ปลดล็อกอุปสรรค

ช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมา มีอีเวนต์ใหญ่การประชุมระดับภูมิภาค ได้แก่ การประชุมกลุ่มความร่วมมือทางเศรษฐกิจเอเชีย-แปซิฟิก หรือเอเปก ที่ประเทศเวียดนามและอาเซียนซัมมิท ที่ฟิลิปปินส์ มีประธานาธิบดีสหรัฐ โดนัลด์ ทรัมป์ มาเข้าร่วมประชุมเป็นครั้งแรก

อย่างที่ทราบการเข้ามาของประธานาธิบดี ทรัมป์ กับนโยบายอเมริกา เฟิสต์มุ่งปกป้องการค้าของอเมริกาและกีดกันการค้าของชาติอื่น สร้างผลกระทบต่อการค้าในภูมิภาคนี้พอสมควร เพราะล้วนพึ่งพาการส่งออกไปตลาดสหรัฐเป็นหลัก แม้ประธานาธิบดีสหรัฐยังคงยืนยันนโยบาย ดังกล่าวในเวทีเอเปก และไม่ได้มีท่าทีแข็งกร้าวมากนัก ถือเป็นนิมิตหมายที่ดีในการร่วมมือทางการค้าระหว่างประเทศ และสนับสนุนบรรยากาศทางเศรษฐกิจของโลกที่มีทิศทางที่ดีขึ้น

ขณะเดียวกัน ได้เห็นทิศทางความร่วมมือที่แน่นแฟ้นขึ้นสำหรับประเทศในภูมิภาคเอเชียและอาเซียนที่กำลังก้าวขึ้นเป็นภูมิภาคที่มีส่วนสำคัญต่อการค้าโลก ทั้งในแง่ของการเป็นฐานการผลิต การบริโภค และเป็นแหล่งนวัตกรรมใหม่ๆ ซึ่งเป็นที่สนใจของนักลงทุน

สำหรับประเทศไทย พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี มุ่งขับเคลื่อนเศรษฐกิจประเทศไทยตามนโยบายประเทศไทย 4.0 พร้อมมุ่งให้ภูมิภาคอาเซียนเตรียมรับมือกับสิ่งท้าทายใหม่ๆ โดยเฉพาะการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยี ซึ่งนวัตกรรมและเทคโนโลยีดิจิทัลได้กลายเป็นเครื่องมือสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจในปัจจุบัน

อย่างไรก็ตาม ประเทศไทยซึ่งอยู่ทำเลที่ได้เปรียบ เพราะเป็นศูนย์กลางของภูมิภาคได้ประกาศโครงการลงทุนขนาดใหญ่คือโครงการพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจภาคตะวันออก หรืออีอีซี ที่คาดว่าจะมีการลงทุนรวมเกือบ 2 ล้านล้านบาท ถือว่าเรียกความสนใจให้กับนักลงทุนได้พอสมควร แต่ที่ยังรออยู่คือการแก้ไขกฎหมายเพื่อให้การลงทุนนั้นเกิดขึ้นได้จริง ซึ่งถือเป็นขั้นตอนที่ล่าช้าจนนักลงทุนเกิดความกังวล

เช่นเดียวกับการพัฒนาเขตเศรษฐกิจพิเศษชายแดน 10 แห่ง ที่รัฐบาลปลุกปั้นมาก่อนอีอีซีกลับติดล็อกกฎหมายผังเมือง ทำให้การลงทุนเดินหน้าไม่ได้ ขณะที่การค้าชายแดนจากที่เคยราบรื่น สะดวกสบาย กลับติดล็อกกฎหมายหลายประการที่เป็นข้ออุปสรรคทางการค้าทั้งชายแดนไทย-สปป.ลาว และชายแดนไทย-กัมพูชา สะท้อนว่าแม้นโยบายจะประกาศไว้งดงาม แต่ในแง่ปฏิบัติยังคงเป็นอุปสรรคต่อการค้าระหว่างประเทศค่อนข้างมากและไทยจะเสียโอกาสได้ถ้าไม่รีบแก้ไข

ปัจจุบันตลาดอาเซียนถือเป็นคู่ค้าอันดับ 1 และเป็นตลาดส่งออกอันดับ 1 ของไทย โดยการส่งออกในช่วง 9 เดือนของปี 2560 (ม.ค.-ก.ย.) มีมูลค่า 43,750.84 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เพิ่มขึ้น 9.82% และมูลค่าคิดเป็น 24.94% ของการส่งออกทั้งหมดของไทย คาดว่าการส่งออกในช่วงที่เหลือของปี 2560 ตลาดอาเซียนจะยังคงขยายตัวได้ดีต่อไป แต่ไทยคงต้องรีบแก้ไขกฎหมายเพื่อปลดล็อกการอำนวยความสะดวกทางการค้าระหว่างไทยกับเพื่อนบ้าน

แม้เราจะมีความหวังมากขึ้นกับตัวเลขการส่งออกที่ดีขึ้นตามลำดับ ซึ่งปีนี้หลายสำนักได้ปรับประมาณการการส่งออกของไทยที่มีโอกาสขยายตัวได้ถึง 8% แต่ปี 2561 การขยายตัวคงไม่สามารถเติบโตได้เท่ากับปีนี้ ด้วยปัจจัยสถานการณ์เศรษฐกิจโลกและนโยบายกีดกันการค้าของสหรัฐที่ยังคงเข้มข้น เพราะฉะนั้นการเสริมสร้างเศรษฐกิจภายในให้แข็งแกร่งก็สำคัญไม่แพ้กัน n