สินค้าไทยยืดลงทุนอาเซียน รอ 2 ปีลุยชาติอื่นตื่นตัวน้อย

โดย...รัชนีย์ ศรีวัฒนชัย

ผ่านมาแล้วเกือบ 4 เดือน ที่ 10 ประเทศอาเซียน เข้าสู่ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน หรือเออีซี (AEC) ตั้งแต่วันที่ 31 ธ.ค. 2558 ที่ผ่านมา ทว่าจากภาวะเศรษฐกิจโลกยังขยายตัวในอัตราลดลง ความไม่พร้อมของกลุ่มประเทศเพื่อนบ้าน ทั้งระบบโลจิสติกส์ ปัญหาแรงงาน ทำให้การเคลื่อนย้ายการลงทุนจากการเปิดเออีซีที่จะเกิดขึ้นจึงไม่เห็นชัด ขณะที่ผู้ประกอบการไทยต่างชะลอแผนลงทุนในอาเซียน

รุ่งฉัตร บุญรัตน์ กรรมการและรองผู้จัดการใหญ่สายการขายและการตลาด บริษัท มาลีสามพราน ผู้ผลิตและจัดจำหน่ายน้ำผลไม้มาลี กล่าวว่า ทิศทางเศรษฐกิจโลกที่ชะลอตัวในขณะนี้ ทำให้ผู้ประกอบการส่วนใหญ่ชะลอแผนการลงทุน ประกอบกับการเปิดเออีซีในช่วง 4 เดือนที่ผ่านมา โดยรวมแล้วการค้าการขายในอาเซียน ยังไม่ค่อยเกิดความเปลี่ยนแปลงหรือมีความคึกคักมากกว่าที่ยังไม่เปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนอย่างไรก็ตามเชื่อว่าจะเกิดการลงทุนมากขึ้นในตลาดอาเซียน ช่วง 1-2 ปีข้างหน้า

สำหรับน้ำผลไม้มาลี ขณะนี้ยังไม่มีแผนลงทุนในตลาดอาเซียนเพิ่มเติม เพราะการแข่งขันในตลาดยังคงไม่รุนแรง และเป็นการแข่งขันกับแบรนด์ไทยเท่านั้น อย่างไรก็ตาม หากให้วิเคราะ

ห์ตลาดแล้ว เวียดนามถือว่าเป็นประเทศที่มีศักยภาพสำหรับสินค้าไทย เพราะประชากรจำนวนมาก รายได้สูง แต่พฤติกรรมผู้บริโภคค่อนข้างชาตินิยม ใช้สินค้าในประเทศ และธุรกิจบางประเภทรัฐบาลเข้าไปถือหุ้น ทำให้สินค้าแบรนด์ไทยจะแข่งขันยาก

“ในกลุ่มประเทศซีแอลเอ็มวี ไทยถือว่ามีความตื่นตัวการเปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนมากที่สุดแล้ว เพราะแบรนด์ไทยได้รับการยอมรับ ผู้ประกอบการจึงมองว่าเป็นโอกาสที่จะเข้าไปขยายตลาด เมื่อเทียบกับประเทศเพื่อนบ้าน ยังไม่ค่อยให้ความสำคัญกับการค้าการขายในอาเซียนเท่าไรนัก” รุ่งฉัตร กล่าว

ที่ผ่านมาบริษัทได้เข้าทำตลาดเชิงรุกอาเซียนร่วม 2-3 ปีแล้ว โดยให้ความสำคัญกั

บเมียนมา กัมพูชา และเมื่อปีที่ผ่านมาได้เข้าไปร่วมทุนบริษัท มอนเด นิสซิน คอร์ปอเรชั่น ประเทศฟิลิปปินส์ เปิดบริษัท มอนเด มาลี เบฟเวอเรจ คอร์ปอเรชั่น เพื่อส่งออกน้ำผลไม้มาลีไปทำตลาดฟิลิปปินส์นำร่องก่อน พร้อมกับผลิตและส่งออกเครื่องดื่มอื่นๆ ที่มีศักยภาพ ภายใต้การพัฒนาแบรนด์เครื่องดื่มในฟิลิปปินส์ วางเป้าหมายรายได้การส่งออก 5 ปีข้างหน้า สัดส่วนรายได้เพิ่มจากเกือบ 30% เป็น 50% จากเดิมรายได้จากอาเซียนมีสัดส่วน 15%

ทวี ปิยะพัฒนา ประธานบริษัท พี.เอฟ.พี. ผู้นำด้านธุรกิจอาหารทะเลแปรรูปพีเอฟพี กล่าวว่า เศรษฐกิจโลกที่ชะลอตัว มีผลทำให้ผู้ประกอบการชะลอแผนการเข้าไปลงทุนตลาดอาเซียน และคาดว่าในระยะ 2 ปีผู้ประกอบการไทยจึงจะพร้อมเข้าไปลงทุน เนื่องจากประเทศเพื่อนบ้านส่วนใหญ่ยังไม่มีความพร้อมหลายด้าน อาทิ ระบบโลจิสติสก์ที่ไม่เพียงพอ ส่งผลกระทบต่อผู้ทำธุรกิจอาหาร ส่วนปัญหาแรงงานที่มีความรู้ในระดับ ปวช.หรือ ปวส.ยังขาดแคลน มีเพียงแต่แรงงานระดับล่างเท่านั้น และสิ่งสำคัญคือ การมีพันธมิตรทางธุรกิจที่ดี

ขณะที่แผนของบริษัท พร้อมจะเข้าไปลงทุนมากกว่า 100 ล้านบาท สร้างโรงงานที่เวียดนามหรืออินโดนีเซีย แต่ต้องหาพันธมิตรที่มีศักยภาพซึ่งหากสร้างโรงงาน คาดสัดส่วนรายได้ที่มาจากอาเซียนจะเพิ่มจาก 10% เป็น 20-30% ภายใน 5 ปี จากปีที่ผ่านมารายได้จากการส่งออกโดยรวม 2,500 ล้านบาท เติบโต 5% ขณะที่ไตรมาสแรกไม่เติบโต ส่วนทั้งปีคาดโต 5%

“กระแสการตื่นตัวเรื่องเออีซีของประเทศเพื่อนบ้านมีค่อนข้างน้อย จึงทำให้ 4 เดือนภาพรวมตลาดอาเซียน ไม่ได้เปลี่ยนแปลง หรือคึกคักเป็นพิเศษ อย่างไรก็ตามช่วง 4-5 ปีสินค้าไทยควรจะเข้าไปลงทุนสร้างโรงงาน ซึ่งจะทำให้ต้นทุนการผลิตถูกลง และสามารถแข่งขันกับสินค้าจีนที่เชื่อว่าจะเข้าไปทำตลาดเชิงรุกแน่นอน” ทวี กล่าว

ในส่วนของแบรนด์สุขภัณฑ์ไทย “คูโดส” ได้เข้าไปเปิดตลาดอาเซียนร่วม 1-2 ปีแล้ว สันติ ศรีวิชาญกุล กรรมการผู้จัดการใหญ่ บริษัท ซี.ไอ.ที.ผู้ผลิตและจัดจำหน่ายสุขภัณฑ์คูโดส กล่าวว่า บริษัทวางแผนเข้าไปทำตลาดเชิงรุกช่วง 5 ปีข้างหน้า ขณะนี้ได้จ้างโรงงานในเวียดนามเป็นผู้ผลิตสินค้าป้อนให้กับตลาดอาเซียนบ้างแล้ว เพราะเชื่อว่าสุขภัณฑ์เป็นสินค้าที่มีศักยภาพเติบโตในอาเซียน โดยเฉพาะในเวียดนาม เมียนมา มีประชากรจำนวนมากและมีกำลังการซื้อสูง อีกทั้งฟังก์ชั่นการใช้งานกลุ่มสุขภัณฑ์ช้ากว่าสินค้าไทยถึง 5 ปี

ทั้งนี้ แบรนด์ไทยได้รับความนิยมมากสำหรับกลุ่มประเทศซีแอลเอ็มวี ผู้บริโภคมองว่าเป็นสินค้าระดับพรีเมียม แต่หากจะเข้าไปทำตลาดอย่างจริงจัง ต้องบริหารจัดการด้านระบบโลจิสติกส์ให้มีประสิทธิภาพ วางเป้าหมาย 5-10 ปีข้างหน้า เข้าไปเปิดตลาดให้ครบ 10 ประเทศ สำหรับเป้าหมายรายได้ 5 ปี เพิ่มเป็น 20% จากปัจจุบันมีรายได้ 5%

การเปิดประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนที่เพิ่งจุดพลุได้เพียงเกือบ 4 เดือน แต่มุมมองผู้ประกอบการไทย กลับสะท้อนถึงความไม่พร้อมของความร่วมมือกันของภูมิภาคอาเซียน ที่หลายประเทศไม่มีความตื่นตัว เวทีการค้ายังเป็นแค่ภาพลักษณ์ของความร่วมมือที่ยังไม่ได้เกิดขึ้นเชิงปฏิบัติ ซึ่งใน 1-2 ปีข้างหน้า ตลาดอาจพร้อมให้เข้าไปลงทุนกว่านี้