เรียนรู้พฤติกรรมการเงินจากการเมือง (ต่อ)

“ถ้าเป็นเรานะ เราจะไม่ทำอย่างนี้เด็ดขาด เห็นชัดๆ อยู่ว่า ทำแล้วเจ๊ง” บังเอิญจริงๆ ว่าจะไม่เขียนเรื่อง “เรียนรู้พฤติกรรมการเงินจากการเมือง” แล้ว แต่พอดีได้รับ Line จากเพื่อนเป็น Clip VDO การดีเบตกันเรื่องโครงการจำนำข้าว ระหว่างคุณพิชัย นริพทะพันธุ์ ทีมเศรษฐกิจจากพรรคเพื่อไทย กับคุณหมอวรงค์ เดชกิจวิกรม จากพรรคประชาธิปัตย์ รายการเจาะข่าวเด่น ของคุณสรยุทธ เมื่อวันที่ 8 มิ.ย. 2554 โดยคุณพิชัยนั่งยันยืนยันว่า โครงการจำนำข้าวดีสามารถช่วยดึงราคาข้าวในตลาดโลกให้สูงขึ้นได้ และแม้ขาดทุนก็จะขาดทุนน้อยกว่าโครงการรับประกันราคาข้าวของพรรคประชาธิปัตย์ ส่วนคุณหมอวรงค์ แน่นอนก็บอกว่าเป็นไปไม่ได้ เพราะราคาข้าวต้องเป็นไปตามกลไกตลาด รัฐบาลไม่สามารถทำให้ราคาสูงขึ้นตามเป้าหมายของรัฐบาลได้

ถ้าจำกันได้ช่วงนั้น กูรูที่เชี่ยวชาญเรื่องข้าว นักเศรษฐศาสตร์ที่มีชื่อเสียง ไม่ว่าจะเป็น ม.ร.ว.ปรีดิยาธร เทวกุล อดีตผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทยและอดีตรองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังในรัฐบาล พล.อ.สุรยุทธ์ จุลานนท์ หรือ ดร.โกร่ง “วีรพงษ์ รามางกูร” ประธาน กยอ. และประธานที่ปรึกษาด้านเศรษฐกิจของนายกยิ่งลักษณ์เองก็ออกมาคัดค้านเรื่องนี้

สรุปตอนจบ เรื่องจำนำข้าวอย่างที่เรารู้กันแล้ว ว่าความเสียหายเกิดขึ้นมากมาย และเป็นสาเหตุใหญ่สาเหตุหนึ่งของความเสื่อมถอยของรัฐบาลนายกยิ่งลักษณ์อย่างที่ผู้รู้ได้เตือนกันจริงๆ

ที่น่าสนใจ ก็คือ ทุกวันนี้ ผมได้ยินหลายคนพูดกันถึงเรื่องโครงการรับจำนำข้าว ว่า “ถ้าเป็นเรานะ เราจะไม่ทำอย่างนี้เด็ดขาด เห็นชัดๆ อยู่ว่า ทำแล้วเจ๊ง” แล้วก็พาลเข้าใจไปว่าตนเองเก่ง ส่วนคนอื่นโกงบ้าง โง่บ้าง ฯลฯ แต่กลับไม่ลองคิดให้ลึกลงไปอีกหน่อยว่า ถ้าให้ตนเองไปอยู่ตรงนั้น ณ เวลานั้น ด้วยข้อมูลที่มีเท่านั้น เราจะตัดสินใจเหมือนหรือแตกต่างจากคนที่ตัดสินใจไปแล้วหรือไม่ เผลอๆ บางทีเราอาจตัดสินใจได้แย่กว่าก็เป็นได้นะ

เรื่องนี้ก็เลยทำให้ผมคิดถึงพฤติกรรมการเงินอีกเรื่องหนึ่งขึ้นมา คือ “Hindsight Bias” คือ ความเชื่อของนักลงทุนที่ว่าตลาดทำนายได้ โดยมองข้อมูลย้อนกลับหลังจากเหตุการณ์เกิดขึ้นแล้ว เรามักจะเห็นอยู่บ่อยๆ ว่า พวกนักวิเคราะห์จะแม่นยำมากเลย เวลาให้เหตุผลว่า เมื่อวานทำไมหุ้นขึ้น มักจะมีเหตุผลเป็นเรื่องเป็นราวที่อธิบายสิ่งที่เกิดขึ้นได้ทั้งหมดจนเราฟังแล้วเคลิ้มไปเลย นักวิเคราะห์เหล่านี้ช่างเก่งจริง มองทะลุไปหมด และทำให้เราเชื่อไปด้วยว่า เมื่อเหตุการณ์ที่เกิดในอดีตสามารถคาดเดาและทำนายได้อย่างแม่นยำชัดเจน เหตุการณ์ในอนาคตก็สามารถทำนายได้อย่างแม่นยำชัดเจนด้วย เพื่อนๆ เชื่อความคิดนี้รึเปล่า

ถ้าความคิดนี้เป็นจริง คือ อนาคตสร้างทำนายได้อย่างแม่นยำ ก็คงไม่มีใครขาดทุนจากการลงทุนในหุ้นกันแล้ว ความจริงแล้วเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นไม่สามารถทำนายได้แม่นยำตลอด อาจมีบางครั้งที่ถูก บางครั้งที่ผิด โอกาสของความถูกต้อง ก็ขึ้นอยู่กับ

เรามีข้อมูล ข่าวสาร ที่ทันสมัย ถูกต้อง ครบถ้วนเพียงพอหรือไม่

เรามีความรู้ ความสามารถในการทำนายมากเพียงพอหรือไม่

เหตุการณ์ที่จะเกิดในอนาคตมีความไม่แน่นอนสูงหรือไม่ อย่างเช่น เหตุการณ์การเมืองไทยช่วงนี้ คงไม่มีใครที่จะทำนายได้อย่างแม่นยำว่าวันพรุ่งนี้จะเกิดอะไรขึ้น แม้จะเป็นสภาวะปกติ การทำนายเหตุการณ์ของวันพรุ่งนี้ เช่น ภาวะหุ้นในวันพรุ่งนี้ก็ไม่สามารถทำนายได้แม่นยำเช่นกัน ยิ่งในยุคโลกาภิวัตน์ที่ข้อมูล ข่าวสาร และกระแสเงินไหลไปมาอย่างรวดเร็วทั่วโลก ทำให้การทำนายยิ่งมีโอกาสผิดพลาดมากขึ้นเท่านั้น

เหตุการณ์ยิ่งมีปัจจัยเกี่ยวข้องมากเท่าไหร่ ก็ยิ่งทำนายยากมากยิ่งขึ้นเท่านั้น อย่างภาวะเศรษฐกิจ ภาวะหุ้น ฯลฯ ล้วนมีปัจจัยที่มากระทบมากมาย ไม่ว่าจะเป็นเศรษฐกิจโลก ภาวะธรรมชาติ การเมืองในประเทศ การเมืองต่างประเทศ นโยบายภาครัฐ ฯลฯ

ฯลฯ

ที่เขียนเรื่องนี้ ก็เพื่อเตือนพวกเรานะครับว่าเวลาคาดการณ์อะไรในอนาคต ความไม่แน่นอนมีอยู่สูง ความผิดพลาดมีมาก ดังนั้นอย่าประมาท มองโลกสวยด้านเดียว ถ้าถามผมว่าโครงการรับจำนำข้าวพลาดตรงไหน ผมก็ว่าพลาดตรงนี้แหละ คือ รัฐบาลประมาท มองโลกสวยด้านเดียวจนเกินไป จนไม่สนใจคำเตือนที่หลายคนช่วยกันเตือน ส่วนเรื่องโกงหรือไม่นั้น ผมไม่ขอให้ความเห็นครับ ขอให้เป็นหน้าที่ของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องที่กำลังตรวจสอบครับ

สุดท้ายขอฝากหนังสือ “กลยุทธ์ภาษี เรื่องง่ายๆ ใกล้คุณ” ซึ่งอธิบายหลักการ เหตุผลของกลยุทธ์และเทคนิคการวางแผนภาษีต่างๆ ที่อ่านแล้วเข้าใจได้ง่ายๆ อ่านแล้วสามารถนำไปประยุกต์ใช้วางแผนภาษีด้วยตนเองได้ สนใจหาซื้อได้ที่ร้านนายอินทร์ หรือ ถ้าซื้อ Online ก็ได้หลายที่ครับ เช่น www.chulabook.com, www.b2s.co.th, www.booksmile.co.th, www.naiin.com ครับ