ตลาดผู้สูงวัย กับธุรกิจอสังหาฯ

โดย...มานพ พงศทัต

ยุคนี้เป็นยุคแห่งการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วที่เรียกกันว่าเป็น “Dynamic Environment” โลกทั้งโลกติดต่อกันรวดเร็ว ขณะที่ประชากรบนโลกกำลังเติบโตอย่างรวดเร็ว ในปีนี้มีประชากร 7,500 ล้านคน เป็นชาวจีน 1,300 ล้านคน เป็นอินเดีย 1,200 ล้านคน ประเทศไทยก็จะเข้าสู่ 70 ล้านคนในไม่เกิน 5 ปีข้างหน้า แม้ประชากรเพิ่มขึ้น แต่คนเกิดกลับน้อยลงและตายช้าเพราะอาหารดี อากาศดี หมอดี ยาดี คนไทยอายุเฉลี่ย 75 ปี หญิงอายุยืนกว่าชายเฉลี่ย 79 ปี

รายงานจากสถิติคนอายุ 60 ปี มีสูงถึง 16% 70 ปี สูง 11% อีก 5-6 ปีจะมีผู้สูงวัย 1 ใน 5 ของประชากร เด็กเกิดใหม่เพียง 15% เท่านั้น จากสถิติทำให้เกือบทุกประเทศหันมาสนใจผู้สูงวัยมากขึ้น รวมทั้งไทยด้วยว่าเขาจะอยู่กันอย่างไร รายได้ก็อาจจะไม่เพียงพอ ในอเมริกามีการเก็บเงินค่าประกันสังคมมาจ่ายให้เพื่อวัยเกษียณ และมีสวัสดิการสุขภาพที่ดีอันดับหนึ่งของโลก ซึ่งคุณทรัมป์กำลังมาเปลี่ยนโอบามา แคร์ ประกันสุขภาพจะลดลงมามาก

ในยุโรปก็มีประกันสุขภาพ แต่ในเอเชียคนเยอะทั้งจีน อินเดีย และไทย ผู้สูงวัยจะต้องช่วยเหลือตนเอง รัฐมีส่วนช่วยน้อยมาก ต้องกิน ต้องใช้ ต้องอยู่ ต้องดูแลสุขภาพเหมือนวัยเด็ก วัยหนุ่ม และวัยทำงานเหมือนกัน คนไทยนั้นดูแลตัวเองมานานแล้ว เป็นชาวนา ชาวไร่ ทำนาจนตาย รัฐเองก็เริ่มเป็นเหมือนอเมริกาใช้งบดูแลผู้สูงวัยปีละ 6 หมื่นล้านบาท แต่ผู้สูงวัยคนไทยนั้นน่าจะลองแยกออกดูเป็นผู้สูงวัยที่มีฐานะดี ลูกหลานดูแลดี ไม่ต้องการพึ่งรัฐ คนชั้นกลาง เป็นข้าราชการพึ่งรัฐ 50% คนจน 35% เป็นผู้สูงวัยที่ต้องการสวัสดิการสูงถึง 80-100% ตลาดของผู้สูงวัยจึงต่างกัน

ในด้านธุรกิจ ผู้สูงวัยที่มีรายได้สูงจะเป็นอีกกลุ่มที่มีกำลังการใช้จ่ายสูง จากเงินออม การลงทุนที่สะสมไว้เป็นอย่างดี ตลาดของคนกลุ่มนี้จะเหมือนคนรวยทั่วโลกคือ มีบ้านของตัวเอง ในเอเชียมีลูกหลานคอยดูแล แต่หลายประเทศทางตะวันตกจะมีผู้ช่วยที่เรียกว่า “Assisted Living” เช่น อยู่ที่สถานคนชราทั่วไป มีค่าใช้จ่ายสุขภาพ มีรายได้ และมีการเดินทางท่องเที่ยวกันมากทั่วโลก ตลาดการท่องเที่ยวของผู้สูงวัยจึงเป็นธุรกิจที่กำลังเจริญ เช่น ในอเมริกา ญี่ปุ่น มี “เรือสำราญผู้สูงวัย” มีหมอ พยาบาล พร้อมไปเที่ยวถูกกว่าอยู่บ้านเสียอีก

ในต่างประเทศมีธุรกิจเกี่ยวกับกลุ่มผู้สูงวัยมากขึ้น โดยเฉพาะผู้มีรายได้สูงและปานกลาง ที่อยู่อาศัยก็ต้องปรับเปลี่ยนรองรับร่างกายที่เปลี่ยนไป ห้องพ่อ-แม่ ชั้นล่างต้องมีราวเกาะเพื่อเดิน ห้องน้ำต้องปรับบันได ต้องไม่มีเป็นทฤษฎีที่เรียกกันว่าเป็น “Universal Design” ในญี่ปุ่นไปไกลถึงการจัดที่อยู่ให้อยู่คนเดียวได้โดยไม่ต้องพึ่งใคร การรักษาพยาบาลก็มี Mobile Health Care มาเยี่ยมถึงบ้านทุกอาทิตย์ อาหารการกินเริ่มมีอาหารผู้สูงวัยมากขึ้น

“ตลาดผู้สูงวัย” 20% ของไทยจึงจะเป็นกลุ่มตัวอย่างที่น่าสนใจ จะเป็นอีกธุรกิจที่เป็นได้ทั้ง SME เป็น Start up ของกลุ่ม IT ที่น่าสนใจยิ่งในอนาคตใกล้ๆ นี้