ข้อมูลมหัศจรรย์และถิ่นที่อยู่

โดย...ดร.อภิวดี ปิยธรรมรงค์ นักวิจัย ศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ (NECTEC)

ธรรมชาติที่เกี่ยวข้องหมุนเวียนกับโลกใบนี้ไม่เคยหยุดนิ่ง ทุกๆ วันดวงอาทิตย์ส่งพลังงานและอนุภาคโปรตอนในปริมาณที่ไม่เท่ากันมายังพื้นโลก ทุกๆ ชั่วโมงเราเห็นความเปลี่ยนแปลงของคลื่นในมหาสมุทร สัญญาณโซนาที่ถูกส่งออกจากโลมาและวาฬ ฯลฯ โลกและธรรมชาติกำลังสื่อสารอะไรบางอย่าง และสื่อสารด้วยข้อมูลปริมาณมหาศาล และข้อมูลที่ยังไม่ถูกประมวลผลได้อย่างเต็มที่

ความพยายามที่จะค้นหาคำตอบของมนุษย์ ทำให้เกิดการพัฒนารูปแบบการทดลอง เครื่องมือชั่ง ตวง วัด และบันทึก เพื่อค้นคว้าและส่งต่อข้อมูลหรือความรู้จากรุ่นสู่รุ่น เทคโนโลยีที่ดีที่สุดของแต่ละยุคสมัยถูกนำมาใช้เพื่อร่วมไขปริศนาของโลกใบนี้ ไม่ว่าจะเป็นเทคโนโลยีการตรวจจับและตรวจวัดข้อมูล ได้แก่ นาฬิกาแดด การวัดปริมาตรของยูเรกา เป็นต้น หรือเทคโนโลยีการบันทึกและจัดเก็บข้อมูล อาทิ ผนังหินในถ้ำ กระดาษปาปิรุส ฮาร์ดดิสก์

เป็นที่น่าสังเกตว่าจากยุคสมัยของอียิปต์โบราณจนถึงยุคประเทศไทย 4.0 มนุษย์ไม่เคยว่างเว้นจากการพยายาม “เข้าถึงและเก็บข้อมูล”

ย้อนไปไม่ถึง 20 ปี วงการวิทยาศาสตร์ได้สร้างความตื่นเต้น เมื่อศูนย์วิจัยเซิร์น หรือองค์กรความร่วมมือระหว่างประเทศในทวีปยุโรปเพื่อวิจัยและพัฒนาทางด้านนิวเคลียร์ ทำการติดตั้งเครื่องตรวจวัดอนุภาค (Compact Muon Solenoid : CMS) ที่จะช่วยตรวจวัดอนุภาคที่เกิดจากการชนกันโดยเครื่องเร่งอนุภาคขนาดใหญ่ ที่ติดตั้งในอุโมงค์ใต้ดินรูปวงแหวนเส้นรอบวง 27 กิโลเมตร มีอาณาเขตครอบคลุมพื้นที่ใต้ดินของประเทศฝรั่งเศสและสวิตเซอร์แลนด์ ซึ่งถือได้ว่าเป็นเครื่องมือการทดลอง และเครื่องมือตรวจจับข้อมูลขนาดใหญ่ที่สุดของโลก เพื่อการตอบคำถามทางวิทยาศาสตร์คำถามหนึ่ง นั่นคือ สสารกำเนิดได้อย่างไร

สิ่งที่น่าตกใจไม่แพ้กัน นั่นคือ ปริมาณข้อมูลที่ได้จากการทดลองดังกล่าว ที่มีขนาดมากถึงราว 30 เพต้าไบต์/หนึ่งครั้งการทดลอง ซึ่งมีขนาดใหญ่เกินกว่าที่เซิร์นจะสามารถทำการเก็บและวิเคราะห์ประมวลผลข้อมูลทั้งหมดเพื่อค้นหาข้อมูลใหม่ๆ ทางฟิสิกส์ที่น่าสนใจได้ภายใน Data Center ของตัวเอง!

นอกจากนี้ ด้วยความสามารถของเทคโนโลยี IoT หรือ Internet-of-Thing ทำให้เกิดกระแสการโหมเก็บข้อมูล “ทุกสรรพสิ่ง” รอบตัว นี่อาจเป็นการตอกย้ำว่ายุคของการเข้าถึงถิ่นที่อยู่ของข้อมูลมหัศจรรย์ที่มีความยุ่งยากในอดีตกำลังหมดไป และยังทำให้คาดการณ์ได้ว่ายุคของการเข้าถึงข้อมูลปริมาณมหาศาล หรือ Big Data ที่ต่างมีถิ่นกำเนิดจากทุกซอกหลืบของโลกใบนี้ กำลังรอการค้นพบ จัดเก็บ และประมวลผลโดย DataScientist และ Data Engineer

คำถามสำคัญ คือ พวกเราจัดการจัดเก็บ และประมวลผลเพื่อดึงสาระสำคัญที่ยังซ่อนตัวอยู่ในข้อมูลมหัศจรรย์ปริมาณมหาศาลเหล่านี้กันแล้วหรือยัง?