ปักหมุดแดน 'ลาว' ซ่อมบำรุง-อุปโภคบริโภครุ่ง

โดย...สมหทัย โมสิกะ

สปป.ลาว เป็นประเทศเล็กที่มีศักยภาพหลายด้านทั้งทรัพยากรธรรมชาติ เศรษฐกิจเติบโตอย่างรวดเร็ว ประชาชนมีกำลังซื้อเพิ่มขึ้น ประชากรส่วนใหญ่หรือประมาณกว่า 60% อายุไม่เกิน 30 ปี พร้อมจะจับจ่ายใช้เงิน ดังนั้นหากผู้ประกอบการไทยสามารถเข้าไปทำการค้าหรือลงทุนที่ตอบสนองความต้องการของคนท้องถิ่นได้อย่างตรงจุด โอกาสที่จะประสบความสำเร็จในตลาด สปป.ลาว ก็ไม่ใช่เรื่องยากนัก

สำหรับโอกาสการลงทุนใน สปป.ลาว ยุคนี้ พิมล ปงกองแก้ว อัครราชทูตที่ปรึกษา (ฝ่ายการพาณิชย์) ณ เวียงจันทน์ อธิบายว่า อาจแตกต่างจากเดิมที่เน้นการเกษตรเป็นหลัก เพราะตอนนี้ควรให้ความสำคัญกับการทำธุรกิจที่สอดคล้องกับพฤติกรรมของผู้บริโภค และแนวโน้มการพัฒนาของประเทศ ซึ่งพอจะสรุปได้ว่า โอกาสทองยุคนี้คือ ธุรกรรมทางการเงินอิเล็กทรอนิกส์ เช่น บริการธุรกรรมการเงินออนไลน์ เอทีเอ็ม ซึ่งธนาคารจะต้องมุ่งเน้นด้านนี้ให้มากขึ้น

เช่นเดียวกับ ธุรกิจซ่อมบำรุงครบวงจร ไม่ว่าจะเป็นการซ่อมบำรุงรถบรรทุกที่ใช้ให้บริการขนส่งโลจิสติกส์ การดูแลซ่อมบำรุงเครื่องจักรกลโรงงาน ที่มีความต้องการด้านนี้มากขึ้นเรื่อยๆ เนื่องจากที่ผ่านมา มีผู้ประกอบการโรงงานอุตสาหกรรมเข้าไปขยายการผลิตใน สปป.ลาว มากขึ้น เพื่อใช้ประโยชน์จากค่าแรง สิทธิประโยชน์ทางภาษีจีเอสพี เป็นต้น

นอกจากนี้ การที่ สปป.ลาว กำหนดตำแหน่งประเทศเป็น “แบตเตอรี่แห่งเอเชีย” หรือแหล่งป้อนพลังงานให้กับประเทศต่างๆ ในภูมิภาค ส่งผลให้ช่วงที่ผ่านมา มีเขื่อนและเหมืองจำนวนมากใน สปป.ลาว ซึ่งล้วนต้องการผู้เชี่ยวชาญมาดูแลด้านการบำรุงรักษา และนี่เป็นอีกโอกาสของธุรกิจไทยที่มีความสามารถด้านนี้

ขณะที่กลุ่มวัสดุก่อสร้าง และสินค้าอุปโภคบริโภค ก็ยังมีแนวโน้มเติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่องและอนาคตสดใสแน่นอน เนื่องจาก สปป.ลาว กำลังพัฒนาประเทศ จำเป็นต้องปรับปรุงโครงสร้าง
พื้นฐานต่างๆ  และชาวลาวก็นิยมใช้สินค้าไทย เพราะเชื่อมั่นในคุณภาพ

“มั่นใจว่าในปี 2559 แนวโน้มยอดขายสินค้าไทยในลาวจะเติบโตขึ้นอีก จากปัจจุบันสินค้าไทยมีส่วนแบ่ง 67% สินค้าจีน 17% เวียดนาม 12% และที่เหลือเป็นสินค้าจากประเทศอื่น เช่น เกาหลี และญี่ปุ่น แต่ผู้ประกอบการสินค้าไทยก็ไม่ควรชะล่าใจว่ามีส่วนแบ่งสูงในตลาดลาวอยู่แล้ว เพราะตอนนี้ทุนจีนได้เข้ามาสร้างโรงงานผลิตสินค้าประเภทต่างๆ ในลาวมากขึ้นเรื่อยๆ ถ้าคิดว่าตลาดลาวเล็กแล้วไม่มา จะเสียตลาดนี้ให้กับจีน”

พิมล ขยายความต่อว่า การเติบโตของตลาดสินค้าบริโภคในปี 2559 เกิดจากปัจจัยสนับสนุน ได้แก่ การที่ สปป.ลาว เป็นประธานอาเซียน ดังนั้นจะมีการจัดประชุมในลาวตลอดทั้งปี มีผู้เข้าร่วมประชุมและผู้ติดตามจำนวนมาก จึงเชื่อว่าความต้องการสินค้ากลุ่มนี้จะเพิ่มขึ้นมากในปีหน้า อีกทั้งยังได้อานิสงส์จากการขยายตัวของโรงงานอุตสาหกรรมใน สปป.ลาว ทำให้มีความต้องการใช้อุปกรณ์ และวัตถุดิบจากไทยมากขึ้น

ที่สำคัญ สังคมเมืองที่กำลังขยายตัว ผู้บริโภคลาวรุ่นใหม่จำนวนมากมีความพร้อมซื้อสินค้า ชอบเทคโนโลยี แฟชั่น เสื้อผ้า สินค้าแบรนด์เนม ก็จะเป็นอีกแรงหนุนหลักให้การบริโภคสินค้ากลุ่มนี้เติบโต

“ในปีหน้าจะเริ่มก่อสร้างเส้นทางรถไฟความเร็วสูง ซึ่งจะมีแรงงานเข้ามาในประเทศมากขึ้น ส่งผลให้การบริโภคเพิ่มตามไปด้วย แต่เนื่องจากจีนเป็นผู้ดำเนินโครงการ จึงเป็นไปได้ว่า อาจเป็นโอกาสของสินค้าจีนมากขึ้น”

จากโอกาสธุรกิจใหม่ๆ สำหรับผู้ประกอบการไทยที่สนใจเข้าไปลงทุน พิมล ยังได้ชี้ให้เห็นถึงข้อจำกัดต่างๆ ที่ควรนำมาพิจารณาก่อนตัดสินใจไปทำการค้าและลงทุน ว่า รัฐบาลลาวยังมีการกำหนดอาชีพสงวนบางอย่างไว้ให้คนท้องถิ่นเท่านั้น เช่น ธุรกิจค้าปลีกค้าส่ง อีกทั้งบางครั้งอาจมีการออกระเบียบห้ามนำเข้าสินค้าบางประเภทในบางฤดู ดังนั้นผู้ประกอบการต้องติดตามข้อมูลข่าวสารอย่างใกล้ชิดเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงต่างๆ เพื่อไม่ให้เสียโอกาสทางธุรกิจ

นอกจากนี้ ยังมีประเด็นที่ต้องสนใจ เช่น อัตราภาษี ที่ถือว่าค่อนข้างสูงกว่าไทย โดยภาษีเงินได้นิติบุคคลอยู่ที่ 25% ภาษีมูลค่าเพิ่ม 10% แต่ก็มีข้อดีในแง่ยังได้รับสิทธิพิเศษภาษีจีเอสพีในการส่งออก

ส่วนด้านแรงงานแม้จะมีค่าแรงถูก แต่ต้องยอมรับว่าทักษะฝีมือยังไม่ดีนัก จะต้องฝึกสอนพอสมควร โดยตอนนี้ลาวมีแรงงานประมาณ 3 ล้านคน และส่วนหนึ่งก็เข้ามาทำงานในไทยเพื่อรับค่าแรงที่สูงกว่า

“ผู้ประกอบการจะต้องชั่งน้ำหนักข้อดีข้อด้อยเหล่านี้ให้ดี ก่อนจะเข้ามาลงทุน อย่าคิดว่าตลาดลาวอยู่ใกล้บ้าน มีความใกล้เคียงกันหลายอย่าง คงเข้าไปลงทุนได้ง่าย ทำให้ไม่ค่อยระมัดระวัง ไม่เตรียมตัวให้พร้อม บางคนมองว่าคงเหมือนไปลงทุนในต่างจังหวัดแห่งหนึ่ง แต่จริงๆ แล้วไม่ใช่ นี่เป็นตลาดต่างประเทศแห่งหนึ่ง มีกฎระเบียบ สภาพแวดล้อมหลายอย่างที่แตกต่างกับประเทศไทย”

พร้อมกันนี้ยังแนะนำนักธุรกิจไทยที่ต้องการหาโอกาสใหม่ๆ ใน สปป.ลาว ว่าจะต้องศึกษาข้อมูลเบื้องต้นของประเทศลาวอย่างละเอียด ทั้งกฎระเบียบ ข้อบังคับในการทำธุรกิจ ตลอดจนถึงมารยาททางสังคมที่ควรทำและไม่ควรทำ

การหาพันธมิตรทางธุรกิจควรกลั่นกรองอย่างรอบคอบ หากเป็นไปได้ควรติดต่อหน่วยงานของ สปป.ลาว ที่ดูแลด้านการค้าอุตสาหกรรม ซึ่งจะมีการคัดกรองคู่ค้ามาแล้วระดับหนึ่ง ทำให้มีโอกาสได้พบนักธุรกิจตัวจริง อีกทั้งการทำธุรกิจต้องทำสัญญาเป็นลายลักษณ์อักษร หากไม่มั่นใจเรื่องกฎระเบียบ อาจต้องมีที่ปรึกษาทางกฎหมายด้วย

“ควรจะลงทุนในสิ่งที่ตัวเองชำนาญเท่านั้น การลงทุนต้องรู้จักแบ่งปัน อย่าไปเอาเปรียบเขา ต้องทำธุรกิจแบบมีจริยธรรม จริงใจ คนลาวไม่ได้เน้นเรื่องความมั่งคั่ง แต่เน้นความยั่งยืนมากกว่า” พิมล แนะนำทิ้งท้าย