QUICK COUNT

ในการเลือกตั้งประธานาธิบดีของอินโดนีเซีย เมื่อวันที่ 9 ก.ค.ที่เพิ่งผ่านพ้นไป เราจะได้ยินคำใหม่ขึ้นมาหนึ่งคำคือคำว่า “Quick Count” เพราะหลังการเลือกตั้งเสร็จภายในไม่ถึงชั่วโมง เราก็จะได้เห็นองค์กรต่างๆ 7 แห่งซึ่งมีความน่าเชื่อถือประกาศผลการทำ Quick Count ทันทีว่า โจโควี่ชนะการเลือกตั้ง 4–6% และมีอีก 3 องค์กรที่ประกาศว่านายพลปราโบโว่ ชนะการเลือกตั้ง 0.6–4%

การทำ “Quick Count” หรือ “การนับคะแนนเร็วคู่ขนาน”นั้นวัตถุประสงค์หลักไม่ใช่เพื่อการแย่งชิงการรายงานผลการเลือกตั้งอย่างที่เมืองไทยชอบทำกันนะครับ แต่วัตถุประสงค์ที่แท้จริงของมันคือการทำให้การเลือกตั้งของอินโดนีเซียโปร่งใสและน่าเชื่อถือต่างหาก

ลองนึกภาพการจัดการเลือกตั้งใน 6,000 กว่าเกาะที่มีคนอยู่อาศัยโดยมีหน่วยเลือกตั้งเกือบๆ 5 แสนหน่วยในอินโดนีเซียดูนะครับ ว่าตอนขนบัตรเลือกตั้งและหีบบัตรเลือกตั้งไปและกลับจากหน่วยเลือกตั้งนั้นมันจะยากลำบากขนาดไหน ใช้ทุกรูปแบบของการขนล่ะครับ เครื่องบิน รถยนต์ เรือ เกวียน แค่ลำพังการจับตาดูไม่ให้โกง ตามหน่วยเลือกตั้งก็แทบจะเป็นไปไม่ได้ แล้วลองนึกภาพการโกงด้วยการเปลี่ยนหีบบัตรตอนขนกลับมา สิครับว่าจะคุมกันยังไงไม่ให้เปลี่ยนได้

จัดการเลือกตั้งแต่ละครั้งสำหรับผู้มีสิทธิเลือกตั้งราวๆ 190 ล้านคน ซึ่งต้องใช้เจ้าหน้าที่ช่วยจัดการเลือกตั้งมากกว่า 3 ล้านคนนั้น อินโดนีเซียเขาใช้เงินมากกว่า 4 หมื่นล้านบาท นะครับ นับเป็นการจัดการเลือกตั้งที่แพงที่สุดในโลกเลยทีเดียว ดังนั้นการจัดการเลือกตั้งแต่ละครั้งจึงจะต้องจัดแบบให้มีข้อผิดพลาดและการโกงให้น้อยที่สุด ตรงนี้ล่ะครับที่การทำ Quick Count เข้ามาเกี่ยวข้อง

องค์กรที่ทำ Quick Count จะเป็นองค์กรแบบไหนก็ได้ไม่ว่าจะเป็นสื่อมวลชน สำนักวิจัย สถาบันการศึกษา แต่ก่อนจะทำได้จะต้องไปลงทะเบียนกับคณะกรรมการจัดการเลือกตั้งของอินโดนีเซียก่อนนะครับจึงจะไปทำ Quick Count ได้ และเขายังมีสมาคมที่คอยดูแลองค์กรต่างๆที่ทำโพลต่างๆ รวมถึง Quick Count ด้วย ว่าจะต้องทำให้ถูกต้องตามหลักวิชาการและอย่างมีจริยธรรม

เมื่อถึงวันเลือกตั้งองค์กรเหล่านี้ก็จะสุ่มตัวอย่างหน่วยเลือกตั้งราวๆ 2,000 หน่วยเลือกตั้ง เพื่อที่จะไปสังเกตการณ์นับคะแนนพร้อมๆ กับเจ้าหน้าที่ของคณะกรรมการจัดการเลือกตั้ง เมื่อนับคะแนนเสร็จตัวแทนขององค์กรที่ทำ Quick Count ก็จะรีบรายงานผลกลับมายังองค์กรที่ตัวเองสังกัดเพื่อรวมคะแนนและรายงานผลให้สาธารณชนทราบ ซึ่งปกติจะใช้เวลาไม่เกิน 1 ชั่วโมง ก็จะทราบผลกันแล้ว

การสุ่มหน่วยเลือกตั้งให้ถูกต้องตามหลักวิชาสถิติเพื่อให้หน่วยเลือกตั้งที่องค์กรทั้งหลายไปสุ่มนับคะแนนนั้น สามารถเป็นตัวแทนของหน่วยเลือกตั้งทั้งหมดได้คือหัวใจสำคัญของความแม่นยำในการทำ Quick Count ในการเลือกตั้ง ครั้งที่ผ่านๆ มา รวมถึงการเลือกตั้ง สส. เมื่อวันที่ 9 เม.ย.ที่ผ่านมา ล่าสุดนั้น พิสูจน์แล้วว่าผลของการทำ Quick Count ตามหลักวิชาการนั้นออกมาใกล้เคียงกับการนับคะแนนที่เป็นทางการมากๆ ต่างกันเป็นจุดทศนิยมเท่านั้นเอง

เมื่อคะแนนที่เป็นทางการออกมาใกล้เคียงกับการ Quick Count ของหลายๆ องค์กร ทุกฝ่ายก็สบายใจได้ว่าการนับคะแนนเป็นไปด้วยความบริสุทธิ์และโปร่งใส 3 องค์กรที่รายงาน Quick Countต่างไปจากส่วนใหญ่นั้นกำลังถูกเรียกสอบถึงวิธีศึกษาวิจัยและสุ่มตัวอย่างว่าเป็นไปอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการหรือไม่ และที่น่าสนใจก็คือองค์กรที่รายงานผลว่านายพลปราโบโว่ชนะโจโควี่ถึง 4% นั้น ผู้บริหารเคยถูกตำรวจจับติดคุกเพราะทำ Quick Count ผิดหลักวิชาการมาแล้ว

มีประโยชน์อย่างนี้ เมืองไทยน่าเอามาใช้บ้างนะครับ