แอร์เอเชีย เอ็กซ์ ฉุด THAI ดิ่ง

นักวิเคราะห์บริษัทหลักทรัพย์ (บล.) เอเซีย พลัส วิเคราะห์ว่า แม้ว่าสายการบินไทยแอร์เอเชีย เอ็กซ์ ไม่มีความเกี่ยวข้องกับบริษัท เอเชีย เอวิชั่น (AAV) แต่จุดเด่นตั๋วเดินทางสายการบินในเครือแอร์เอเชีย ที่เน้นขายราคาต่ำกว่าสายการบินครบวงจร และเร็วๆ นี้ จะมีการเปิดตัว สายการบินนกสกู๊ต (ร่วมทุนระหว่างบริษัทสายการบินนกแอร์ (NOK) และ สกู๊ต แอร์ไลน์จากสิงคโปร์) ซึ่งมีรูปแบบการทำธุรกิจเหมือนแอร์เอเชีย เอ็กซ์ ทิศทางดังกล่าวถือเป็นข่าวลบต่อบริษัท การบินไทย (THAI) สายการบินครบวงจรรายเดียวของไทย ซึ่งครองส่วนแบ่งตลาดคนไทยที่เดินทางไปภูมิภาคเอเชียเหนือ โดยเชื่อว่าส่วนแบ่งตลาด THAI ในเส้นทางข้างต้นจะลดลงในระยะยาว

อย่างไรก็ตาม การเปิดสายการบินไทย แอร์เอเชีย เอ็กซ์ AAV ไม่มีการถือหุ้นในสายการบินดังกล่าว จึงได้ประโยชน์ในด้านการส่งต่อผู้โดยสารแอร์เอเชีย เอ็กซ์ต่อมายังเครือข่ายตนเองเท่านั้น ซึ่งน่าจะไม่เห็นอย่างมีนัยสำคัญในช่วงเริ่มธุรกิจ 12 ปีนี้ ขณะที่ NOK เพราะเข้าร่วมถือหุ้นในสายการบินนกสกู๊ตด้วยราว 50% จึงมีแนวโน้มต้องรับขาดทุนจากการดำเนินงานของนกสกู๊ตช่วง 12 ปีแรก ที่จะเข้ามากดดันกำไรจากการทำธุรกิจปัจจุบัน (สายการบินราคาประหยัด ส่วนใหญ่บินในประเทศ)

ขณะที่บริษัท ท่าอากาศยานไทย (AOT) ผู้ผูกขาดบริการสนามบินรายเดียวของประเทศน่าจะเป็นผู้รับประโยชน์มากสุด จากการขยายธุรกิจของสายการบินต้นทุนต่ำรอบนี้

อย่างไรก็ตาม เนื่องจากในระยะสั้นผลประกอบการกลุ่มมีแนวโน้มไม่สดใส ทั้งจากปัจจัยลบการเมือง กอปรกับกำลังจะเข้าสู่ช่วงนอกฤดูกาล ฝ่ายวิจัยจึงยังคงน้ำหนักลงทุน “น้อยกว่าตลาด” และยังชื่นชอบ AOT (มูลค่าที่เหมาะสม 230 บาท) มากสุด

นัดดา บุรณศิริ ประธานเจ้าหน้าที่บริหารสายการบินไทยแอร์เอเชีย เอ็กซ์ กล่าวว่า หลังจัดตั้งบริษัทด้วยทุนจดทะเบียนราว 400 ล้านบาท ขณะนี้กำลังจะเริ่มเปิดบริการสายการบินไทยแอร์ เอเชีย เอ็กซ์ ซึ่งถือเป็นสายการบินที่บินระยะไกลด้วยราคาประหยัด (ต้นทุนต่ำ) เป็นแห่งแรกของประเทศ โดยจะเริ่มต้นด้วยเส้นทาง กรุงเทพฯ (ดอนเมือง)–กรุงโซล (อินชอน) ในเดือน มิ.ย.นี้ และเล็งเปิดเพิ่มปลายทางยอดฮิตในญี่ปุ่น คือ โตเกียวและโอซากา คาดว่าอัตราบรรทุกผู้โดยสาร สูงราว 80-90% และทั้งปีจะมีผู้ใช้บริการราว 2 แสนราย แบ่งเป็นคนไทย 60% ต่างชาติ 40% ด้วยจุดเด่น ราคาค่าโดยสารต่ำกว่าสายการบินครบวงจร 15-20%

นักวิเคราะห์ บล.ยูโอบี เคย์เฮียน คงคำแนะนำขายหุ้น THAI เพราะรับรู้ผลขาดทุนจากการดำเนินงานที่ 8,153 ล้านบาท (รวมขาดทุนค่าเงินที่ 3,900 ล้านบาท) แม้จำนวนผู้โดยสารได้มีการเพิ่มขึ้น 4.1%

สำหรับในปี 2557 คาดว่าจำนวนผู้โดยสารจะปรับตัวลดลง 2.5% เนื่องจาก ประการแรก ปัญหาความไม่สงบทางการเมืองซึ่งอาจฉุดให้จำนวนผู้โดยสารลดลงในไตรมาส 1/2557

ประการที่สอง THAI เสียส่วนแบ่งทางการตลาดของเส้นทางบินในประเทศให้กับบรรดาสายการบินราคาประหยัด เห็นได้จากจำนวนผู้โดยสารในประเทศที่ลดลงเป็นเดือนที่ 3 ติดต่อกันนับตั้งแต่เดือน พ.ย. 2556

ขณะที่ จำนวนผู้โดยสารรวมในอุตสาหกรรมเติบโตขึ้น 14.7% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน

ประการที่สาม จำนวนผู้โดยสารของ THAI ลดลง 9.6% จากช่วงเดียวกันของปีก่อนในเดือน ม.ค. 2557 แม้จำนวนผู้โดยสารรวมที่มาใช้บริการที่ท่าอากาศยานของ AOT ได้เพิ่มขึ้น 5.4% จำนวนผู้โดยสารในประเทศที่หดตัวลงส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญ เนื่องจากมีอัตราผลตอบแทนสูงที่สุดในเส้นทางบินในประเทศ ผลการดำเนินงานแย่ลงตั้งแต่ปี 2556 ข้อมูลด้านบนแสดงให้เห็นว่า THAI กำลังสูญเสียส่วนแบ่งทางการตลาดอยู่ในขณะนี้

เราคาดว่า อัตราผลตอบแทนจะอ่อนตัวลงเช่นกันหาก THAI ตัดสินใจที่จะแย่งชิงส่วนแบ่งทางการตลาดคืนมา “อย่างไรก็ดี แม้คาดว่าอัตราผลตอบแทนจะคงที่ในปี 2557 แต่คาดว่า THAI จะยังรับรู้ผลขาดทุนสุทธิที่ 7,632 ล้านบาทในปี 2557”

THAI ขาดยุทธศาสตร์ที่ต่อเนื่อง จากการเปลี่ยนแปลงกรรมการผู้อำนวยการใหญ่ THAI มีกรรมการผู้อำนวยการใหญ่ (DD) ถึง 2 คนในช่วง 4 ปีที่ผ่านมาและ DD คนล่าสุดได้แก่ สรจักร เกษมสุวรรณ ก็ได้ประกาศลาออกหลังอยู่ในตำแหน่งมาเพียงแค่ 14 เดือน อัตราการหมุนเวียนของตำแหน่งผู้บริหารอยู่ในระดับสูงท่ามกลางการแข่งขันที่รุนแรงขึ้น ทั้งจากการเปิดให้บริการของสายการบินไลอ้อน แอร์ ในเส้นทางการบินในประเทศรวมทั้งสายการบินไทยแอร์เอเชีย เอ็กซ์ และนกสกู๊ต

ขณะเดียวกัน กลยุทธ์การป้องกันความเสี่ยงจากค่าเงิน ของ THAI ก็เป็นกลยุทธ์ที่ไม่มีประสิทธิภาพ เห็นได้จากอัตราผลตอบแทนที่ลดลงอย่างต่อเนื่องถึง 8 ไตรมาสติดต่อกัน ขณะที่ THAI รับรู้ผลขาดทุนค่าเงินติดต่อกันถึง 3 ไตรมาส ทั้งนี้ THAI ต้องการให้หนี้สินอยู่ในสกุลเงินยูโรและเยนเพื่อให้สอดคล้องกับรายได้ของบริษัท

แต่กลยุทธ์การป้องกันความเสี่ยงไม่ประสบความสำเร็จในช่วง 3 ไตรมาสที่ผ่านมา ซึ่งอาจจะเป็นเพราะมีสัดส่วนของลูกค้าญี่ปุ่นที่เพิ่มมากขึ้น