ปฐมเหตุจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านหายาก

แม้ พ.ร.บ.จัดสรรที่ดิน พ.ศ. 2543 จะเปิดโอกาสให้หมู่บ้านทั่วประเทศไทยสามารถจัดระเบียบการอยู่อาศัยร่วมกัน โดยการจดทะเบียนจัดตั้งเป็น “นิติบุคคล” เพื่อบริหารการจัดการด้วยตนเอง แต่ในทางปฏิบัติจริงนั้น “ยาก” พอๆ กับเข็นครกขึ้นภูเขาเชียวแหละ

อุปสรรคสำคัญอยู่ที่บทบัญญัติข้อกฎหมาย ซึ่งกำหนดให้ผู้ซื้อบ้านลงมติเห็นชอบเกิน “กึ่งหนึ่ง” ของจำนวนแปลงทั้งหมดของโครงการขึ้นไปจึงจะจัดตั้งเป็นนิติบุคคลหมู่บ้านได้

นอกเหนือจากกฎกติกาที่ยากจะปฏิบัติตามข้างต้นแล้ว ผู้ซื้อบ้านส่วนใหญ่ยังติดใจสงสัย ระหว่างการ “จด” และ “ไม่จดทะเบียนจัดตั้งเป็นนิติบุคคลหมู่บ้าน” อยู่หลายประเด็น

“ในโครงการมีหลายเฟสหลายโซน บางส่วนมีผู้พักอาศัย แต่หลายซอยกำลังตอกเข็มเทคานและก่อสร้างอยู่โครมๆ รอให้เสร็จเรียบร้อยทุกหลังแล้วจึงจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านไปพร้อมๆ กันไม่ดีกว่าหรือ...?”

“จะต้องจดทะเบียนนิติบุคคลทำไม ในเมื่อผู้ซื้อบ้านทุกรายได้ควักกระเป๋าจ่ายค่าภาษีไปคนละหลาย ควรเป็นหน้าที่ของรัฐเป็นผู้ดูแลรับผิดชอบ”

“ระหว่าง ‘จัดตั้ง’ กับ ‘ไม่จัดตั้ง’ นิติบุคคลหมู่บ้าน จะมีข้อดีและข้อเสียตรงส่วนไหน”

จะว่าไป แทบทุกเวทีประชุมเพื่อพิจารณาลงมติในเรื่อง “จัดหรือไม่จัดตั้งนิติบุคคล” ของทุกหมู่บ้านในประเทศไทย จะแบ่งก๊กแบ่งเหล่าออกเป็น 34 กลุ่ม

กลุ่มแรก “ชูจั๊กกะแร้เห็นด้วย” พร้อมกาบัตรลงคะแนนสนับสนุนเต็มร้อย

กลุ่มที่สอง “ไม่ต้องการจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้าน” ด้วยเหตุเพราะไม่แน่ใจและหรือไม่รู้ข้อมูลรายละเอียดเรื่องนี้มาก่อน

ในกลุ่มนี้ยังหมายรวมถึง “พวกรู้จริง” และ “อวดรู้” แต่ชอบยึดไมค์อรรถาธิบายแจกแจงเพื่อนร่วมซอยเป็นคุ้งเป็นแคว

“ไม่ต้องไปสนเจ้าของโครงการ พวกเรามีอำนาจปิดถนนมิให้เขาขนย้าย อิฐ หิน ปูน ทราย เข้ามาทำการก่อสร้างได้ทันที ประเดี๋ยวผู้ขายจะมางอนง้อเราเอง”

ผู้รู้หลายรายได้ยินได้ฟังแล้วออกอาการ “ขำกลิ้ง” อยู่ในใจ ไอ้ครั้นจะลุกขึ้นกล่าวแย้งก็กลัวคนเหล่านั้นจะ “หน้าแตก” หมอไม่รับเย็บ

กลุ่มที่สาม เป็นพวก “โกรธและต่อต้าน” การจดทะเบียนจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านชนิดหัวชนฝา

อย่างกรณีสร้างบ้านล่าช้าเกินกว่าที่กำหนดในสัญญานับปี ในขณะที่ฝ่ายบัญชีทวงค่า “ผ่อนเงินดาวน์” ยิกๆ

กลุ่มสุดท้ายที่เป็นตัวอุปสรรคไม่สามารถจัดตั้งนิติบุคคลหมู่บ้านได้ดั่งหวัง คือ “เพื่อนร่วมซอยที่นอนหลับทับสิทธิ” ไม่ค่อยจะมีความรู้สึกร้อนหนาวในแทบทุกๆ เรื่อง