Information Operation (2)

ปกาสิต ธนาวริทธิ์[email protected]ที่ปรึกษาองค์กร & บริษัท เอสทีไอ คอนซัลติ้ง จำกัด

ต่อเนื่องจากสัปดาห์ที่แล้วที่กล่าวถึงสงครามข่าวสารที่อาศัยเทคโนโลยีการสื่อสารสมัยใหม่ จะพบว่าในปัจจุบันความก้าวหน้าของเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ทำให้ขีดความสามารถของฝ่ายต่างๆ ทางการเมืองสูงขึ้น จนสามารถวิเคราะห์เหตุการณ์แวดล้อมต่างๆ และวางกลยุทธ์ของฝ่ายตนเพื่อตัดสินใจ สามารถตอบโต้กับสถานการณ์ได้อย่างทันท่วงที จึงเห็นได้ชัดเจนว่าฝ่ายใดที่มีเทคโนโลยีที่เหนือชั้นกว่าและมีระบบการจัดการข่าวสารที่ดีกว่า จะสามารถชิงความได้เปรียบในการตอบโต้ได้ดีกว่า และที่สำคัญถ้าข้อมูลข่าวสารจากพื้นที่สามารถส่งตรงถึงผู้ตัดสินใจได้ครบรอบด้าน ก็จะทำให้สามารถตัดสินใจได้อย่างถูกต้อง หรือกล่าวอีกนัยหนึ่งว่า หน่วยงานใดสามารถกุมอำนาจด้านสารสนเทศ (Information Superiority) ก็สามารถที่จะสร้างความได้เปรียบในการชิงมวลชนมาฝ่ายตนได้สูงขึ้น จึงมีความจำเป็นต้องพัฒนาเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (Information and Communication Technologies ; ICT) ให้สามารถช่วยขับเคลื่อนกลยุทธ์ของฝ่ายตนได้อย่างเป็นรูปธรรมและมีประสิทธิภาพ

อย่างไรก็ตาม แนวโน้มการเปลี่ยนแปลงของโลกในด้านสารสนเทศและสื่อ (Information and media) นั้นได้มีการเปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว จนทำให้อำนาจด้านสารสนเทศและสื่อได้เปลี่ยนผ่านจาก ภาครัฐไปสู่ภาคเอกชน และกำลังมีแนวโน้มเปลี่ยนผ่านไปสู่ภาคประชาชน สารสนเทศและสื่อมีอิทธิพลต่อความคิดเห็น ความเชื่อ และการ ตอบสนองของประชาชนในระดับชาติและระดับนานาชาติอย่าง กว้างขวางในปัจจุบัน เนื่องจากการที่โลกมีการเชื่อมต่อโดยสมบูรณ์จนทำให้การกระจายตัวของข่าวสารมีความรวดเร็วแบบทันที (Real Time) ปรากฏการณ์นี้ทำให้สื่อที่ผ่านทางระบบสื่อสารโทรคมนาคม โดยเฉพาะอย่างยิ่งทางอินเทอร์เน็ตมีอิทธิพลต่อการตัดสินใจในระดับชาติแบบที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน จึงทำให้พรรคการเมืองมีความจำเป็นที่จะต้องปรับตัวและสร้างขีดความสามารถ โดยต้องมีความมุ่งมั่น (Commitment) ในการวางยุทธศาสตร์และยุทธวิธีในการใช้และตอบโต้สงครามสารสนเทศและสื่อ ดังนั้นแนวทางในการปฏิบัติจะต้องสร้างเส้นทางเดินในเชิงยุทธศาสตร์ของการปฏิบัติการข่าวสาร (Roadmap of Information Operations) เพื่อการปฏิบัติได้อย่างเป็นรูปธรรมและอย่างมีประสิทธิผล (Effectiveness)

ตัวอย่างกรณีการเมืองระหว่างประเทศ ได้มีการใช้ปฏิบัติการข่าวสารในหลายครั้ง เช่น กรณีสหรัฐโค่นล้มรัฐบาลของประธานาธิบดี ซัดดัม ฮุสเซน ในประเทศอิรัก โดยใช้ปฏิบัติการข่าวสารในการทำลายความชอบธรรมของรัฐบาลซัดดัมก่อนที่ปฏิบัติการทางการทหารจะเกิดขึ้น กรณีที่สหรัฐส่งกองกำลังเข้าไปในประเทศปานามา ในการบุกจับตัวประธานาธิบดีของปานามา ที่มีคดีเกี่ยวข้องกับยาเสพติด สหรัฐ ยอมรับว่าในกรณีนี้ข่าวสารเป็นอีกปัจจัยหนึ่งที่กระทรวงกลาโหมต้องให้ความสำคัญ และกรณีของอาหรับสปริงใน ค.ศ. 2011-2012 ก็จะเห็นตัวอย่างชัดว่าความสำเร็จของอาหรับสปริงส่วนหนึ่งเป็นเพราะปฏิบัติการข่าวสารที่มาจากโลกอินเทอร์เน็ต ไม่ว่าจะเป็นเฟซบุ๊ก ทวิตเตอร์ ต่อสู้กับระบบอำนาจนิยม หรือกรณีในตูนิเชีย หรืออียิปต์ก็ตาม หรือแม้กระทั่งการเลือกตั้งประธานาธิบดีสหรัฐ 2016 ปฏิบัติการข่าวสารของพรรคการเมืองกลายเป็นเครื่องมือชุดใหม่ในการต่อสู้ในเวทีเลือกตั้ง ระหว่างพรรครีพับลิกันกับพรรคเดโมแครต โดยทรัมป์จะใช้การสื่อสารผ่านทวิตเตอร์และสร้างกระแสชาตินิยมให้คนอเมริกันโดยใช้การส่งข้อความที่ตรงและมีผล กระทบต่อจิตใจของผู้ที่ได้รับผลจากเศรษฐกิจ การว่างงาน และสวัสดิการสังคม ให้มาเป็นแนวร่วม

ในสัปดาห์หน้าจะกล่าวถึงหลักการของปฏิบัติการข่าวสาร (Informa tion Operations : IO) ซึ่งเป็นหลักการในการบูรณาการสารสนเทศในทุกๆ ด้านที่เกี่ยวข้องกับการรวบรวม นำเข้ากระบวนการแยกแยะและวิเคราะห์ และนำไปสู่ภาคการปฏิบัติข้อมูลข่าวสาร