาก ราคาในช่วงต้นฤดูการผลิตจะถูกกดราคาและตกต่ำ ต่อเมื่อชาวนาขายข้าวออกมาหมดแล้ว ข้าวอยู่ในมือโรงสี ผู้ส่งออก ราคาถึงค่อยขยับ กลายเป็นผู้ที่ได้รับผลประโยชน์

นโยบายรับจำนำข้าวจึงออกมาเพื่อแก้ปัญหาดังกล่าว โดยจะเปิดรับจำนำในช่วงต้นฤดูการผลิตในราคาสูงกว่าตลาด หรือราคาชี้นำ เพื่อให้ชาวนามีเงินไปหมุนเวียนใช้จ่ายก่อน

จากนั้นเมื่อช่วงกลางหรือปลายฤดูการผลิตข้าวราคาขยับขึ้นมา ชาวนาก็สามารถมาไถ่ถอนข้าวที่จำนำออกไป เพื่อไปขายเอากำไรได้

นี่แหละ คือที่มาการจำนำข้าว โดยเป็นการจำนำสูงกว่าราคาตลาดไม่มากนัก

แต่ปัจจุบันไม่ใช่การจำนำเสียแล้ว ทว่าเป็นการซื้อขาดในราคาที่สูงกว่าท้องตลาด 40-50%

ในซีกการเมืองคงไม่น่าแปลกใจที่ไม่รู้ที่มาที่ไปโครงการรับจำนำข้าว ก็คนหน้ามืดตามัว จะไปเรียก จะไปบอกอย่างไรก็ไม่ฟัง

ทว่า บรรดาข้าราชการกระทรวงพาณิชย์ที่มีสติปัญญา หรือไม่ใช่พวกความจำสั้น จะต้องรู้ที่มาของโครงการรับจำนำข้าว

สิ่งที่น่าสะท้อนใจก็คือ ในซีกข้าราชการประจำ โดยเฉพาะผู้ที่ได้รับตำแหน่งใหม่อย่าง วัชรี วิมุกตายน ปลัดกระทรวงพาณิชย์ กลับพูดสนับสนุนการจำนำข้าวที่บิดเบือนสภาพตลาดอย่างสิ้นเชิง ทำให้เกิดความสงสัยเป็นอันมากว่าไม่เข้าใจที่มาที่ไป รวมถึงวิธีการจำนำข้าวโดยแท้จริงนะหรือ

การสัมภาษณ์ลักษณะเช่นนี้ยิ่งทำให้กลไกบริหารราชการแผ่นดิน โดยเฉพาะกลไกข้าราชการหมดสภาพ บิดเบือน บูดเบี้ยวไปหมด

อยากให้บรรดาข้าราชการกระทรวงพาณิชย์ โดยเฉพาะที่เป็นใหญ่เป็นโต อยู่ในปัจจุบัน ลองหันมองจากห้องทำงานของตัว ไปยังรูปหล่อกรมพระจันทบุรีนฤนาถ เสนาบดีกระทรวงพาณิชย์พระองค์แรก ที่ตั้งตระหง่านอยู่

เห็นแล้ว สำนึกหรือคิดอะไรได้หรือไม่ โดยเฉพาะน่าจะตอบตัวเองให้ได้ว่า จะดำรงตนเป็นข้าในแผ่นดิน หรือขี้ข้าการเมือง

หรือป่านนี้ยังตอบไม่ได้ ยังไม่มั่นใจในตัวเองเอาเสียเลย...???