ตะลึง! คนไทยสอบตกคำนวนดอกเบี้ยไม่เป็น

การแข่งขันการให้บริการทางการเงินที่เข้มข้นขึ้น ประกอบกับความเจริญก้าวหน้าทางเทคโนโลยี ส่งผลให้เกิดผลิตภัณฑ์และบริการทางการเงินที่มีความหลากหลายและซับซ้อนมากขึ้น ทำให้ประชาชนเกิดความเสียหาย จากการที่ไม่ได้รับความรู้หรือข้อมูลที่ไม่เพียงพอในการเลือกใช้ผลิตภัณฑ์หรือบริการทางการเงิน

ชนาธิป จริยาวิโรจน์ ผู้อำนวยการศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน (ศคง.) ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กล่าวว่า ได้ร่วมกับสำนักงานสถิติแห่งชาติ สำรวจระดับทักษะทางการเงินของคนไทยในปี 2556 เพื่อหาทางพัฒนาทักษะทางการเงินของคนไทย

โดยผลสำรวจที่ออกมา พบว่าความรู้ด้านการเงินที่คนไทยมีจุดอ่อน คือ การคำนวณอัตราดอกเบี้ยเงินกู้ ทั้งการคำนวณดอกเบี้ยเงินกู้ทบต้น ดอกเบี้ยลอยตัว การบริหารจัดการเงิน รวมถึงการจัดทำบัญชีรายรับรายจ่าย ธปท. จึงเปิดโครงการสอนวิธีคำนวณเหล่านี้ ให้แก่ผู้ที่สนใจ อาทิ โรงพยาบาลรามาธิบดี บริษัท ไทยเบฟเวอเรจ โรงงานยาสูบ เป็นต้น

นอกจากนี้ ธปท.ยังจัดโครงการโดยตรงในการให้ความรู้ครูทั่วประเทศผ่านสำนักงานภาค โดยเฉพาะครูอายุงานน้อย เพราะพบว่ามีปัญหารายได้น้อยแต่หนี้สูง ให้รู้จักการคำนวณดอกเบี้ย และการบริหารจัดการเงินก่อนที่จะก่อหนี้ เป็นคอร์สระยะสั้น เริ่มเดือน ต.ค.นี้

สำหรับรายละเอียดผลสำรวจของสำนักงานสถิติ พบว่า คนไทยมีคะแนนทักษะทางการเงินเฉลี่ย 58.5% ของคะแนนเต็ม 22 ซึ่งต่ำกว่าคะแนนเฉลี่ย 62.3% ของ 14 ประเทศที่ร่วมโครงการสำรวจของโออีซีดี

โดยองค์ประกอบ 3 ด้านที่เกี่ยวข้องกับทักษะทางการเงิน คือ ความรู้ทางการเงิน พฤติกรรมทางการเงิน และทัศนคติทางการเงิน พบว่า ความรู้ทางการเงิน คนไทยมีคะแนนเฉลี่ยเพียง 3.7 คะแนน จากคะแนนเต็ม 8 คะแนน ไม่ถึงครึ่งของคะแนนเต็ม

คำถามที่คนไทยมากกว่าครึ่งตอบไม่ถูก คือ การคำนวณดอกเบี้ยทบต้น นโยบายการคุ้มครองเงินฝาก และมูลค่าเงินตามกาลเวลา โดยตอบผิดสูงถึง 86.4% 84% และ 76.1% ตามลำดับ ทั้งที่เป็นเรื่องที่คนไทยส่วนใหญ่เกี่ยวข้อง ซึ่งหากมีความเข้าใจก็จะบริหารจัดการเงินได้เหมาะสม

โดยเฉพาะมูลค่าของเงินตามกาลเวลาที่ยากต่อการทำความเข้าใจ แต่เกี่ยวพันกับความเป็นอยู่ของทุกคน เพราะเงินไม่ได้มีค่าคงที่ แต่จะเสื่อมค่าลงตามระยะเวลาและเงินเฟ้อ ทำให้เงินจำนวนเดียวกัน แต่เวลาที่ต่างไป ค่าจะไม่เท่าเดิม หากประชาชนเข้าใจจะทำให้วางแผนตัดสินใจการออมและการลงทุนได้ดีขึ้น

นอกจากนี้ ผลสำรวจยังพบว่า เมื่อถามถึงการคำนวณเงินต้นพร้อมดอกเบี้ยและการคำนวณดอกเบี้ยเงินกู้ พบว่ามีผู้ตอบผิด 41.2% และ 31.5% ตามลำดับ ทั้งที่ทั้งสองข้อมีความสำคัญกับคนไทย

เนื่องจากการการฝากเงินและสินเชื่อเพื่อวัตถุประสงค์ต่างๆ โดยมีคนไทยจำนวนไม่น้อยที่ได้รับปัญหาจากการก่อหนี้ โดยเฉพาะผู้มีรายได้น้อย เห็นได้จากข้อมูลของสำนักงานสถิติแห่งชาติ ที่สำรวจพบว่า ปี 2554 มีกลุ่มครัวเรือนที่มีรายได้ต่ำสุด มีภาระชำระหนี้สูงถึง 60% ของรายได้เฉลี่ยต่อเดือน ถือว่าเสี่ยงต่อความสามารถในการชำระหนี้และการบริโภคของครัวเรือน

นอกจากนี้ ยังพบว่า สถิติการรับเรื่องร้องเรียนผ่านศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงินของ ธปท. มาจากผู้ใช้บริการทางการเงินที่มีปัญหาสินเชื่อมากที่สุด