เหลวหรือดีอยู่ที่ CEO (ตอนที่ 2)

11 กุมภาพันธ์ 2553

...ยุทธ วรฉัตรธาร

CEO ถือว่าเป็นผู้นำขององค์กร มีนิยามต่างๆ มากมายเกี่ยวกับคำว่า “ผู้นำ” เช่น ผู้นำต้องมีวิสัยทัศน์ หมั่นเรียนรู้ ทำงานหนัก เป็นคนเปิดเผย หรือผู้นำต้องเป็นคนถ่อมตน สงบเสงี่ยมและมีความกล้าตัดสินใจ มีความสามารถในการสื่อสารและบริหารคน เป็นต้น ผู้นำที่ดีต้องมีจิตสำนึกที่ดีเพื่อประโยชน์ส่วนรวม ไม่ใช่เพื่อประโยชน์ส่วนตัว บางตำราบอกว่า นอกจากทำอะไรต้องคำนึงถึงองค์กรเป็นหลักแล้ว ผู้นำที่ดีต้องมีความโปร่งใสหรือเรียกว่า “ผู้นำโปร่งใส” (Transparent Leader) ผู้นำที่ประสบความสำเร็จที่แท้จริงจึงต้องมีความโปร่งใส ตำราดังกล่าวได้สร้างสมการของความโปร่งใสไว้อย่างน่าสนใจ ดังนี้

ความโปร่งใส = อุปนิสัยดี/ไม่ขี้โกง + ตัดสินใจบนพื้นฐานของการสร้าง

คุณค่าให้องค์กร + ให้บริการอย่างมีคุณภาพ (หรือเป็นคนของประชาชน)

ถ้าตีความให้ตรงๆ ผู้นำที่ดีหรือผู้นำที่แท้จริง คือ ผู้นำที่มีคุณธรรม โดยที่ความเป็นผู้นำของ CEO มีความสำคัญยิ่งต่อความสำเร็จหรือความล้มเหลวขององค์กร จึงมีตำราต่างๆ มากมายที่นิยามความเป็นผู้นำและเทคนิควิธีการต่างๆ ในการพัฒนาตนเองให้มีความเป็นผู้นำ ที่น่าสนใจมากคือ ตำราที่พูดถึง “สาเหตุที่ทำให้ผู้นำล้มเหลว”

สาเหตุที่ทำให้ CEO ล้มเหลว

ในหนังสือ Why Smart Executive Fail สรุปอุปนิสัย 7 ประการที่ทำให้ CEO ล้มเหลวไว้ ดังนี้

1.มองและอวดว่าตนเองและบริษัทสามารถครอบงำทุกอย่างรอบข้างได้

2.ไม่สนใจเรื่องความขัดแย้งทางผลประโยชน์ ไม่ยอมรับเส้นแบ่งระหว่างผลประโยชน์ส่วนตัวและผลประโยชน์ขององค์กรซึ่งแยกแยะไว้ชัดเจนแล้ว

3.คิดว่าทุกอย่างมีคำตอบอยู่แล้วเสมอ

4.กำจัดทุกคนที่ไม่เห็นด้วย 100% อย่างเหี้ยมโหด

5.ทำตัวแบบชอบบินสูง (High Profile) อยากเด่น อยากดัง

6.ประมาท ชอบประเมินอุปสรรคที่สำคัญต่ำเกินไป

7.ดันทุรัง ยึดติดแต่ความสำเร็จในอดีต

ในหนังสือ Why CEO’s Fail พูดถึงสาเหตุต่างๆ ที่ทำให้ CEO ต้องตกอับไว้ ดังนี้

1.พวกอวดดี หยิ่งยะโส คิดว่าตนเองถูกคนเดียว คนอื่นผิดหมด หรือตนเองดีคนเดียว

2.พวกอยากดัง ชอบอวดตัว ทำตัวเด่นคนเดียว ห้ามคนอื่นเด่นกว่า

3.พวกอารมณ์แปรปรวน ไม่อยู่กับร่องกับรอย เดี๋ยวดี เดี๋ยวร้าย

4.ระมัดระวังมากเกินไป ตัดสินใจช้า ไม่ทันกิน

5.ไม่ไว้ใจใครจนเป็นนิสัย มองอะไรในด้านลบ

6.พวกชอบลอยตัว หนีปัญหา มีดีชอบออกหน้า มีปัญหาชอบหลบ

7.โฉ่งฉ่าง ดันทุรัง มั่นใจตนเองมากเกินไป ไม่สนใจผลกระทบ

8.พวกจิตพิลึก ชอบคิดแปลกแตกต่าง ทำเอามันอย่างเดียว

9.พวกต้านเงียบ มีความเห็นแตกต่างที่อาจเป็นประโยชน์ แต่ไม่พูด

10.พวกจอมสมบูรณ์แบบ ทำเป็นแต่เรื่องเล็ก เรื่องใหญ่ทำไม่เป็น

11.พวกประชานิยม ชอบสร้างความนิยมให้คนนิยมชมชอบ ทำทุกอย่างให้ตัวเองเด่นดัง เป้าหมายขององค์กรกลับละเลย

ผมมั่นใจว่าท่านผู้อ่านคงคุ้นเคยกับสาเหตุต่างๆ เหล่านี้ เพียงแต่ไม่เคยคิดเป็นระบบหรือรวบรวมเป็นเรื่องเป็นราว สาเหตุต่างๆ ข้างต้น น่าจะสรุปจากการสำรวจและข้อสังเกตของบริษัทที่ปรึกษาทางธุรกิจ เราสามารถนำเอาสาเหตุหรืออุปนิสัยต่างๆ เหล่านี้ไปเทียบเคียงกับบรรดาผู้นำที่ล้มเหลวได้ไม่ยากทั้งในบ้านเราและต่างประเทศ โดยเฉพาะเรื่องอื้อฉาวของผู้บริหารระดับสูงขององค์กรธุรกิจในสหรัฐที่เพิ่งเกิดขึ้นเร็วๆ นี้ที่คิดเอาแต่ผลประโยชน์ทั้งๆ ที่กิจการที่ตนบริหารอาจถึงขั้นล้มละลาย ในเมืองไทยก็ไม่เคยว่างเว้น มีผู้บริหารที่มีพฤติกรรมและนิสัยทำบริษัทล้มเหลวมาแล้วนับสิบๆ รายและก็ยังเกิดขึ้นอยู่เนืองๆ

สรุป

ที่อยากยกเอาสาเหตุที่ทำให้ CEO ล้มเหลวมาให้เป็นตัวอย่างมากมาย เพราะคิดว่าน่าจะเป็นแนวทางในการสรรหา CEO ที่ดีของคณะกรรมการบริษัท มีประโยชน์สำหรับนักลงทุนใช้ประกอบการเลือกลงทุนในบริษัทต่างๆ หากเห็นชัดว่า CEO มีนิสัยหรือพฤติกรรมข้างต้น จะได้หลีกเลี่ยงไม่ลงทุน อยากเรียนย้ำว่า ในตำรายกย่องผู้นำโปร่งใสเป็นบุคคลที่มีคุณสมบัติพิเศษที่มีเพียงประมาณ 10% เท่านั้น นักลงทุนจึงต้องใช้ความระมัดระวัง รอบคอบ ผมเองได้ยินจากกรรมการบริษัทจดทะเบียนจำนวนมากให้ข้อสังเกตอยู่บ่อยๆ ว่า ปัญหาในการทำหน้าที่ให้ได้ดีของพวกเขาขึ้นอยู่กับ CEO จริงๆ ว่า CEO เอาไหนหรือไม่เอาไหน เห็นด้วยหรือยังครับว่า “เหลวหรือดีอยู่ที่ CEO”