ต้องมองไปข้างหน้า

มีคำถามเข้ามาว่าที่ผมพยายามชักชวนคนไทยไปลงทุนในกัมพูชานั้น สิทธิพิเศษในการส่งออกของกัมพูชามีอะไรบ้าง มีการกำหนดสัดส่วนหรือไม่ และมีการควบคุมกำกับอย่างไร

กัมพูชาไม่มีการกำหนดสัดส่วนการใช้วัตถุดิบในประเทศ หรือมีการเขียนข้อจำกัดในการใช้วัตถุดิบ อะไหล่ ส่วนประกอบ เว้นแต่จะทำให้เกิดอันตรายต่อสุขภาพ สิ่งแวดล้อม

อย่างไรก็ตาม สิ่งหนึ่งที่กัมพูชาเหนือกว่าไทยในขณะนี้ คือเรื่องของตลาดการส่งออกที่กว้างกว่า เนื่องจากกัมพูชาได้รับสิทธิพิเศษทางภาษี (General System of Preference : GSP) จากสหรัฐอเมริกา สหภาพยุโรป และญี่ปุ่น

ดังนั้น ผู้ส่งออกสินค้าจากกัมพูชาไปยังสามประเทศจะต้องตระหนักในเรื่องหลักการของถิ่นกำเนิดสินค้า (Rule of Origin : ROO)

เนื่องจากภายใต้ระบบสิทธิภาษีจีเอสพีนั้น วัตถุดิบหรือส่วนประกอบ (Content) ของสินค้าส่งออกจะต้องมาจากประเทศที่ได้รับสิทธิประโยชน์ สำหรับวัตถุดิบที่มาจากประเทศอื่นจะถือว่ามาจากกัมพูชาได้ก็ต่อเมื่อสินค้าดังกล่าวใช้วัตถุดิบในกัมพูชาตามสัดส่วนที่กำหนด

สิทธิพิเศษทางภาษีหรือจีเอสพีของสหภาพยุโรปนั้นอยู่ภายใต้โครงการ (Everything-but-Arms : EBA) กำหนดถิ่นกำเนิดของสินค้าว่าส่วนประกอบของสินค้าจะต้องมาจากกัมพูชาอย่างน้อย 40% ของส่วนประกอบสินค้าทั้งหมด

แต่กัมพูชาได้รับสิทธิเพิ่มเติมในปัจจุบันจากสหภาพยุโรปอีกว่าอนุญาตให้ผู้ส่งออกสินค้าจากกัมพูชาสามารถนำวัตถุดิบสินค้าจากบรูไน อินโดนีเซีย ไทย ลาว มาเลเซีย ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ มาใช้ในการผลิตสินค้า โดยถือว่าวัตถุดิบดังกล่าวมาจากกัมพูชา

ส่วนอเมริกากำหนดสิทธิพิเศษของจีเอสพีว่า สินค้าที่จะส่งออกไปอเมริกาแล้วได้สิทธิทางจีเอสพีจะต้องมีส่วนประกอบของวัตถุดิบของกัมพูชา 35% ของส่วนประกอบ และให้ถือว่าสินค้าวัตถุดิบที่มาจากไทย ฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย เป็นวัตถุดิบที่มาจากกัมพูชาเช่นกัน

กัมพูชายังได้รับสิทธิประโยชน์ตามข้อตกลงหุ้นส่วนเศรษฐกิจอาเซียนกับญี่ปุ่น ซึ่งควบคุมในเรื่องวัตถุดิบของสินค้าที่ไม่มีวัตถุดิบในกลุ่มสมาชิกอาเซียน ผลที่ตามมาทำให้สินค้าประเภทสิ่งทอ เครื่องหนัง สินค้าเกษตรแปรรูปในกัมพูชาได้สิทธิประโยชน์ในการส่งออกไปญี่ปุ่นมาก

หากท่านจะไปลงทุนต้องศึกษาในสิ่งเหล่านี้ว่ามีโอกาสแค่ไหน อย่างไร แต่ผมบอกได้ว่าขณะนี้ จีน เกาหลี ญี่ปุ่น สิงคโปร์ ยาตราทัพเข้ามาเต็มที่ เพราะพวกเขามองไปข้างหน้า แต่คนไทยเรามักมองเห็นปัญหาขวางหน้าเสมอ