ท่องเที่ยวยุคดิจิทัล แข่งชิงความต้องการติดสปีด

การจับกระแสที่เปลี่ยนแปลงรวดเร็ว (speed) ให้ถูก เป็นหนทางช่วยให้ทำกลยุทธ์ตลาดได้ตรงเป้านำไปสู่ความสำเร็จ โดยเฉพาะภาคท่องเที่ยว ที่ความต้องการเดินทางเปลี่ยนรวดเร็วหลังเทคโนโลยีมีอิทธิพลมากขึ้น หากผู้ประกอบการท่องเที่ยวและธุรกิจเกี่ยวข้องต้องการได้อานิสงส์การท่องเที่ยวที่เติบโตเต็มที่ ต้องเข้าใจแนวโน้มสำคัญและปรับตัวตามให้ได้

ณภัทร์ จรัสสุวิชากณิช หัวหน้าฝ่ายกลยุทธ์ธุรกิจ กูเกิล ประเทศไทย เปิดเผยในงานสัมมนาท่องเที่ยวไทยในเทรนด์โลก จัดโดยศูนย์พัฒนาวิชาการด้านการตลาดการท่องเที่ยว การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ว่า ในประเทศไทยมีคนค้นหาเรื่องท่องเที่ยวบนออนไลน์เพิ่ม 16% ทุกปี พบการค้นหาเนื้อหาท่องเที่ยวบนยูทูบถึง 80 ล้านครั้ง/เดือน ลักษณะการค้นหาบนยูทูบเน้นตอบโจทย์ว่าทำอย่างไร (ฮาว ทู) ยูทูบจึงเป็นหน้าต่างเสนอกิจกรรมท่องเที่ยวใหม่ที่ ททท. รวมถึงภาคธุรกิจต้องหากลยุทธ์ไปสร้างหน้าต่างทำให้คนไทยและทั่วโลกสนใจ

นอกจากนี้ 85% ของคนไทยจะหาข้อมูลบนออนไลน์ก่อนตัดสินใจซื้อจริง โดยเฉพาะสินค้าราคาสูง ซึ่งรวมถึงการใช้จ่ายท่องเที่ยว โดยเน้นการค้นหาแบบละเอียด เช่น จะไปเที่ยวยุโรป ไม่ได้ค้นข้อมูลยุโรป แต่ค้นเจาะลึกถึงวิธีจองตั๋วชมหอไอเฟล ซึ่งชาวต่างชาติก็มีแนวโน้มค้นหาข้อมูลแบบรายละเอียดเช่นกัน ดังนั้นผู้ประกอบการต้องทราบว่า ตัวเองเหมาะกับคนเดินทางประเภทไหน จากนั้นทบทวนว่ากลุ่มนักท่องเที่ยวที่ตัวเองต้องการคือกลุ่มไหน แล้ววิเคราะห์ว่าสิ่งที่ตัวเองต้องใช้สื่อสารเข้าไปจับกลุ่มที่ต้องการให้ได้คืออะไร

ประพาฬรัตน์ ตงศิริ ผู้อำนวยการฝ่ายวางแผนกลยุทธ์สร้างแบรนด์ เดอะลีโอเบอร์เนทท์กรุ๊ป ประเทศไทย กล่าวว่า เทรนด์ที่เห็นชัดคือ คนที่ท่องเที่ยวไม่ได้ต้องการแค่ประสบการณ์ แต่ต้องการประสบการณ์ที่ตัวเองเข้าไปมีส่วนร่วมด้วยระหว่างท่องเที่ยว แล้วอยากนำมาเล่าต่อให้คนอื่นฟัง เป็นจุดสำคัญที่ธุรกิจท่องเที่ยวต้องกลับมาดูว่าสิ่งที่นำเสนอจูงใจคนอยากมีส่วนร่วมหรือไม่ เมื่อมีส่วนร่วมแล้ว นักท่องเที่ยวอยากแบ่งปันประสบการณ์นั้นต่อหรือไม่

ขณะที่ภูมิศาสตร์ประชากรเปลี่ยน ผู้ประกอบการต้องให้ความสำคัญและทำความรู้จักว่า ต้องการเสนอขายผลิตภัณฑ์กับใครแล้วไปทำความเข้าใจกับคนกลุ่มนั้นมากๆ เช่น กลุ่มผู้หญิงเป็นกลุ่มเป้าหมายหนึ่งที่น่าสนใจมาก โดยเฉพาะนักท่องเที่ยวจีนซึ่งมีประชากรมาก หากนำประชากรหญิงชาวจีนมาเที่ยวไทยได้เพียงไม่กี่เปอร์เซ็นต์ของประชากรทั้งหมด โดยนำเสนอกิจกรรมที่ให้มีส่วนร่วมได้ ก็จะสร้างรายได้ท่องเที่ยวมูลค่าสูงมาก

อีกประเด็นคือ เทคโนโลยีที่ธุรกิจท่องเที่ยวหลีกเลี่ยงไม่ได้ ควรนำประสบการณ์ที่สร้างการมีส่วนร่วมมาผสมผสานเทคโนโลยี ตัวอย่างที่ประสบความสำเร็จ เช่น การท่องเที่ยวเปอร์โตริโก เห็นกระแสคนถ่ายคลิปกระโดดลงในกองหิมะตกหนักที่บอสตันร้อนแรง ก็ถือโอกาสนี้จัดแคมเปญชวนคนในคลิปที่กระโดดลงในกองหิมะที่บอสตัน รับรางวัลมาเที่ยวและกระโดดในเปอร์โตริโก สร้างผลตอบรับมหาศาลในเชิงการรับรู้เกี่ยวกับการท่องเที่ยวเปอร์โตริโกผ่านคนในคลิปที่กำลังมีคนติดตามมาก

“การเล่นแคมเปญให้ทันเหตุการณ์เป็นสิ่งสำคัญของการท่องเที่ยวยุคใหม่ ควรนำเครื่องมือรับฟังเสียงของสังคม (โซเชียล ลิสเทนนิ่ง) มาใช้ เช่น เข้าไปดูผ่านเครื่องมือของกูเกิลว่าในสังคมเวลานี้กำลังพูดถึงเรื่องอะไรกัน แล้วใช้เรื่องนั้นกลับมาเป็นโอกาสเสนอข้อเสนอให้นักท่องเที่ยว และต้องรู้จักนำเทคโนโลยีมาเชื่อมให้เกิดบริการใหม่ เช่น สายการบินหนึ่งมองโอกาสทำตลาดจากคนรักอยู่คนละประเทศพูดคุยกันผ่านสไกป์ โดยนำเสนอโปรโมชั่นตั๋วเครื่องบินไป-กลับจุดหมายที่คนรักทั้งคู่สนทนากันอยู่บนสไกป์ โดยเสนอระหว่างพูดคุยเลย” ประพาฬรัตน์ กล่าว

ประพาฬรัตน์ กล่าวว่า จุดแข็งของไทยคือมีหัวใจบริการ​ซึ่งหายากมากในประเทศอื่น และเรื่องความเป็นไทย ดังนั้นต้องนำจุดแข็งเหล่านี้ มาผนวกเทคโนโลยีให้เข้าไปได้ลึกถึงพฤติกรรมผู้บริโภค เช่น นำข้อมูลมาวิเคราะห์ว่าตั้งแต่เริ่มฝันอยากเดินทางจนถึงระหว่างเดินทาง จะนำเทคโนโลยีดิจิทัลไปทำตลาดช่วงไหนได้บ้าง เพื่อให้แข่งขันคู่แข่งได้

ธเนศ จิระเสวกดิลก ผู้ร่วมก่อตั้งและกรรมการผู้จัดการ ดีวาน่า สปา และ ดี เวลเนส แอนด์ สปา กล่าวว่า รูปแบบการท่องเที่ยวเปลี่ยนไป แบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มที่มาเที่ยวครั้งแรก จะเดินทางต่อทริปด้วยเวลานานขึ้น แต่ไปครั้งละหลายประเทศ เช่น เที่ยวครอบคลุมอาเซียนไม่ใช่ไทยประเทศเดียว ผู้ประกอบการต้องสร้างจุดแข็งของตัวเองที่เห็นได้ชัด ดึงกลุ่มนี้มาใช้บริการ อีกกลุ่ม คือ คนที่มาหลายครั้งแล้ว สิ่งสำคัญคือทำให้กลุ่มนี้ใช้เวลารับบริการนานขึ้น เช่น ออกโปรโมชั่นพิเศษ เน้นกิจกรรมเพิ่มการมีส่วนร่วม ออกแบบบริการตรงกับไลฟ์สไตล์นักท่องเที่ยวเหล่านี้

ผู้ประกอบการที่ยังไม่แตกฉานในการใช้เทคโนโลยีทำตลาด ต้องเร่งศึกษาลึกซึ้งขึ้นเพื่อทำตลาดให้ยังอยู่ในใจนักท่องเที่ยวได้