เลือกต้นไม้จัดสวนอย่างไรดี

ใครๆ ก็อยากมีสวนที่ดูร่มรื่นสดชื่น แต่ก็มีคนอีกจำนวนไม่น้อย ไม่รู้ว่าจะเลือกต้นไม้มาจัดสวนอย่างไรดี ก่อนอื่นควรหาข้อมูลหรือปรึกษาผู้มีความรู้เรื่องต้นไม้ จากนั้นก็พิจารณาเรื่องสถานที่จัดสวน เช่น หากเป็นพื้นที่ที่ได้รับแสงไม่มากนัก ควรเลือกพันธุ์ไม้ทนร่ม หากเป็นพื้นที่กลางแจ้ง ได้รับแสงแดดตลอดวัน ก็สามารถปลูกไม้ดอกได้ดี เลือกต้นไม้ที่ทนแดด

สำหรับการเลือกซื้อต้นไม้ โดยทั่วไปควรพิจารณาถึงความสมบูรณ์ของต้นไม้เป็นหลัก เลือกต้นที่ไม่มีร่องรอยของโรคแมลง ถ้ามีดอกให้เห็น จะทำให้แน่ใจได้ว่าเป็นชนิดที่ต้องการ เพราะบางต้นมีลักษณะของใบและลำต้นคล้ายกันมาก

อย่างไม้คลุมดิน โดยทั่วไปมักจะขายโดยบรรจุในถุงดำ ต้นไม้ชนิดนั้นๆ จะต้องอยู่ในสภาพดี ไม่เหี่ยวแห้ง ลองดึงเบาๆ แล้วลำต้นไม่หลุดจากถุง แสดงว่ามีรากเจริญเติบโตดี ควรเลือกต้นที่มีจำนวนกิ่งมาก ทรงพุ่มดูแน่น สวย มีใบแน่น หากมีดอก ให้เลือกถุงที่มีจำนวนดอกตูมมาก

ไม้พุ่ม ต้องมีทรงพุ่มสวย แน่น สภาพสมบูรณ์ ไม่เหี่ยวแห้ง หากเป็นไม้พุ่มที่มีดอก ควรเลือกต้นที่มีดอกตูมเต็มต้น จะได้ชมดอกบานหลังจากที่ซื้อไปปลูกแล้ว ไม่มีรากโผล่จากก้นกระถางมากนัก เพราะแปลว่าต้นไม้ต้นนั้นมีขนาดโตเกินกระถาง ถึงเวลาที่ต้องย้ายกระถางแล้ว

หากเป็นไม้หัวหรือมีลำต้นใต้ดิน ต้องเลือกที่กอใหญ่ มีจำนวนหัวมาก ลำต้นใหญ่ สมบูรณ์ แทงช่อดอกให้เห็น

ไม้ยืนต้น ต้องมีระบบรากดี เมื่อเปิดตุ้มดินต้องพบรากแขนงยาวตรง ไม่ขดงอ หากแกะดูแล้วไม่พบรากเลย แปลว่าต้นไม้นั้นยังไม่ได้อนุบาลรากเลย ก็เปรียบเหมือนคนที่ถูกผ่าตัดแล้วยังไม่ได้เย็บแผล โอกาสที่เลือดจะไหลไม่หยุดก็มีมาก

นอกจากนี้ ควรเป็นต้นที่ผ่านการพักฟื้นอย่างน้อยเป็นระยะเวลา 60-180 วัน มีใบแตกใหม่แล้วพอสมควร (ต้นไม้บางชนิดใช้ระยะเวลาพักฟื้นเป็นปี) หากไม่แน่ใจ อาจขอให้ผู้ขายช่วยแกะวัสดุห่อตุ้มดิน เพื่อขอดูสภาพรากว่าสมบูรณ์ดีหรือไม่

(อ่านต่อฉบับวันอังคารหน้า)