ช่วยต้นน้ำการส่งออก

.....สุรชัย กำพลานนท์วัฒน์

ดีใจกับข่าว...จ่าเฉย...จะกลับมายืนให้บริการอีกครั้ง แม้จ่าจะไม่มีชีวิตจิตใจ แต่ก็ถือว่าช่วยงานราชการได้มากโขทีเดียว

ต่างกับบางหน่วยงานที่น่าจะช่วยเศรษฐกิจของชาติได้มากกว่านี้ ก็กลับทำเป็นเฉย ไม่รู้ร้อนรู้หนาวเหมือนจ่าของเรายังไงยังงั้น

เรื่องค่าเงินบาทที่แข็งปั๋งอยู่เวลานี้สิครับ หน่วยงานที่มีหน้าที่กำกับดูแลกลับทำตัวเป็นจ่าเฉย อะไรๆ ก็อ้างว่าเป็นไปตามกลไกตลาด อะไรๆ ก็อ้างเปรียบเทียบกับต่างประเทศไปเรื่อย ทำตัวเป็นเทพไม่ฟังเสียงของชาวบ้านเอาซะเลย

ค่าเงินบาทแข็งเป็นเรื่องที่ทุกคนเข้าใจดี เป็นสิ่งที่ยอมรับกันได้ แต่มันแข็งเร็วแข็งไวแข็งจนทำให้พ่อค้านักธุรกิจปรับตัวไม่ทัน การค้าการขายขาดทุนป่นปี้แบบนี้เขารับกันไม่ได้

จะทำอะไรก็รีบๆ ทำเถอะครับ อย่ามัวแต่อวดภูมิโชว์เพาเวอร์ให้สัมภาษณ์ผ่านสื่อเป็นนกแก้วนกขุนทองอยู่เลยครับ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องช่วยรีบทำให้ชัดเจนเอาสักอย่าง จะคงค่าเงิน จะตรึง จะผ่อน จะควบคุมอย่างไรก็รีบๆ ว่าเสียที เรื่องอัตราดอกเบี้ยก็เหมือนกัน จะลด จะคงเดิม หรือจะเพิ่มก็สรุปกันไวๆ ก่อนที่นักธุรกิจผู้ประกอบการมากมายจะล้มตายด้วยสงครามน้ำลายของท่านผู้รู้ทั้งหลายที่ถนัดโนแอ็กชันเอาแต่ทอล์กโอนลี

รัฐบาลก็เหมือนกัน อยากให้ตั้งหลักทำงานด้วยข้อมูล ไม่ควรมุ่งแต่สร้างภาพหาเสียงบนความทุกข์ของผู้ประกอบการ การทำงานเชิงรุกเป็นเรื่องดี เทกแอ็กชันออกมาตรการมาช่วยเหลือผู้ประกอบการได้ว่องไวเป็นเรื่องที่สมควรทำ แต่ไส้ในรายละเอียดของมาตรการต่างๆ ควรจะเน้นช่วยคนที่เดือดร้อนจริงๆ แก้ปัญหาให้ถูกจุด เกาให้ถูกที่คัน ใช้ข้อมูลที่ถูกต้องในการตัดสินใจ

ใครกันแน่ที่เดือดร้อนจริงๆ จากเหตุการณ์ครั้งนี้ ใครเดือดร้อนมาก ใครเดือดร้อนน้อย ใครดูเหมือนเดือดร้อน ตัวละครของเรื่องนี้มีหลายส่วน มีทั้งผู้ส่งออกรายใหญ่ ผู้ส่งออกรายกลาง ตัวกลางในการส่งออกที่เรียกว่าอินเตอร์เทรดเดอร์ และยังมีผู้ประกอบการที่ไม่ได้ส่งออกเองแต่มีส่วนเกี่ยวข้องในการผลิตสินค้าส่งออก อันได้แก่ ผู้ขายอะไหล่ ชิ้นส่วน วัตถุดิบ บรรจุภัณฑ์ และบริการอื่นๆ

กลุ่มหลังเป็นกลุ่มที่มีจำนวนค่อนข้างมาก เป็นต้นน้ำของการผลิตสินค้าเพื่อส่งออก เป็นผู้จัดหาหรือผลิตวัตถุดิบภายในประเทศแล้วส่งให้โรงงานขนาดใหญ่ผลิตเพื่อส่งออกอีกชั้นหนึ่ง

กลุ่มหลังนี่สิที่น่าเห็นใจ เป็นกลุ่มที่ไม่ค่อยมีการพูดถึง ส่วนใหญ่เป็นผู้ประกอบการเอสเอ็มอีรายย่อยที่ไม่ค่อยมีปากเสียง การรวมตัวไม่เป็นกลุ่มก้อน ไม่มีสมาคม ไม่อยู่ในสภา เราจึงเห็นแต่บรรดานักธุรกิจขาใหญ่รายใหญ่ที่มักจะออกมาเอะอะโวยวายขอให้รัฐบาลช่วยโน่นช่วยนี่เป็นอาจิณ

ทำตัวเป็นนักร้องเสียงดังหน้าเดิมๆ ที่คุ้นหน้าคุ้นตากัน และส่วนใหญ่เรื่องที่ร้องขอให้รัฐช่วยก็มักจะเป็นเรื่องหลักๆ ไม่กี่เรื่องเหมือนแผ่นเสียงตกร่อง เช่น ขอลดภาษี ขอเงินกู้ดอกเบี้ยถูกๆ ผ่อนนานๆ หรือตั้งเป็นกองทุนอะไรประมาณนั้น

ผมอยากเตือนรัฐบาลช่วยศึกษาเรื่องนี้ให้ดี กระบวนการส่งออกมีต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำ

ไม่มีนักธุรกิจที่ไหนจะเก็บความเสี่ยงหรือภาระการขาดทุนไว้กับตัวเอง เขาต้องผลักภาระต่อๆ ไปให้กับคู่ค้าตามลำดับชั้นเพื่อความอยู่รอด

คนตัวเล็กอำนาจต่อรองต่ำ โดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้จัดส่งวัตถุดิบป้อนให้กับบริษัทใหญ่ๆ เกือบทั้งหมดเป็นผู้ประกอบการเอสเอ็มอีรายเล็กที่จะกลายเป็นแพะรับบาปของละครเรื่องนี้อย่างไม่มีทางเลือก เขาเหล่านี้จะถูกกดราคารับซื้อวัตถุดิบ จะถูกดึงเครดิตเทอมการชำระเงิน จะถูกบีบเรื่องเวลาการส่งมอบ และจะถูกกดดันอีกสารพัดเรื่องเพื่อผ่องถ่ายผลขาดทุนจากค่าเงินที่แข็งโป๊กในเวลานี้

มาตรการหรือแนวทางช่วยเหลือจากรัฐบาลจึงควรพุ่งเป้าไปยังกลุ่มผู้ประกอบการเหล่านี้อย่างเป็นรูปธรรมด้วยเช่นกัน

อีกอย่างที่ต้องพูดถึง เวลาเกิดเรื่องต้องช่วยเหลือผู้ประกอบการทีไร รัฐบาลและธนาคารแห่งประเทศไทยมักจะเกรงอกเกรงใจธนาคารพาณิชย์เสียทุกที ที่ผ่านมาอย่างกรณีเผาราชประสงค์ก็ที มาเรื่องส่งออกก็อีกที ยังไม่เห็นบรรดาธนาคารพาณิชย์ซึ่งเป็นเจ้าหนี้รายใหญ่เกือบทั้งตลาดจะออกมาหยิบยื่นความช่วยเหลืออะไรให้ลูกค้าตัวเองเป็นชิ้นเป็นอันเอาเสียเลย

ลูกค้าของตัวเองแท้ๆ แต่กลับเฉยเมยไม่รู้ร้อนรู้หนาว รอให้รัฐบาลเต้นเป็นเจ้าเข้าแล้วเอางบประมาณแผ่นดินไปเยียวยา หลังจากลูกค้าแข็งแรงแล้วจึงทำหน้าที่รีดดอกเบี้ยค่าธรรมเนียมตามถนัดต่อไป

ธนาคารพาณิชย์ถนัดเล่นบทเสือนอนกิน ส่วนแบงก์ชาติก็ถนัดแต่บทเสือนอนดู สิ้นปีนี้ทั้งคู่จึงสมควรจะได้รับรางวัล...ตุ๊กตาจ่าเฉย แทน...ตุ๊กตาทอง จากผู้ประกอบการเอสเอ็มอีไทย