สะดวกแต่ไม่น่าเบื่อ

ทุกครั้งที่ผมเข้าร้านสะดวกซื้อ ผมจะมีสิ่งของที่ผมตั้งใจจะซื้อไว้ในใจแล้วตั้งแต่ต้น เมื่อเข้าร้าน ผมก็จะเดินตรงดิ่งไปที่ชั้นวางของที่ผมต้องการ ซึ่งส่วนใหญ่แล้วก็หนีไม่พ้นสินค้าประเภท เครื่องดื่ม หรือไม่ก็ขนม ของว่างต่างๆ ซึ่งเท่าที่สังเกต คนอื่นๆ ในร้านก็มีพฤติกรรมที่ไม่ต่างกัน โดยทั่วไปผมมักเสียเวลาในร้านสะดวกซื้อไม่เกิน5 นาที อย่างมากไม่เกิน 10 นาที

การเดินเข้าร้านสะดวกซื้อดูเหมือนถูกตั้งโปรแกรมเอาไว้ คนที่เข้าไปซื้อของในร้านสะดวกซื้อล้วนอยู่ในโหมด Auto Pilot แล้วแต่ว่าพฤติกรรมการบริโภคของแต่ละคนเป็นเช่นไร แทบจะเดินเข้าร้าน หยิบสินค้า จ่ายเงิน โดยที่ในหัวอาจคิดเรื่องอื่นอยู่ได้ ไม่ต้องคิด ไม่ต้องไตร่ตรอง รีบเข้า รีบออก

กิจกรรมการเข้าร้านสะดวกซื้อกลายเป็นกิจวัตรประจำวันอย่างหนึ่ง ทำจนเป็นนิสัย ปราศจากซึ่งความตื่นเต้นใดๆ ทั้งปวง สินค้ามีการเปลี่ยนแปลงไม่มาก ร้านทุกร้านเหมือนๆ กันหมด ความตื่นเต้นเดียวที่คุณอาจจะได้จากร้านสะดวกซื้อคือ สินค้าที่คุณต้องการอาจหมดพอดี

ช่างเป็นอะไรที่น่าเบื่อสิ้นดี ไม่มีอะไรน่าค้นหาเอาเสียเลย

โมเดลธุรกิจของร้านสะดวกซื้อเน้นเรื่องประสิทธิภาพเป็นหลัก มาตรฐานถูกกำหนดขึ้นมาเพื่อต้องการกดต้นทุนให้ต่ำที่สุด การเจรจากับซัพพลายเออร์ต่างๆ เจรจาจากสำนักงานใหญ่ทีเดียว เพราะต้องการให้สินค้ามีวางขายทุกร้านเหมือนๆ กัน เน้นเอาปริมาณ เพื่อที่จะได้ราคาถูกที่สุด

โมเดลธุรกิจนี้ ร้านสะดวกซื้อทุกแบรนด์ใช้เหมือนกันหมด ประเภทของสินค้าที่วางขายในร้านแทบไม่มีความแตกต่างกันเลย ความหลากหลายของสินค้าแทบเป็นศูนย์ บางแบรนด์เริ่มเน้นอาหารพร้อมทาน ขณะที่แบรนด์สัญชาติญี่ปุ่นมีอาหารญี่ปุ่นมากหน่อย แต่หากกวาดตาไป แพตเทิร์นของแต่ละร้านมีกรอบและรูปแบบชัดเจน ความตื่นเต้นจึงไม่บังเกิด

เมื่อเป็นเช่นนี้ แบรนด์เบอร์รองๆ จึงแข่งขันกับ 7-ELEVEN ยาก
โลเกชั่นดีๆ 7-ELEVEN ก็จับจองไปก่อนแล้ว การเจรจากับซัพพลายเออร์ 7-ELEVEN ก็ได้ดีลที่ดีกว่าเพราะปริมาณมากกว่า ดังนั้นแบรนด์รองจึงต้องกินน้ำใต้ศอกอยู่ร่ำไป เพราะใครๆ ก็อยากจะค้าขายกับยักษ์ใหญ่ เพราะได้ปริมาณ

เป็นไปได้ไหมที่แบรนด์รองจะลุกขึ้นมาสร้างสีสัน ความตื่นเต้นให้บังเกิดขึ้นกับร้านสะดวกซื้อ โดยการเสาะหาสินค้าจากร้านดังๆ ของท้องถิ่นมาวางขายในร้านในพื้นที่ใกล้เคียงนั้น จัดสรรโควตาบางส่วนสัก 10-20% ของสินค้าที่วางขาย ให้คนในพื้นที่คัดสรรเอาของดีๆ จากท้องถิ่นนั้นๆ เข้าร้านกันเอง

เมืองไทยเรามีของดีอยู่ทั่วไปอยู่แล้ว ส่วนใหญ่แล้วมักจะมาจากเจ้าของสินค้ารายเล็ก มีเอกลักษณ์ มีจุดเด่น การทำเช่นนี้เป็นการสมประโยชน์ด้วยกันทั้งสองฝ่าย

ในส่วนของร้านสะดวกซื้อ การมีสินค้าดังจากท้องถิ่น ทำให้สินค้าของร้านมีความหลากหลาย สร้างจุดเด่นเรื่องสินค้าขึ้นมาทันที ไม่น่าเบื่อ เป็นการสร้างความตื่นเต้นให้กับการมาซื้อของที่ร้าน

สะดวก ไม่จำเป็นต้องน่าเบื่อเสมอไป