ญี่ปุ่นเดินเกมบูมลงทุนผุดเขตเศรษฐกิจยุทธศาสตร์

นับตั้งแต่นายกรัฐมนตรี ชินโสะ อาเบะ เข้ารับตำแหน่ง ต้องยอมรับว่ามีการปรับเปลี่ยนนโยบาย พร้อมผุดมาตรการต่างๆ ออกมาอย่างต่อเนื่อง เพื่อปลุกเศรษฐกิจของประเทศให้กลับมาคึกคัก และเพิ่มศักยภาพการแข่งขันของประเทศ

แผนล่าสุดที่เพิ่งเปิดเผยออกมา คือ การกำหนดเขตเศรษฐกิจเชิงยุทธศาสตร์พิเศษ (Special Strategic Zones) 6 แห่งทั่วประเทศ โดยจุดเด่นของเขตดังกล่าว คือ การผ่อนปรนกฎระเบียบเพื่อกระตุ้นการลงทุนในประเทศ

เริ่มจากเขตพื้นที่ใกล้กับเมืองหลวงอย่างกรุงโตเกียว ที่ตั้งเป้าให้เป็นศูนย์กลางของเศรษฐกิจระหว่างประเทศ ขณะที่พื้นที่คันไซรอบๆ เมืองโอซากา จะเป็นเขตสนับสนุนการลงทุนด้านนวัตกรรมทางการแพทย์

ด้านจังหวัดนีกาตะ ซึ่งอยู่ทางภาคเหนือของประเทศ และจังหวัดยาบุ ในภาคกลาง จะได้รับการส่งเสริมให้เป็นเขตเกษตรกรรม ส่วนจังหวัดฟูกุโอกะ จะเป็นเขตพิเศษด้านแรงงาน และจังหวัดโอกินาวา จะเป็นเขตสำหรับการท่องเที่ยวนานาชาติ

จากแผนที่แต่ละเมืองเสนอให้รัฐบาลพิจารณาเมื่อปลายปีที่แล้ว พบว่า จังหวัดฟูกุโอกะ ซึ่งเป็นเมืองใหญ่ที่สุดของเกาะคิวชู ระบุว่าจะปรับกฎระเบียบสำหรับการขอวีซ่าของแรงงานต่างชาติ และเงื่อนไขด้านแรงงานสำหรับบริษัทที่ต้องการเปิดธุรกิจใหม่

ขณะที่จังหวัดยาบุ เสนอว่าจะดำเนินมาตรการต่างๆ เพื่อนำพื้นที่เพาะปลูกที่ถูกปล่อยรกร้างมาใช้ประโยชน์ พร้อมส่งเสริมการพัฒนาสินค้าอาหารที่มีมูลค่าเพิ่ม

ด้าน จังหวัดนีกาตะ มีแผนสนับสนุนการรวมพื้นที่เกษตรกรรมหลายๆ แห่งเข้าด้วยกัน และส่งเสริมให้บริษัทเอกชนเข้ามาทำเกษตรมากยิ่งขึ้น

ส่วนเขตโตเกียวและพื้นที่ใกล้เคียงตั้งเป้าจะเป็นเขตสำหรับการทำธุรกิจที่สะดวกที่สุดในโลก หากต้องการเดินไปถึงเป้าหมายดังกล่าว จะต้องผ่อนปรนกฎระเบียบเรื่องอาคารสิ่งปลูกสร้าง และปรับเปลี่ยนเงื่อนไขด้านแรงงานสำหรับบริษัทข้ามชาติด้วย โดยคาดการณ์กันว่ารัฐบาลท้องถิ่นจะผ่อนปรนระเบียบต่างๆ เช่น สัดส่วนจำนวนชั้นของอาคารและขนาดพื้นที่ปลูกสร้างบริเวณใกล้กับสถานีรถไฟโตเกียว เพื่อเพิ่มขีดความสามารถการแข่งขันของกรุงโตเกียว

นอกจากนี้ คาดว่า เมืองนาริตะจะร่วมมือกับมหาวิทยาลัยสร้างศูนย์การแพทย์นานาชาติ เพื่อปลุกปั้นให้เมืองกลายเป็นฐานให้บริการทางการแพทย์ที่ดีที่สุดแห่งหนึ่งในโลก

ขณะเดียวกัน เขตคันไซจะเน้นส่งเสริมนวัตกรรมด้านสุขภาพและการแพทย์ ซึ่งรวมถึงเวชศาสตร์การฟื้นฟูสภาวะเสื่อม มีการปรับเงื่อนไขแรงงานสำหรับบริษัทข้ามชาติ และธุรกิจเงินร่วมลงทุน (Venture Capital)

ด้าน จังหวัดโอกินาวา ที่เสนอตัวเป็นฮับการท่องเที่ยวนานาชาติจะต้องปรับเปลี่ยนกฎวีซ่า อีกทั้งจะอนุญาตให้นักดำน้ำสามารถสอบดำน้ำโดยใช้ภาษาอื่นที่ไม่ใช่ภาษาญี่ปุ่นได้อีกด้วย

ในมุมของนักวิเคราะห์นั้น มาซามิชิ อะดาชิ นักเศรษฐศาสตร์อาวุโสของ เจ.พี.มอร์แกน เชส แอนด์ โค ในกรุงโตเกียว คาดหวังว่า เขตเศรษฐกิจเหล่านี้จะช่วยเพิ่มการลงทุนโดยตรงในญี่ปุ่น และเปิดโอกาสให้บริษัทญี่ปุ่นแข่งขันกันสร้างสรรค์นวัตกรรมมากยิ่งขึ้นด้วย

ขณะที่ ทาซึโอะ ฮัตตะ สมาชิกคณะกรรมาธิการที่ดูแลเขตเศรษฐกิจพิเศษ มองว่า เมื่อมีการประกาศแผนต่างๆ ออกมา จะทำให้ราคาอสังหาริมทรัพย์ในเมืองปรับสูงขึ้น และการเปลี่ยนแปลงต่างๆ จะสร้างโอกาสในการวางผังเมือง และทำให้เมืองต่างๆ ดึงดูดพนักงานของบริษัทต่างชาติเข้ามาอยู่อาศัยเพิ่มขึ้น

การประกาศเขตเศรษฐกิจยุทธศาสตร์พิเศษของญี่ปุ่นครั้งนี้ ถือเป็นอีกก้าวสำคัญในการดึงดูดการลงทุนจากต่างชาติ โดยเห็นได้ว่า การปรับกฎระเบียบต่างๆ ในอนาคตเป็นไปเพื่ออำนวยความสะดวกให้แก่การลงทุนข้ามชาติ ซึ่งเป็นไปในทิศทางเดียวกันอีกหลายประเทศของเอเชีย ที่ได้ปลุกปั้นเขตเศรษฐกิจพิเศษ เช่น จีน ที่ดันให้เซี่ยงไฮ้กลายเป็นเขตการค้าเสรี เมื่อปลายปีที่ผ่านมา หรือเกาหลีใต้ที่ผุดเขตเศรษฐกิจ 8 แห่ง หรือมาเลเซีย ที่มีเขตเศรษฐกิจพิเศษอิสกันดาร์ ดังนั้น ต้องจับตาดูกันต่อไปว่า ใครจะสามารถยกระดับขีดความสามารถการแข่งขันได้มากกว่ากันในอนาคต