เศรษฐกิจฟื้นแค่ส่งออก กำลังซื้อรากหญ้ายังหดตัว

เศรษฐกิจฟื้นแล้วจริงหรือ? แม้รัฐบาลจะพยายามประโคมให้เชื่อมั่น แต่สำหรับชาวบ้านย่านตลาดที่มีชีวิตอยู่กับการทำมาหากิน รับรู้ภาวะการแลกเปลี่ยนซื้อขายแบบเรียลไทม์วันต่อวัน พวกเขากลับรู้สึกว่า ยิ่งนานวัน การจับจ่ายยิ่งน้อยลง

ความรู้สึกของผู้ค้ารายย่อยต่างสะท้อนออกมาคล้ายกันคือ ต้นทุนสูงขึ้น วัตถุดิบขึ้นราคา เศรษฐกิจไม่ดีทำให้ผู้บริโภคมีกำลังซื้อน้อย หากขึ้นราคาก็จะยิ่งทำให้ขายของไม่ได้

ปพน มีสาร ผู้ค้าร้านก๋วยเตี๋ยวเป็ดย่านเสาชิงช้า กทม. สะท้อนว่า อยากให้หน่วยงานรัฐตรวจสอบราคาวัตถุดิบให้บ่อยขึ้น ราคากลางที่กระทรวงพาณิชย์ประกาศออกมากับราคาขายที่ตลาดแตกต่างกันมาก อีกทั้งยอดการซื้อขายของประชาชนลดน้อยลง แม้ว่าจะปรับค่าแรงขั้นต่ำขึ้นก็เชื่อว่าไม่ได้ช่วยอะไรให้ดีขึ้น ถ้ายังไม่ควบคุมราคาสินค้าที่ขึ้นราคาจนแซงค่าแรงขั้นต่ำไปนานแล้ว

พิพัฒน์ บุรวรรณ์ ผู้ค้าขายผัก ผลไม้ ตลาดอ้อมน้อย จ.สมุทรสาคร กล่าวว่า แนวโน้มเศรษฐกิจไปในทิศทางไม่ค่อยดี เนื่องจากสินค้าราคาแพง คนซื้อน้อยลง จากลูกค้าเจ้าประจำที่เคยซื้อ 100% ขณะนี้ลดลงเหลือ 60% เท่านั้น เพราะกำลังซื้อคนลดลง จึงอยากให้รัฐบาลตรวจสอบราคาสินค้าบริโภค พื้นฐานไม่ให้ปรับขึ้น อีกส่วนหนึ่งคือช่วยเหลือประชาชนให้มีกำลังซื้อเพื่อขับเคลื่อนเศรษฐกิจทั้งระบบ หากทำได้ก็จะอยู่ได้ทั้งผู้ซื้อและผู้ขายด้วย

ขณะที่ เกียรติ สิทธีอมร รองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ ตั้งคำถามกลับไปยังรัฐบาลว่า ตัวเลขเศรษฐกิจในภาพรวมที่ดีขึ้นนั้น ดีขึ้นกับกลุ่มไหนบ้าง ปัญหาสำคัญคือภาคเกษตรคนส่วนใหญ่ของประเทศได้รับผลกระทบรุนแรง ช่วง 3 ปีที่ผ่านมาสินค้าเกษตร 5 ชนิด ราคาตกต่ำลง 15-25%

"ต้องปรับโครงสร้างพื้นฐานสังคม ตราบใดเศรษฐกิจยังอยู่ในมือคนหยิบมือเดียวที่มีโอกาสดีกว่าคนอื่นๆ การแก้ปัญหาคนจนหมดไปในปีเดียวย่อมเป็นไปไม่ได้ ที่ผ่านมารัฐบาลนำเงิน งบประมาณกว่า 1 ล้านล้านบาท ไปใช้ในโครงการช่วยเหลือเกษตรกร เม็ดเงินกระเตื้องขึ้นมา 2-3 เดือนแล้วก็อ่อนแอ เป็นการตำน้ำพริกกละลายแม่น้ำ รัฐบาลต้องมีหนทางสู่ความยั่งยืนที่จะพัฒนาระดับเศรษฐกิจชุมชนรากหญ้าดีกว่านี้" เกียรติ ให้ข้อเสนอแนะ

ด้าน สมประวิณ มันประเสริฐ ผู้ช่วยกรรมการผู้จัดการใหญ่ ผู้บริหารสายงานวิจัย ธนาคารกรุงศรีอยุธยา ก็มีมุมมองคล้ายกับเกียรติ โดยเห็นว่าการที่เศรษฐกิจไทยฟื้นตัวขณะนี้มาจากภาคการส่งออก ผู้ที่ได้ประโยชน์จึงยังอยู่ในกลุ่มที่เกี่ยวข้องกับการส่งออก ขณะที่ราคาสินค้าเกษตรโลกมีแนวโน้มลดลงกระทบรายได้ภาคเกษตร เป็นแรงกดดันให้การฟื้นตัวของกำลังซื้อในประเทศทำได้ช้า

สมประวิณ อธิบายว่า เครื่องยนต์ขับเคลื่อนเศรษฐกิจเวลานี้มีเพียงเครื่องยนต์จากภายนอก คือการส่งออกที่ทำงานดี ส่วนเครื่องยนต์ในประเทศ ได้แก่ การบริโภคในประเทศ การใช้จ่ายภาครัฐ และการลงทุน ยังทำงานไม่เต็มที่ แต่ปีนี้คาดว่าเครื่องยนต์ในประเทศจะทำงานได้ดีขึ้น การใช้จ่ายภาครัฐ การลงทุนโครงสร้างพื้นฐาน หากทำได้ดีก็จะกระจายเงินเข้าสู่ระบบเศรษฐกิจได้ทั่วถึงมากขึ้น

สมประวิณ มองว่า การปรับขึ้นค่าแรงเป็นเพียงการประคับประคองกำลังซื้อ แต่ไม่ใช่การกระตุ้นเศรษฐกิจ

"5 ปีที่ผ่านมา ค่าครองชีพเพิ่มขึ้นเฉลี่ย 0.7% ต่อปี ขณะที่ค่าจ้างขั้นต่ำปรับขึ้นจากปี 2556 ซึ่งเคยอยู่ที่ 300 บาท/วัน เฉลี่ยแล้วปรับขึ้นมา 1% ต่อปี จึงเป็นเหมือนการชดเชยอำนาจซื้อหลังค่าครองชีพปรับขึ้น"

ในภาวะเช่นนี้ สมประวิณ แนะนำว่า ผู้ประกอบการต้องแบกรับภาระต้นทุนสูงขึ้น แต่บางส่วนสามารถผลักภาระไปยังผู้ซื้อบางกลุ่มได้ตามเศรษฐกิจที่เริ่มดีขึ้น แต่การปรับขึ้นราคาเป็นเครื่องมือที่ช่วยได้ระยะสั้นเท่านั้น ในระยะยาวผู้ประกอบการต้องเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต เพื่อทดแทนแรงงานที่มีแนวโน้มขาดแคลนรุนแรงขึ้นตามสังคมผู้สูงอายุ จึงจะแก้ปัญหาเชิงโครงสร้างระยะยาวได้