สินเชื่อเพื่อบริโภคมาแรง

ตอนนี้อะไรๆ ก็ “เอเชีย” ภูมิภาคนี้กลายเป็นดาวรุ่ง เพราะหน้าเก่าอย่างสหรัฐและยุโรปกำลังเผชิญปัญหา ในขณะที่ประเทศส่วนใหญ่ในเอเชียมีการเติบโตทางเศรษฐกิจอย่างต่อเนื่อง บวกกับตลาดขนาดมหึมา

ธุรกิจหนึ่งที่น่าจับตามอง คือ ธุรกิจสินเชื่อเพื่อการบริโภคที่กำลังมาแรงในภูมิภาคนี้ ทำให้บรรดาผู้ปล่อยกู้จากทั่วโลกแห่เข้ามาแบ่งเค้กก้อนโตในตลาดเงินกู้ระยะสั้นที่กำลังบูม เนื่องจากผู้บริโภคชนชั้นกลางต่างมองหาไลฟ์สไตล์ที่ดีขึ้น ขณะเดียวกัน แบงก์ต่างๆ ก็พยายามเพิ่มความหลากหลายทางธุรกิจ ทดแทนตลาดฟากตะวันตกที่ผ่อนฝีเท้าลง

บริษัทต่างๆ ตั้งแต่ซิตี้กรุ๊ป อิงค์ ไปจนถึงธนาคารขนาดใหญ่ของญี่ปุ่นและดัตช์ ที่เคยเข้าไปลงหลักปักฐานในยุโรปกลางและยุโรปตะวันออก ก็เริ่มหันมาหาเอเชียมากขึ้น ทั้งธุรกิจบัตรเครดิต สินเชื่อรถยนต์ มอเตอร์ไซค์ และเครื่องใช้ไฟฟ้าในบ้าน ไล่ตั้งแต่อินเดีย จีน ถึงอินโดนีเซีย

ข้อมูลจากยูโรมอนิเตอร์ พบว่า สินเชื่อเพื่อการบริโภคที่ไม่ใช่การจดจำนองในเอเชีย ไม่นับรวมญี่ปุ่นขยายตัวถึง 67% ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา แตะระดับ 1.66 ล้านล้านเหรียญสหรัฐ ในปี 2555 เหมือนหนังคนละม้วนกับสหรัฐที่ธุรกิจนี้โตเพียง 10% ในช่วงเดียวกัน เพราะผู้บริโภคต้องรัดเข็มขัดจากวิกฤตการเงิน

บริษัทผู้ปล่อยกู้จับกลุ่มผู้บริโภคชนชั้นกลางในเอเชีย ซึ่งคาดว่าจะเพิ่มขึ้นเฉลี่ยปีละกว่า 100 ล้านคน โดยปล่อยกู้ประเภทต่างๆ ตั้งแต่บัตรเครดิต ไปจนถึงสินเชื่อแบบผ่อนชำระระยะสั้นเพื่อซื้อมอเตอร์ไซค์ และเครื่องใช้ไฟฟ้าในบ้าน โดยอัตราดอกเบี้ยมีหลากหลาย ทั้งสินเชื่อผ่อนรถยนต์ในอัตรา 15% และสูงถึง 40% สำหรับเงินกู้ชนิดไม่มีหลักทรัพย์ค้ำประกัน สินเชื่อผ่อนเครื่องใช้ไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งมีความต้องการสูงในกลุ่มลูกหนี้ที่ไม่เคยมีประวัติเครดิต หรือขอสินเชื่อเล็กๆ น้อยๆ สินเชื่อส่วนใหญ่จะผ่อนชำระนาน 6 เดือน5 ปี

บรู๊กกิ้งส์ อินสติติวท์ ประเมินว่า ภายในปี 2563 กว่าครึ่งหนึ่งของคนชั้นกลางทั่วโลกจะอยู่ในเอเชีย เทียบกับราว 1 ใน 4 เมื่อปี 2552

อย่างในจาการ์ตา “วิวิก ซูเกียร์ติ” เข้าคิวรอทำเรื่องผ่อนสินค้าในห้างสรรพสินค้า หลังถูกอกถูกใจโทรทัศน์แอลจีราคา 400 เหรียญสหรัฐ ขณะที่ก่อนหน้านั้นเขาเพิ่งซื้อตู้เย็นและเครื่องเล่นดีวีดีด้วยบัตรเครดิต

ซูเกียร์ติ บอกว่า วิธีนี้ทำให้จัดการรายจ่ายในแต่ละเดือนสะดวกขึ้น เขาสามารถซื้อสินค้า 2 หรือ 3 อย่างได้พร้อมๆ กัน โดยไม่ต้องกังวลว่าจะหาเงินที่ไหนมาจ่าย

สินเชื่อเพื่อการบริโภคที่ไม่ใช่การจดจำนองในแดนอิเหนาโตเกือบ 3 เท่า ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา ทำให้บริษัทปล่อยกู้อย่าง แอสตร้า อินเตอร์เนชั่นแนล และ พีบี แบงก์ ดานามอนส์ อะดิรา ไฟแนนซ์ ของอินโดนีเซียขยายธุรกิจได้ทั้งที่ทางการคุมเข้มมาตรฐานการปล่อยกู้ส่วนบริษัทญี่ปุ่น “มิซูโฮ ไฟแนนเชียล กรุ๊ป” ก็ทุ่มซื้อบริษัทสินเชื่อรถยนต์แดนอิเหนา เพื่อเข้าไปลงหลักปักฐานในตลาดนี้ที่สินเชื่อเพื่อการบริโภคโตเร็ว

ในเอเชียไม่รวมญี่ปุ่น สินเชื่อรถยนต์และมอเตอร์ไซค์เพิ่มขึ้นเกือบ 2 เท่า ระหว่างปี 2550-2555 แตะ 2.19 แสนล้านเหรียญสหรัฐ ส่วนสินเชื่อเครื่องใช้ไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์เพิ่มกว่า 2 เท่า แตะ 1.09 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐ และบัตรเครดิตโตถึง 90% แตะ 2.34แสนล้านเหรียญสหรัฐ