สรรพากรไล่บี้รีดภาษีเต็มสูบ

โดย...กนกวรรณ บุญประเสริฐ

กรมสรรพากรกำลังงัดทุกมาตรการในการรีดเงินภาษี ทั้งการว่าจ้างบริษัทฝรั่งมาช่วยศึกษาเรื่องการรีดภาษีให้มีประสิทธิภาพ ซึ่งคาดว่าจะได้ข้อสรุปกลางปีนี้ รวมถึงสั่งเจ้าหน้าที่กรมสรรพากรลงพื้นที่เพื่อขยายฐานภาษีบุคคลธรรมดา และนิติบุคคล หลังยอดจัดเก็บรายได้ของรัฐในส่วนของเงินภาษีทั้ง 3 กรม 5 เดือนแรกของปีงบ 2557 จัดเก็บรายได้ต่ำกว่าเป้าหมายที่ตั้งไว้ 1.4 หมื่นล้านบาท

เพราะผลกระทบจากการเมืองทำให้แผนการลดภาษีนิติบุคคลจาก 30% เหลือ 23% ในปี 2555 และลดลงเหลือ 20% เริ่มวันที่ 1 ม.ค. 2556 แต่ไม่เกินวันที่ 31 ธ.ค. 2557 ไม่เป็นอย่างที่หวัง เนื่องจากเดิมนั้นคาดว่าการลดภาษีนิติบุคคลจะทำให้ทั้งคนไทยและต่างชาติแห่เข้ามาลงทุน และเมื่อธุรกิจมีการแข่งขัน ราคาสินค้าก็จะถูกลงตาม คนก็จะบริโภคมากขึ้น ส่งผลให้ยอดการเก็บภาษีสูงขึ้นในระยะต่อไป

แม้ช่วงแรกจะประเมินแล้วว่ารายได้จะหายไปไม่น้อยกว่า 1.5 แสนล้านบาท แต่ยิ่งเจอการเมืองรุมเร้าทำให้นักลงทุนชะลอการลงทุน ของขายไม่ดี ทุนหายกำไรหด ทำเอายอดเก็บภาษีของกรมสรรพากร 5 เดือนแรก ต่ำกว่าเป้าหมายถึง 8,882 ล้านบาท

ทั้งนี้ สุทธิชัย สังขมณี อธิบดีกรมสรรพากร สั่งเร่งเครื่องเพราะหวั่นรีดภาษีทั้งปีหล่นวูบจากเป้าหมายที่ตั้งไว้ทั้งปี 1.89 ล้านล้านบาท ขณะที่ปีงบประมาณ 2556 จัดเก็บรายได้รวมทั้งสิ้น 1.76 ล้านล้านบาท ในจำนวนนี้เป็นเงินรายได้จากภาษีนิติบุคคล 5.92 แสนล้านบาท ต่ำกว่าเป้าหมายถึง 4.75 หมื่นล้านบาท

ล่าสุด จึงสั่งการไปยังเจ้าหน้าที่ให้เตรียมพร้อมรับมือการเก็บภาษีเงินได้นิติบุคคลในรอบปีบัญชี 2556 ในเดือน พ.ค.นี้ ให้ตรวจสอบอย่างจริงจัง เข้มงวด โดยเฉพาะต้องตรวจสอบการเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลของบริษัทว่าสอดคล้องกับการเสียภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาของบรรดาเจ้าของบริษัท ผู้บริหารหรือกรรมการบริษัทหรือไม่ เพราะพบว่าเจ้าของ ผู้บริหาร และกรรมการบริษัท มีการหลบเลี่ยงภาษีเป็นจำนวนมาก

การตรวจสอบนั้นจะย้อนกลับไปถึงการซื้อบ้าน และการถือครองสินทรัพย์อื่นๆ ด้วย เช่น ปีนี้ซื้อบ้านหลังเป็นร้อยล้านบาท แล้วเสียภาษีนิติบุคคลของบริษัทเป็นอย่างไร หรือมีอาชีพอื่นเสริมหรือไม่ เพราะถือว่าในเมื่อรัฐบาลยอมลดภาษีนิติบุคคลจาก 30% จนมาเหลือ 20% ในปัจจุบันแล้ว ผู้เสียภาษีต้องเสียภาษีให้ถูกต้องไม่หลบเลี่ยงด้วย

เบื้องต้นจากการวิเคราะห์การจัดเก็บภาษีเงินได้นิติบุคคลในช่วงเดือน พ.ค.นี้ คงจะยังไม่ได้รับผลกระทบจากการเมืองมากนัก เพราะเป็นรอบการเสียภาษีของทั้งปี 2556 แต่ในการจัดเก็บช่วงเดือน ส.ค. ที่เป็นรอบการเสียภาษีรอบ 6 เดือนแรกของปี 2557 นั้นคงได้รับผลกระทบปัญหาการเมืองแน่นอน ซึ่งกรมสรรพากรกำลังติดตามและปรับปรุงประสิทธิภาพการจัดเก็บให้เกาะติดใกล้ชิดกับผู้เสียภาษีให้มากที่สุด

อย่างไรก็ดี เชื่อว่าหลังการเมืองสงบ มาตรการลดภาษีนิติบุคคลน่าจะเห็นผล เพราะเมื่อเปรียบเทียบกับประเทศในกลุ่มอาเซียนจะเห็นว่าไทยมีอัตราภาษีต่ำกว่าทุกประเทศ ยกเว้นประเทศสิงคโปร์ที่มีการจัดเก็บภาษีเงินได้นิติบุคคลเพียง 17% ซึ่งถือเป็นอัตราที่น้อยที่สุดในภูมิภาคนี้

ทั้งนี้ มีประเด็นที่น่าจับตาเรื่องการเก็บไล่บี้ภาษีนิติบุคคลรายปลาซิวปลาสร้อยที่กำลังถูกตรวจสอบอย่างเข้มข้น ขนาดสืบเข้าดูถึงเรื่องส่วนตัว ซื้อบ้าน ซื้อรถ จะเป็นมาตรฐานเดียวกับผู้เสียภาษีนิติบุคคลที่เป็นผู้ประกอบการรายใหญ่มีรายได้ไม่ต่ำกว่า 2,000 ล้านบาทต่อปี เช่น โรงกลั่นน้ำมัน ปิโตรเคมี อุตสาหกรรมรถยนต์ ธนาคาร ห้างสรรพสินค้า และธุรกิจโทรคมนาคม กลุ่มนี้มีจำนวน 2,000 ราย เสียภาษีคิดเป็นรายได้จากการเก็บภาษีประมาณ 50% ของรายได้รวมทั้งหมดนั้น จะมีการตรวจสอบเข้มข้นด้วยมาตรฐานเดียวกันทั้งหมดเพื่อให้เกิดความเป็นธรรมหรือไม่

เพราะหากทำได้จริง เชื่อว่าเป้าหมายที่กรมสรรพากรตั้งไว้ไม่ไกลเกินเอื้อมแน่นอน