รุ่นพี่ชี้ช่องลงทุนอาเซียนย้ำ คน-เงินทุน-คู่ค้าสำคัญ

โดย...ปรียนิจ กุลตั้งเจริญ

การออกไปลงทุนในต่างประเทศเป็นเรื่องที่นักธุรกิจไทยกำลังให้ความสนใจอย่างมาก แต่การขยายธุรกิจในต่างแดนโดยไม่มีประสบการณ์ ขาดข้อมูลอาจทำให้การทำธุรกิจมีความเสี่ยงสูง

ธนาคารซีไอเอ็มบี ไทย จึงได้จัดงานสัมมนา “ASEAN For You” ขึ้น โดยเชิญนักธุรกิจผู้มีประสบการณ์มาถ่ายทอดความรู้และประสบการณ์ ชี้ให้เห็นถึงโอกาส และความท้าทายต่างๆ ในการลงทุนในอาเซียน

สนั่น อังอุบลกุล ประธานกรรมการบริษัท ศรีไทยซุปเปอร์แวร์ กล่าวว่า โอกาสการทำธุรกิจกับประเทศเพื่อนบ้านเริ่มจากการค้าชายแดน ซึ่งเติบโตอย่างมาก จากนั้นต้องส่งสินค้าไปประเทศอาเซียนด้วยกัน และเมื่อมีความพร้อมก็ต้องไปลงทุน

ส่วนประเด็นด้านความท้าทายนั้น ผู้ประกอบการจะต้องตอบคำถามต่อไปนี้ให้ได้ คือ ทำไมจะต้องไป มีความพร้อมหรือไม่ มีตลาดผู้ซื้อหรือไม่ มีเงินทุนเพียงพอที่จะดำเนินธุรกิจต่อไปหากต้องแบกรับการขาดทุนประมาณ 35 ปีได้หรือไม่ และหากต้องการไปตั้งโรงงาน จะต้องมีการเตรียมตัว พร้อมพิจารณาว่าบริษัทมีบุคลากรพร้อมที่จะไปทำงานในต่างประเทศหรือไม่ ซึ่ง “คน” เป็นกุญแจสำคัญที่สุดในการทำธุรกิจ

“ตอนนี้พูดได้เลยว่า นักธุรกิจไทยไม่มีประสบการณ์ลงทุนต่างประเทศ รัฐบาลก็ไม่มีประสบการณ์ ไม่มีความเข้าใจ จึงทำให้การประสานงานร่วมกันเพื่อบุกตลาดต่างประเทศจึงยังไม่มีประสิทธิภาพ”

สยาม รามสูต ประธานบริหารบริษัท สยามอินเตอร์เนชั่นแนล กล่าวว่า โอกาสที่ดีที่สุดคือการที่เป็นคนไทย เนื่องจากทุกประเทศเพื่อนบ้านต้อนรับคนไทยเป็นอย่างดี สินค้าไทยในลาว กัมพูชา พม่า และเวียดนาม ถูกจัดเป็นสินค้าไทยมีคุณภาพ ซึ่งทำให้สินค้าได้เปรียบในตลาด

สำหรับผู้ประกอบการรายเล็กและรายกลาง หรือกลุ่มเอสเอ็มอี ที่อยากจะไปทำธุรกิจในต่างประเทศ ขอแนะนำว่า ประเทศที่เหมาะสมที่สุดสำหรับการเริ่มต้นคือประเทศลาว เพราะเป็นประเทศเดียวที่ไม่ต้องใช้ล่าม สื่อสารกันได้ดี และคนซื้อชอบสินค้าไทย ตัวอย่างเช่น วุฒิศักดิ์ คลินิก ที่เปิดสาขาในลาวได้รับความนิยมอย่างมากจากคนท้องถิ่น โดยสาขาในกรุงเวียงจันทน์ติดอันดับสาขาที่มียอดขายสูงที่สุด เมื่อเทียบกับสาขาต่างๆ ทั่วภูมิภาคทั้งหมดที่มีอยู่ 150 สาขา สะท้อนให้เห็นว่าคนลาวมีกำลังซื้อสูงมาก วุฒิศักดิ์เคยจัดทำบัตรสมาชิกวีไอพีการ์ดมีมูลค่า 1 แสนบาท ซึ่งก็ขายหมดทันที

นอกจากนี้ ยังแนะนำว่า หากต้องการบุกตลาดต่างแดนให้สำเร็จ ผู้ประกอบการต้องเข้าไปดูตลาดเอง ดูวิถีชีวิต ไม่ใช่แค่ทำวิจัยตลาดอย่างเดียว พร้อมกันนั้น ก็ต้องสร้างเครือข่ายในการทำธุรกิจ เช่น หากทำธุรกิจเทรดดิ้ง ก็ต้องมองหาคู่ค้าที่เป็นผู้กระจายสินค้า เพื่อจะได้ไม่ต้องเริ่มต้นทำทุกอย่างด้วยตัวเอง นอกจากนี้การไปลงทุนหรือทำธุรกิจก็อย่าหวังแต่จะกอบโกยรายได้เพียงอย่างเดียว จะต้องทำประโยชน์ให้กับสังคมท้องถิ่นด้วย

ฮาราลด์ ลิงค์ ประธานกลุ่มบริษัท บี.กริม เพาเวอร์ กล่าวว่า การออกไปลงทุนในต่างประเทศจะเป็นโอกาสสร้างเพื่อนมากขึ้น มีโอกาสได้คนเก่งจากประเทศเพื่อนบ้านมาร่วมทำงาน

การไปบุกตลาดที่ไม่คุ้นเคย อาจมีความท้าทายบ้าง บริษัทควรกำหนดยุทธศาสตร์ให้ดี ทำความเข้าใจประเทศนั้นๆ ให้ลึกซึ้ง ต้องทำตัวเองเป็นบริษัทประเทศท้องถิ่นให้ได้ นอกจากนี้จะต้องให้ความสำคัญกับ “คน” จะต้องพยายามสร้างคนท้องถิ่นที่เก่งๆ ให้ขึ้นมาบริหารงานให้ได้ แทนที่จะต้องส่งคนไทยไปบริหารงานในต่างประเทศ

กริชรัตน์ ก้อนเทียน ที่ปรึกษากฎหมายและทนายความ บริษัท เบเคอร์แอนด์แมคเคนซี่ กล่าวว่า สำหรับโอกาสของธุรกิจที่ปรึกษาด้านกฎหมาย จะมีลูกค้าทั้งส่วนของผู้ประกอบการไทยที่ต้องการไปลงทุนในต่างประเทศ และนักลงทุนในประเทศเพื่อนบ้าน เพราะนักธุรกิจท้องถิ่นต้องการทำธุรกิจของตนเองให้มีมาตรฐานเทียบเท่าสากล เป็นมืออาชีพ ต้องการติดต่อสื่อสารกับนักลงทุนภายนอก

สำหรับความท้าทายส่วนใหญ่เป็นเรื่องของการใช้กฎหมายในการทำธุรกิจ เนื่องจากประเทศเพื่อนบ้านยังมีความแตกต่างเรื่องกฎหมาย แม้ว่าบางประเทศในระบบกฎหมายเดียวกัน แต่เครื่องมือทางกฎหมายของบางประเทศยังไม่พร้อม ยังไม่มีกฎหมายบางประเภท แต่ก็อาจสามารถพลิกความท้าทายดังกล่าวเป็นโอกาสได้ เพราะหากยังไม่มีกฎหมายกำกับ แต่หากประเทศดังกล่าวมีนโยบายสนับสนุนการลงทุนใหม่ๆ ก็มีโอกาสแจ้งเกิดธุรกิจได้เช่นกัน