จัดการสหกรณ์ออมทรัพย์

กระทรวงการคลังได้ยกร่างกฎหมายการเงินฉบับใหม่ คือ พ.ร.บ.กำกับดูแลผู้ให้บริการทางการเงิน ที่ไม่ได้อยู่ภายใต้การกำกับของธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) หรือหน่วยงานอื่นๆ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อที่จะนำมาใช้กำกับดูแลผู้ให้บริการการเงินที่ไม่ใช่ธนาคารพาณิชย์ (นันแบงก์) บริษัทลีสซิ่ง บริษัทแฟกตอริ่ง ผู้ให้บริการธุรกิจเช่าซื้อ เป็นต้น

หน่วยงานที่ใช้กำกับดูแลในร่างกฎหมายระบุว่า จะให้ตั้งหน่วยงานใหม่ที่อยู่ภายใต้กระทรวงการคลังขึ้นมาเหมือนสำนักงานคณะกรรมการกำกับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย (คปภ.) หรือ สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) เพื่อแก้ไขปัญหาไม่มีคนกำกับดูแลผู้ให้บริการเหล่านี้ ทั้งที่เกี่ยวข้องกับประชาชนมาก

การยกร่างกฎหมายดังกล่าวและจะมีหน่วยงานใหม่มาดูแล ปกป้องสิทธิและการเอารัดเอาเปรียบประชาชน หน่วยงานดังกล่าวจะมีหน้าที่กำกับดูแลผู้ให้บริการทางการเงินไม่ให้สร้างความเสียหายแก่ประชาชน คุ้มครองผู้บริโภคไม่ให้ถูกเอาเปรียบ คิดดอกเบี้ยหรือค่าธรรมเนียมสูง หากใครทำผิดก็จะมีบทลงโทษ

เรื่องนี้เป็นเรื่องที่ถูกต้องและควรจะดำเนินการมานานแล้ว ไม่ได้ปล่อยให้ผู้ประกอบการเหล่านี้ขูดรีดดอกเบี้ยจากประชาชน บังคับยึดทรัพย์ชำระหนี้ตามอำเภอใจโดยไม่มีใครจัดการนอกจากให้ประชาชนไปฟ้องร้องเอาตามกฎหมายที่พอจะนำมาใช้คุ้มครองได้อย่าง พ.ร.บ.แพ่งและพาณิชย์ เป็นต้น

แม้จะออกกฎหมายควบคุมช้าไปหน่อย แต่ยังดีที่ได้คิดที่จะดำเนินการ ในปัจจุบันสภาพเศรษฐกิจและสังคมเปลี่ยนไปมาก ธุรกิจมีความหลากหลาย จำนวนประชากรก็มีมากขึ้น กฎหมายที่มีอยู่เดิมอาจจะไม่เพียงพอที่จะดูแล ควบคุมและลงโทษผู้ประกอบการเหล่านี้ การมีกฎหมายเฉพาะดูแล จะทำให้การกำกับดูแลทำได้รวดเร็วชัดเจน

อย่างไรก็ดี ยังมีนันแบงก์ที่ใหญ่มาก มีสินทรัพย์เป็นเงินฝากเยอะมากและเกี่ยวข้องกับประชาชนจำนวนมากไม่แพ้ธนาคารพาณิชย์อย่างสหกรณ์ออมทรัพย์ ที่มีอยู่เป็นพันแห่งในปัจจุบัน มีหน่วยงานกำกับดูแลคือ กรมส่งเสริมสหกรณ์ สังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ แต่ก็เกิดปัญหาขึ้นเช่นกัน ในช่วงหลายปีที่ผ่านมามีสหกรณ์ออมทรัพย์ขนาดใหญ่ได้รับความเสียหายจากการฉ้อโกงของผู้บริหาร คณะกรรมการซึ่งสมาชิกได้เลือกเข้ามาบริหารเงินฉ้อโกงสหกรณ์เสียเอง โดยที่กว่ากรมส่งเสริมสหกรณ์จะตรวจพบก็เกิดความเสียหายไปจำนวนมากแล้ว

ผู้ฝากเงินกับสหกรณ์เหล่านี้ ด้านหนึ่งเป็นสมาชิกอีกด้านหนึ่งเป็นเจ้าหนี้สหกรณ์ ก็ได้รับความเสียหายจากการฉ้อโกงไม่ต่างกับคนที่ฝากเงินกับธนาคารพาณิชย์ แต่ผู้ฝากเงินกับธนาคารยังได้รับการคุ้มครองเงินฝากจากสถาบันประกันเงินฝากตามกฎหมาย แต่ผู้ฝากเงินกับสหกรณ์ออมทรัพย์เสียหายแล้วไม่มีใครช่วย ไม่ได้รับการคุ้มครองเงินฝากอีกด้วย จึงเท่ากับเสียหายสองเท่าทั้งในฐานะผู้ถือหุ้นและผู้ฝากเงิน

หากกฎหมายฉบับนี้ผ่านความเห็นชอบจากคณะรัฐมนตรี (ครม.) และมีผลบังคับใช้แล้ว สิ่งที่ควรจะต้องพิจารณาต่อไปคือนำเอาสหกรณ์ออมทรัพย์เข้ามาอยู่ภายใต้องค์กรใหม่ เพื่อจัดระบบระเบียบการบริหารงานเสียใหม่ให้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น คุ้มครองผู้ฝากเงินได้ดีกว่านี้ หากถือว่าสหกรณ์ออมทรัพย์มีผลต่อระบบเศรษฐกิจและกระทบกับประชาชนในกลุ่มฐานราก ก็จะต้องดำเนินการในเรื่องนี้ให้เด็ดขาดเสียที n